r,i8 



5#ifcffjen-6cc»rtJ 



Ik bitft enbe fciiobMathtigfi -, enöc (jet tooojfepDe fettB 

 Ijooft Dient Dan Deren boom ui fitbe ban Den funpr&/ toaer 

 uut / aio boojftpDt té/ De Reenen fpjupteu s enbe hoe bie 

 Dtt&tonler afghemtDen toojben/hoe bat unobbelathtigh 

 Öooft bitnet enbe grober luójöt.'" 



ï Plaetfc. »lie 3©ilghen toaflengheertrcinborhtighe 

 plnctftn: mant eibers enDe op oójtrcn gronDt en toaffen fp 

 ïoo toillighlijtli oft tocclbiglilnth hiet. 3ae oeSODfjrntn 

 atrben beft enbe toaffen alöcröbcrüloebighhjtuft fat De 

 bothtr gronDen/ Die heel nut toatre befpjoept jnn /oft heel 

 onber'mjaterligghen. 



f Tijdt. ©e ©ilg|)en bloepen in 3Cpj.il/ oft ten langjj; 

 fren in Mep ; enbe Dan feomeu De ülaDeren ootö tooojt i 

 maet ijct bloepfel/ 'tUselrfc Inngh# aen bunne fircl&ens tta- 

 fnen gbehoopt maft/ gaet eer open/ tube lart het faeDt met 

 fijne toolarhtighept eer üitgh-toacpctunDe uptbailen/ Dan 

 fietfaebtbolHomentnp&autoojoen : enbebarrban r>et= 

 niacnt $untus ooth/Tegghenbe met Cheop&aftuS / 39e 

 ■nDilgenberhefenhaer facbt haeft/iaebteleetbanhtt bol= 

 lioiücn top fean tooibt n. 



3Dr rijfen/ tethen enDe langfir (tanen ban öffetDiïg&en 

 toojben ootfe afgekapt enbt gefnoept in beï.ente/off b^oe* 

 gher/ te toeten eer öat fp beginnen te fpjupten enbe blabe= 

 ren oft bloemen üPt te ghtbcn. <©p ben felben tnbt moet= 

 men be frljcuibt n g oft Dir bat htighe blorftsimie ban btfe 

 bootu en - Dicmen planten toil/in D aerbe futen, oft IcpDeii. 



f Nacm. ipefe boömen heeten hier te lanbe tOifghett; 

 m %oogijDuptfrhIanbt Z&tpbm ;in ©janthrrjtn Saux • in 

 Sftalien snlue enbe saldo; m *>pae gnien s»igueiro, s«Uer enbe 

 «*«*; in 3?ecmerlanbt CCBM; in 't ïatijn Salix; in't 

 «Jrniet fifrh Itea ViU : enbe 3rin ban ben #oet ^omtnté 

 Oleficarpos flW/wfi®- toeghenoemt / bat is in't Hatjjn 

 Fmgiperda , ft «©mftfaebt ; om bat fiaer catttterté oft 

 tilekpfcl pleegh te rijktv eer bathet faebt toel rn'pté. 



i. "©at ggeflatöt tjan tOilcmen bat tot boom optoaft/ 

 toojbt gheheeten in't iatijn Salix petticalis, in fonbethepbt 

 als fjet DicKtonls botaen afgemotpt jnnbe upt tenen bitten 

 inobbel oft hooft neellanghe bitnathtige tatten uptgeeft ; 

 in onfe tael «©jooten tlDiighf n-boom . €nbe tiaii bit 

 nJjeflatht/Dat roobe fthtU8nb / eeft/too;ibttoan'3rhcopl«(u 



Cruydc-Boeck RemWti ï>odona:i. 



fttté «>toarte tOilgljt / Salix nigra, gehe eten -, geiten hp fieit 

 fliiDergtemenngheflarht met untte rrhojffentOitte lOtl-- 

 „hc Salix candida noemt. Ritmus gheeft be 5>vuartt ton- 

 neDcn toenaem ban «©jietöfcheU^ilglje-Salix Gra:ca {[ t «. 

 nficnbc/ Jl)cu ftlicft be ftoobe «©iierhrrije tOilghe:) enDe oe 

 ïóittc TOilgijc noemt IjP Salix Amenna. 



i. ©ctiiltpngljtnathtbanlBilghen toojbt tn j9eber= 

 buptrrlilanbt tOijmen gl)eheelen ; in ^oogljbnptfrijianüt 

 iiitrit 2»n>b«rt. ©en dBjieehrehen naem io Helice è\ ik ^ 

 te toeten in het lanbtfrijop artabien / enbe met Itea „ f 00 

 btbooigacnbefoojKöiJfnocmttoojbt/ ftpöt '3Töcoptj»a 3 

 ftus tóUtüugi noemt befe lOilgbe oocfc Helice : Dan foo 

 totlölinutéalö -gEIjeopmaftug houbenfe boojfjrt&ctb* 

 neaarhtban «ilgtn. $nt ILatnn heet fr Sa hx mii )0r ,6at 

 10 lïlcpne tOllgfje/ Salix Viminalis,Gallica Salix,cnbe ootft 

 Salix Sabina, alffeColumcllanotmt; Die ootfi fepbt Datfi 

 ban beele Amerina oft Amenna Salix ghmoeint toojbt. 

 aftetrub «Trefcenhuo noemtfe Vincus. 



C Aerd , Kracht ende Wetckinghe. ©e blaberen ban 

 tBilgljen ?nn ïioubt enbe bjoogh ban aerb / enbe oocfe een 

 tocpuigïjfitien tfamentrctnenbe / borf) fonber tenigjje bijts 

 arhtiBhepbtoftfthcrpighcpbt : batrom moghtn fpbe= 

 tiuaemeli)th CÖetJjuprbt toojben om be blotbighe oft ber* 

 ffhe toonben te gljenefen. 



5!Benplcegh be blabcren'mitfgabera be groene enoebet» 

 fclje tacüen i in be feameren enbe omtrent be btbfteben ban 

 ie hranchen Teer nutteltjrfe te ftroptn enbe lungfjiS Den 

 bioertefpjepben/ alö ük meteen heeteujanbeiiDeöojtre 

 bebanghenjnn : toant fpftonnenboojhaer matige 6oe* 

 hgljcpt bc locht Ijcel berberfrijen/ enbe bner booj De nrants 

 hen/Diemct tenen oniijbelijr hen bjant geauelt enbe ontfte 

 «en tooien/ ten groote bcilithtinghc enbe trooft gijtben. 



©e fthojflen ban Defe 'BSilgücn Ijcbben oorlnjtergelntlte 

 ferarhtatébeblaDcrcn. 33aer benrfftna De lelbc tot af= 

 fthen berbjanbt/ enbe met «Jbicu bermengijt / boenbe 

 tojatten/toecttn enbe erteroogen af bnllen/baer op gelept. 



4>ommige/fepbt<6altnu0/üujbtnoft6erbcnbe ftljojf= 

 fen ban be 1©iïai)«t / ter toijlen fp notlj ftaen en blotptn/ 

 enbe bergaberen baer ten fap oft borhtigljtpbt upt/Daet f;» 

 be ffhemeiinght enbe beberbiipftrringhe Der ooghen mebè 

 berbjiiben ; enbe bat om be af baghmDe hracftt enDe bnns 

 nightpbtberbeelen bit in beboojfepbebothtigöcpbtijS. 



©oojtjs foo toojben be <©?oote tMghen in beele öht» 

 gljen gljebjuptfet/ te toeten om baer groote latten enbe ree» 

 pen ban te maetnen/als een ieDcr befeent i$. €nbe De Mepi 

 ne tDilgjjen oft t©ijmen ? bat té be rnfen oft 'STcenen Daer 

 ban/too^bcn in befe enbe anbere lanbenbeel onöcrfjouben 

 enbefeer ghefotljtom beelberlcp Dinghen mebe te btnDen 

 enbe bafi te maetfien / enbe om baer beelftrrtlt enbe grof 

 toerrft ban tetlethten/ atéfjejben/ groote manben enbe 

 feojben/ tot gljebjirpcfe enDe nttttighcpDt banDelatiDtlteï 

 Den/ bieDegrootftettenenmetftioec&en: fp Dienen ooeft 

 boo? be ftec-lieDcn oftbojgljetB/ Die bebunftt enbe f iinfle 

 teenm bermtfen / enbe baer ban htbenssbacghö ha beele 

 frarpe toerefeen blerhten/ als fync manbehenff / fcojf ftms 

 enbe Dicigljelrjtfce Dmgh«i; göelnfhfp in ouDt tijDenootfe 

 pleeglitn te boen / ate ^hniuó ons te btnnen gljttft/ feg^ 

 genbebat onber alle be boomcn/Dit in 'ttoater oft op bot5i 

 tigöc gronben toaffen/ gijeen nutter enbe tot btrft htpbeu 

 bingj)enbefiuaemeroftghehruptkelnt6eren>nn / ban De 

 t©ilghcn. 



BIIVOEGHSEL. 



D«C IBilgbcn ?ün mcnigljcttep / in bireboe enOe fmaltc bet bla:» 

 örcen / in ücttnt Der fcyoiffcn / enbe anOcrc tetctttnen ban tta 

 anDtrtn betftliilltnbt *• ootl) fp tjooun alic onDtv rtnetiep QlK? 

 flatöt : tnOe toafltn alltgabtt ebtttn atn't toattt / Oan nitt foo 

 tod onotr 'ttoattt : fclfa als fp tt botöt flaen / 6an tooiden fp 

 «t ouDt/ öoe toel fp altöOt Hieutoc fpnipttn upttinsb»! / al ia't öat 

 (Meren ilrupck iitttot cnbt bttgatt . ©e "Cetntn oft H?jïmtn 

 en beminnen be noube lacyt foo fetc niet : maet om bette te 

 groepen / flatn fp gljcccn baer fp be mibbaeg&feqe ^lonnc toel 

 Otübcii. Kdeclep HDilgOtn (tomen ooch toel fomtybta ban faebt 

 booit/ al0 lobei enbe anbtrc betnpgbcn : al ia't bat De oubers be 

 IBilgljt booi onbiucötbatr biclbcn. ©e gljcmepne naeinen ban 

 IBilgije njn m onft tael Wilshe-boom ; in't IJoogbbiiFtfet) Wey- 

 denbaum tnbe Fclbci ; in't jfranftö Saulz enbe Saulcs; in't Jta> 

 taliatnfcb ooeft s«tf« ; in' t g>patnfcö S4»x«, So/guwo \ in't Cnglielfcli 

 Willouw, Sallowtte trUJt Wuhy: in't lattin bWtfc Sahi Dio- 

 fcoridis bp tobel. 33e gbtmepne bltethcrtocne oft gtclc IBilgbe/ 

 fulcbii ala bttt te lanbe Wijmcn oft T«ncn Ject / too:Ot in't laf 

 tin Salii Vitellma geöectcn/ m't l^tmgerfth Saat fit.: enbe befe/ atis 

 ootfc be 9eel toitte/ Jeet in 33uptftl)lanpt Wcifz WeydcD , Bat iii 

 Salix alba in't ïatjin/ in onfe tael Witts Wilghc. 5De güene baer* 



mra 



