Het fefte Deel. 

 cTajctt^ oft .Jöcn-fiooiij. 



5 Aetd, Ktaéht ende Wercfcinglie. 3D?nSbcn-boom f n 

 toojt tot be nuttigljept bet menfetjen niet gebmpcat: fcIfoV 

 als <6alenus fepbt/ f)P is Ijecï fentinigi) cnbc betgïjtfttgq 

 ban aetbt. 5©tofcoHbcs bctupgfit oocfe bat beu 3iben- 

 toom/bietn©fantBriit6 onbet narbonen Ijoojenbe/ bat 

 isin Hangueöot/üjall/foo frfjabtliitft enbe vjctgxfttoli W 

 bat felfs be gene bit onöer fijn fcflaSubJe tuften oft flayen/ 

 baet af btancb tooiben/enbc fómtrjbts oor* ftetben.'^an 

 ïjict in jacbetbuptfrbïanbt en i/3 ftp foo fnnbetltjcb nitt / 

 tnbe fijn febabubje en iö ben menfrbenict fchabcliitl!. 



'SJjeopbJaftus fspbtbat begtoote baettltenbe bcefien/ 

 als #tttbc n/JBupIe n/CfelS/enbe meet anbete/bie ()p in't 

 <£'tiCCHj8 lophura zoa AÓ»«pa ? Sa n Cf mt (oft/foo 4&a;a bat 

 tooojbt uptiepbt/ iumenn) petben als lp bc olaberen baet 

 ban geten ijebbf n : maet bat be <©ffcn/ Soepen enbe an* 

 bete beeften/bie fip in 't <©tiec&s merycazonta W w«<i>T« 

 noemt ( in't fLattjn tuminantia, in onfc tatl ctibenbe) ba.et 

 gijetn letfel oft quaet ban en gjjeboelcn : ijpboegbt baet 

 nota bp/bat be bjucfitra oft bc3ien ban befen boom ban 

 Ibmmigöe menfeijtn geten baojben/cnbe föet ban fmaeeft 

 £nbconfrljabeIncb3tin. ' 



5Dan jaicanött in Knie JCIetfpbatmata ftclt ben gben- 

 boom oorfe onbet be fcjjabclucBc enbe betgijifttglje glje= 

 toaffen ; mibtg baet be temebte enbe tegfienbaete bp boe= 

 nfienbt : fijn bioojben bics acngaeube lupbcn alöus : 

 3©ae[)t u ban ben betgfiiftigöen Sfbcn-boom/ bit on ben 

 betgö<8etabja(l/enbe beïDenne-boomcnaenfienlrjtb is/ 

 maet ben menfefoe een ftatbe boobt boet ftabtwttn 3p bat 

 jp baet etnen uptetmaten gtootcn teiiojrj ban feet beeten 

 tnbe ftctcfien toijn opbjincbt/alfoo baeft als \yp gheboeit 

 batljtm be fceele engjj begfiint te toojben tnbe toe te nrj? 

 l)tn/al oftDpbetbJojgljt mittbi/cnbe bat l;p fijnen acötm 

 nut gfjemarfccItjcK betbnlen en ban. 



$iet upt bïrjcfetbot qtialtjtH/bat bc ongftcleerbc «pote- 

 fiets" gicc boojtrjbts plegljen te boen/ bit be fcljojffen ban 

 befenSlben-boom ra ftebe ban ben 'SEamatiftft-boom gbe= 

 bjupcHten/enbtbe Htanefcemcnfcben tcgljcn becletbanbe 

 tAebitben/in fonbetbept ban be milte/m gaben/nict alleen 

 totbetatg{jetingöe bet felbet fietaten / mart ooeu bieb; 

 tanls tot betboitingöe ban bet Itbtn bet fetancben / bit 

 mt bosn fiet gtjevutlt ban baet utanc fcljc v t/ maet boogie 



Het dertighfte Boeck. 1345 



oiramentjjtpt ban bcStpotcuctS tct boobt gbcbjogljt 31) ri 

 gljebJtcft. ©an IjebcnjiöacgtjS en Ij^tben Uip Dr.ct met 

 nifct obet te folaghcn / gljcmcrtbt bat ben ütamanfclj- 

 boomobcralfoo UKlbehcntiö gbewojben/battttnumes 

 manbt foo ontoctenbebnbct alle beapotehecc gcüonöen 

 tn bjojbt / bic ben gibeti-booin booj ben 'Samanrcij- 

 boom atnficn oft ghcbjupcIicnfaU 



B 1 1 V O E G H S E Li 



IJü onfc tatl tuojat Dit gljtnoomtf foratflOto ootft Booghe-hout 

 gljtbcttcn, fcjiDtlolscl/ oftlala andttt ftgsöen/ Ycucnhoiu; in't 

 •engelfcl) Ycwheft. in 't 1"-tanfcl)Iti m'tïjooaüouptfctjlbenbaum; 

 in't Latijn MilosTheophtiiti.aloBtftpfitiBi tnDcOplusDan«Irc* 

 fctntms.ljtt tjiöf l altnöt gtotn . Jn ^talicn 9ttt Utt ooth Smihct m- 

 bert, MojjicnBe Tnjrr,cn6coochN»j(/ii in'ti.atönAtbotïirora,tnOt 

 oochTaius aibor.tot onDctfc!)ill>anU«lBollt-ttupDt;Dat bpfom* 

 tnigljt Oen natm Taxus herba Boeit / OotÖ mitfttnOttl Tapfus bai- 

 batus gtjcnotmttuoiOt. 



Noch van ie krachten. T0t lanfllitooiptgljttonBc bcncti ban Dm 

 'i tien- lioom / Die Dan De &tcRcnBc UDinDc oft Ëo^atl-ctupOt gljc* 

 ïnclt / tuöjotnüan DcftinDcrtnin engt)t!anütDtcl geten fonDet \>m 

 >jcf-o:\j 0» ti;ii Dactratct gt>eb:upthtli)th nm te DttcUcno te Doe- , 

 Den: cnDeett :\tn niet (\u.\tt D.nifm ace [>, maet fractB/enOt Datt nat 

 ïoat bittccattitigt) • <?nD'e De bogDctó Die Daet Dan geten Ijcbbcn/ 

 Uioiocn bctbacfi/ etóe laten gatï bacfi bangöen. 33e gljenc Dit in 

 wiOctc UinDen ghcgtotpt «jn / ala ©iofcoiiDeate hennen göeeft / 

 DoenOtDogflcto Dit Óatt ban eten fmacttoojDcn/ oftten mindert 

 mpDcn/cnDeöactDeDttcnDetanDtten. Jjftact Ot menfejen Dit Daet 

 ban eten/ htijgücn ten niin(len Dtnbupehloop. . . 



IDcttjoutteoiCt Uan fommigDjtbooffooquaetcjbtDotiDen/Datft 

 ftBülitn/Batt.cnDJBninDcflcffcbtnbati Dit bout BfttmattKt ?flnae 

 belunert / De menfebtn Dfc Daet Dan Djintheit Ooetdctbtn. §ct 

 fcirapftltoo-.Dt ootRDoojbttgliift BljcbouDttt. «enDtfommigtjt 

 nlicloobtn bat Dit 't filbt bttgbift «jas Datt mebe Dm lioning!) 

 <atibulciiOl)tmfelbetiombioghtrala 3uliaa «Ttfat fcbiöft. ê"t* 

 toniua fch'-uft nototans Dat oen lïcpfct •ülauDiuahet DoltftDari 

 Uoomcn'nicttenopcnbattgiittoDtfclji'ftcIpchbctmacmcnDtbti* 

 üjittigljt heeft/ Dat ttgbcn Den beet ban Ce bipet oft aBOeinangtiCrt 

 ttötcn bctet fatthtcn iel Datl het fap Ban Dtnboom Catim. 



aatntoochbaiigebiariDtjben-boom-ijoiitDctiatghtDtmupfen. 



<3tfc()abutoeDanDefe boomenen io fob fcbaDelgtK niet tn >ién* 

 gljcIanatalB clDcta:toant Dacr plecgljfmen Dicbeclbociat iicrrïtcn 

 te fttten: tnbe Datt onDet ftbiiplcn De metifchcn bicfetoijf a in De Jet t* 

 fit tijben Dcaiaeta; fonbet ttnigbletftl Datt Ban ttgbtboelen. 



©an bet hout ia feet bupghfaem/tnDt en betgatt oft en toetmtlu? 

 tott nitt: OaetombJOjDcn oaet pijlen/ fchichten/ bogtjen / (toffees / 

 haffen / Dottbauthtu tnbe Bcele anbete cinghen Dan gbemaechr. 

 39t Cutchtn ghebmpchen het binnenfic toa Ijout alleenlgth tot De 

 hanbtbabtn ban hunne bogen/ enbe toojpen liet bupttnde toit hout 

 tocgft-^ommighcbianBenbithontom Ocbèrmftfteoft beDomptt 

 plattfen ben quabetücuch te benemen : Cauhet <Qentbet-bout ig 

 Datt bcquacmet tot. 



HET ytï. CAPITEL. 



Van denPijn-boom. 



Gheflacht. 



D«?n #ijn-bcom ie tbicebctlcp / ais <3rfjcopIj?aftnfi 

 ftljjnft/'Sam enbe UMbt. Sêhalben bcfe nuee ïff'ct 

 noclj ten bccöe gtjeflacj)t in JIBactbonien gtoeptnbe / bat 

 onb;ucljtbaet to; ban bat fclbe is ons onbebent : baetotn 

 fullen tup in bit Capitel alleen ben Cammen #nn-booin 

 befrfiiriben / enbe in Jjtt iiaeboIg!)enbt ban ben iBilben 

 met ftint mebe-fooftenl)anbelen. 



9 Ghcdacntc. 3?en <Éamihcn ^ijn-boom bjojbt 

 fjoogö /gtoot enbe bieb ban ftruprft /.bic onbet baelcnbe 

 bloot iS/mati'aenb'oppetftebnigötÖPftetbtclctaerïcn/ 

 bte Ijaét mebet om in anbetc tonbe fnb-taeften bctbcplen ; 

 be toelCHc al tfamen tejnbom befet sqn met blepuc Datüe 

 (icbeubtcnbe feecfmaUe langijt btabftltcnjs/ ftfjict toa 

 bun als^certsljapt / gljcmepnUitli tlucetfeffensnpt een 

 unoopucnoft bnobbclBtn fp»n>tenbe / ban btttue üJit= 

 arötigft gtoen. t©tbjurj)ten / biemen biet te lanbe pijn- 

 appelen öttt/3iin gtoote Caftanie-bjupnebollcn/ban fces 

 becle fjatbt enbe jjoutatljtiglje ft Ijelfctingjjni tfamrn gfjts 

 bocgl)tiinöebJelcKcttJaffcnhlepne35ootlienjJmtteen{)at5 

 btboütarIjttgfjtfeijrjjfTebeberbt / elttt biifonbeta'.s in eert 

 latpfeen frj)uplcnbi:bjantalu befe frftojffeban clcb j^oot= 

 ben geb^oben is/ban bertoont IjaetbeBretuc/bie toitatüs 

 tigfj is/foct ban fmaerfe / langljbjojpigl)/ m et een bun bel; 

 leben bcbec&t/ bat feet lirfjtelnr h tufftben be bingeten g{(t3 

 tojebm 3tinbe afgact/ enbe ban 't bmnenftc fej)tpbt. 



5 Plactfe. ©m #tjn-boom üjafiin bcele plaetfcnbanr 

 3talien/inronbctttptinl)ettonbtftljap omtcfnt üaben* 

 na/ tnbtootb mUfaitfKtncb/ te beten tn $;obint5cn 

 obet al/enöe omttentiBatfeniKn/entK iiig>'g aegntro tnbe 



tltittp/ 



