1360 



Cruydt-Boeck Remberti Dodonjei. 



sSoj (Xetmcitt^ijy tacüè&oj 

 met ftpj fjozenÊey . 



tre tBijnöjupben 'tioffiomm enberyptoojben; foo groot 

 «IS een Jr aba oft €namo$l bat is als een groote «Êttote 

 taan befe ttjöen/ met tactl i?cifï oft 'STermenthnn betbuit- 



©en feltaetfCheopljjaftiis uermatut oorfi ban een fnov 

 tetoan 'STcnnenttfh f in 't iLntnnban be oberfetttrs Tere- 

 binthus Indica ghenoemt) Die in 3|nbten toafrjenbe eeneti 

 boom to ben toelcnen ban tataen enbe blaberen ben 'Ccr- 

 menthijn gljelrjeht ' maer ban ben felben atngaenbe fijn 

 Ujuthttn taetfthilt •• toant be bjurhtentoofben als «man? 

 Delen. ®fln bit frhiuir cenrrhaube ghrtoag te toefen met 

 benbopfn trie üt fJtftaritn oft fifiiren boojtüjengöt/üaer 

 top tiüDjen ban ghcfrhjctocn hebben. 



^ Tijdt. %n De Üente oft feoojiaer namen be nieutoe 

 uloemhenSban ben 'SCctmentljijn met hun iongefpjupt^ 

 fecnStaooit : in 5>cpttniber enbe <©rtobcr/ alfmen be 

 5©niJt»upben pineut enbe ben toi)npcrft/ toojöenbebes 

 5ien trip. ©uitrent ben felben tribt falinen baer be toooj- 

 Berfrarlbc hojenfcens oorh aen Ren toaffen- 



f Naem. ©efew boom toojbt hier te lanbt^Ecrbenthfjn- 

 bonmofr Cermrnthmi-boomgchecten/naeben «©nerf.? 

 ftften Termimhos f^wftö- , oft/ foo jjp fomtijbts ootfi 

 ghenoemt tuo?Dt/Terebinthos TsfïC/pSc» •• enbe baer nae 

 fieet hp m't Hattui Tetcbmthus ; in 't ^tatifr h Terebinte; 

 eubem't 9italtaenfrh Tmlmba : maer be épaegniaerrs 

 noemcu fycmcmiutbra ; beSlrabcrs Botin oft Albotin. 



«©en ^erft/bic ur>t bcfeu boom taloept / toojbt in 't 

 ©untfel) ^ermcuttut ghenoemt/ in 't <tëricchs Rhecine 

 Terminthine P'n-nVii 'Xiffj.ivitm ; in 't ï.atnn Tercbinthina , 

 oft Retina Terebinthina. 3tnbtrc noemen fjem nae 't 2tra= 

 btfth Gluten Albotin : enbe befelbefegghen batöeto|.utht 

 een groene heerne heeft. 



5 Aerd , Kracht ende Wirrckinghe. ©e fehójffe/ bla'tK* 

 ten enbttajurhten taan brfen 'Cermenthhn-booin hebben 

 c£nighetfamentrer..jnghein haer: banfptaertoarmentot 

 In beu tttetben gtaeb : alsfunorftgroen enbctaerfth jtjn/ 

 ban 3ijn fp matelijeaen taeröjooghenöe ; maer als fp Do? 

 oft bjoogft ?rjn / ban berbjooghen fp tot in beu ttoetöeit 

 gtaejt> : maer be tojurht berbioogfet noch meer/ fclfs fetr 



nae bp ben berben gtacb ; enbe is ootfe taeel tajarme r. ©efe 

 taiurht i^ btquacm °>" ttcn/ a,!5 «©'bfcojibcs lepbt ; ban 

 isbemaghetcghen: Tp boet bepiffernfen enbe ta)tlboojt= 

 feomen ; tube is leer rut be ghene bic een btrfiopte müte 

 hebben : enbe fonimigljc ghebtnfe met toijn te bjintSm 

 teghen be ftelitn oft btten taan be quabe tacrgljiftigijc 

 S>pinneSoppen / biemen Phalangü noemt. 



<Oen ï?erft ban befen boom / te toeten ben opjethten 

 ^ermentfiijn/gaet alle anbere ï^erften tebotoen / nae't 

 gheboclen ban ©iofto?ibes. JBaet "JSalcnus atht ben 

 ^erft taan ben Eentifcus boo? ben btften taan allen ; 

 enbe baer nae fielt hp befen 'STermentnn. IBant beren 

 ^trft oft opjeeljten /STernienthijn is oorfc mtrBtlijcfi 

 tfamtntreeöenbe taanhraehten/ ghelhth ben #erft taan 

 ben ILentiftus biemen iKafticu noemt / Dorh niet Too 

 ftertfeelntK : maer hP öeeftbpbietfamtntrttliinghe norh 

 eenigöe bitterhepbt ; booj be toelche hp meer berteert 

 ban ben JBaftir : enbe om biestoille fteeft hp baer be- 

 neffens een foo* groote fuptaerenbe enbe af taagenbe firatht/ 

 bat fjp be placfien taan be hupt enbe alle hrauteagien 

 gljeneftn 6an / alS't blijtat lipt het 8. boetk. Defimpl. 

 medic. facultat. t©an hl het boetft De medicam. fee. gen. 

 fcjjjtjft hp/batbtn <3Termeiithijn ben 3Lojclien-l?et)t gt)e= 

 IntBt / bie nothtans (nae fijn fegghen) Wotötigötrisban 

 alle anbere ^erften / enbe gantfetj gljctn fthetpighcpbt 

 oft biitathtightpbt in en heeft / als top m't taoojgatnbe 

 «iapitcl bjEcöcr betoont hebben- 



BIIVOEG HSEL. 



Ifi öeaipotclttnbartDefeliinDen ia befen opictlnni <&mbtM%jjti 

 oftfijnm ftttfi onbeftent : mant 'tglitnc Dat fp CwbmrljDn 

 notmtm enbetiact booi gljtliiiiptltin/ iaanDetBnittOan titn JISoj* 

 totn ïjcril ban Den lEittcn 5©eniit-boom / oft toithtn-toom f 

 als bojtn BÖtnocflö B9eftpOt ia. |gp btraint «n toatmt lotöt/Oaee 

 De sionnt gtostt hrntlit liccft: Dan Den gtcmat magli tori ïotöt 

 tnDt Iccgli oft ooth ftccnnciitigtj «jn. <©m ljcm hier te lanoe te 

 faepen I moctmen Dt acoene faDen btthicftn : taant De tooDe lijn 

 mtsfl te ouot. 'Ct Uoamen toojDt ijp gtoot tnDe Dicb (enDc ut 't 

 3ooofclit (atiot böftct öoosb enoe gtofi ) mate ciDcea in Jtaüett 

 loljplUcpn cnae aim. <C(ufme fcpDt Daer ban / Dat fijn biaDereu 

 ;0n ala Die ban De piftaticn/ oorh Dictgijtliitlitn rcntli IjtbücuDt / 

 maer Deo Isinteta afbalitnDt ( gbelijtn ütiionma ooth nmgut ) 

 enDe niet aitöDt aen Den Brupth blijbcnDe / ais 5©oDoncua upt 

 Cl>copl)?afhia tittc bermaent- '&t b;uc{jten #t ala Die ban Den 

 ï-tntift'uB / toat grootte enbe langtjct / eetft gcocn / Daet nae upt 

 ben blaututn gtotnacljticb / bet / tnDe met merg!) tatrbult : Dan 

 meeftenDtci Hallen fp af/ eet fp bolfeomtn rijp »fin. 33e blaeoftens/ 

 öicijp Di.itglit ;t)n ala De glinit Diemtn op Oe ©lm- boomen binDt: 

 Dan Daet btneffene Ijeeft ijp DebomftpOe jarDe oft Itnojftlatfttiglie 

 boitnltena bol tacpe botljtialjtnct erlDc Itlepne Dicrlitna. 23cllo> 

 niua fcpDt/Dat De boilehena in ïTijc.icieii bcrgaDert tooiDen aen Den 

 Cercbinttiijn ilRannehcn/oftTercbinthus mas, in 't laetffeban De 

 23;acciimaenDt / tec tooien Dat fp ftlcpn :y\\ I binnen (jol; foo groot 

 ala anDere «Galnoten : biant alfmenfe atu oen boom toat meet 

 tijöta latt blübtii / Dan too:Den fp langljüjoipig!) ala ftoitnen. 

 lobel fepDt ban De ïnngueDoeBfctje 'Cetmemijpn-boomen/ ala* 

 men Die quetfi oft Intjot / Dat Daet beel hiaten 'Cermt nttjun upt 

 bloept . ir,) fcl):tift ooth / Dat rjp upt De ttifte uptrpmptcnDe 

 t.nitaohciiB tntic hlautoicthcnB tenen feet hlaettn tnDe toeIritt« 

 henDen Tracn van den Tercbinthijn gBcttociiCli Ijecft / roei tatp 

 enocltlam ala Salfem. 0,111 Den felben lobcl ( Die Defen boom 

 Oprechten Termentijn-boom noemt/ in 't «Cngljtlftb Terpentine 



pee) maecht Datt tiott fooiten ban. t@eeerfle t)tn Up Kieynen 



Tcrmenrijn-boom met Mafticlt-bladeren ; om Dat De blaOeta 

 Die b.m Den jïi.ifïicfc -boom glitlnthcnfoobanftant alebanbet* 

 rat enDe gbeDaente / maet ttoccmacl grootte. 33e ttoeeDe noemt öp 



Grooten Termentijn-boom met bladers van Piftacien ,in't i.at0n 

 Terebinthus maior Piliacix folio : toant DcfeCoOltt hteft De blaDtra 



beel biceDettnDetonD et /Dit ban oen Eaubiet-boom tnDe |9if?arieu 



fittl aiitlycli : felfaoe gbemepue ptfiattcn toojDcn Terebinthus in- 

 dica Thcophrafti aan fommigijt gljtljcetctt 



aenjamoe De naemen Dan Oefen boom / ben felben looel 

 mtpnt Dat lip in 't <C>ri:cha Terebtnthos Jeet / om Dat Ot bnitljt 

 ban fjticDacntcciiDclKrtueectt Citergljeijjchr/ Die in't ©titthaEre- 

 binthos gtjeuoemt toOlDt. 3n 3talltn b^tt ÖP Terrbinta oft Tri- 



t"ntr,ta>t op fommigb» plactfen Maichia agr* -, tnDt Den Setfl Scet 



RagiaTertbintina oftTcrmentina. l)pl)sct ooch Atbor Grani viridis . 

 om Dat Debmtljt Granum viride gljenoemt tooibt: toant iselloniua 

 febigft bat een fooite ban Dtfe tmitijt foo ft hoon blauto is / Datfe 

 alle anbere blautoe bettotn te bobtngact/ telneten miODclm.itiglj> 

 Itch gtieflclt tufftben Den groenen enDebiattmcn/ ooth ban fommi; 

 gtje üooi Bel Serapionis } Auicennx & Rhazis giictjouCni. Uauluol* 

 fins fctwjfr Dat De Xtaneta htm heDttiaoacglis Bont noemen / Oe 

 19et(ïaencn Terbaick i enDe Darter ttote anDcct foojren ban rijn : 



Oetocltfte bepBeOe Terebinthus Indica Thcophrafti foiibtnmogtjtn 

 toefen/ ala Clufiua fepDt : DeeerffehtetBont quibir, omDarlwtr 

 toutht gtoottr is ala ISiftacitn/ maw hoitet / ranatt/ litffes 

 liitfe om eten ala be jSiftatun / met Ot bolgfjenDe loajrt beel in 



|9trflen / 



