Indiaenfche ende andere Vremde CruydciL,. 



©onatutfab Kltcmari in een bijtbnberboec&sftcn baer 

 ban gbcrrbzeben beeft. 



5Dc /Banna is in toarmte enbe itoubc matelijcb gbc- 

 ftelt/borji üuat üjarmarbttgbet. fcpltrecht oooiboebfel 

 tnDc booj meDicqne : maerfp noebt min Dan (jet f>iit)c= 

 her; toant (p 10 rprrernarhtighct r nöc meer aföagbenDe / 

 enDe bequaemet om brn buptU njeecb te ïuaecfeen. ajj.ifrjs 

 fepbt batbebefte /Banna is Dieinen op De T>:nnr-lioo- 

 menbinDr;enDcDatfcgoeDtisYioo£ fjet hicljen enDe boe- 

 lten / enöe om De bojft bequaeiuelrjdi te rupmen. tpotj) 

 nllerlcn /Banna betracht Debeele / bojft enDe maghe/ 

 fupbert/ naegljt af/ Dtiift De gallc faclytclqrb upt; enDe 10 

 fonDerlmghen gort gbcnut ban beghenebie te ueei hitte 

 m't lijf Rebben; enDe Perflaet Den Dojlt. j&p repnigijt be 

 fjerlTenen/ enDe beneemt De fjntningljcn uw Den hoofbe ; 

 enDe is fonberlingljcn goebtbe gbene Die fiiuffcii enDe 

 fnoteren. ©aerom maerbtmen ban beft /Banna eenighe 

 Capucpurgia,Datistoicc&enbtcmen in Den neufe (reetbt : 

 enoe beft trec&enbecl botbtigbeptsupt Den fjoofbe ; enDe 

 fp bctfoeten be pijnc in 't hooft / Die ban be fintHingfjen 

 oft bochtighèbcn bet bcrlTcnen bomen, j&p bctbjqft oocu 

 be ftoeeringljcn Die han berljeffen ban De quaDe fliipmen. 

 35e ftlbe /Banna inet teencbeKaebt ghenut/g[jenee(t be 

 ftoilunghen ban binnen 'j»lrifs : enbe beneemt De ftoeerin? 

 gften bieban hittlgljebojtftnhomen/enbcblultben üojlï/ 

 intonbtfbcpt met «Eojtnten oft blepne fiofijneu gljenut. 

 StnDere pjiiftnft tegljcn De hitte Der ftojtftn met «Cnbibic- 

 toatrr ingbenomen- Tan üoü; allen Dient be /Banna De 

 ionghe hinberrn/enbe De [toatigert u: cuiuni om haer Den 

 bupcït Ioi3 te marenen fonöer eenighe beroerte enbe mag[) 

 ghegfjeben too^Dcn ban anbcrhalf loot tot bp be ttoee 

 oneen tfeffens. tJDe /Banna banBjianfon falmen in ghc* 

 bjefie ban be ;g>pjiackfehe oft «Talabjeeft i)e moghen gbe; 

 bjupehen/botbban anbetbalf onre tot Djponren toe: 

 toant fphatlt De galachtighe bothtigljèpt feer foetelijra 

 «Pt be grootfte abers/ enbe upt be leber/ enbe oocb De (lij* 

 tnetighebenupt bt longher. j&ommighe fegghen bat be 

 btarhruan altcrlep /Banna bcrffetrftt móet tobjben met 

 toat ^fjijm/ l?iu*bp oft iet biergijelijchfl/ enbe batftont-- 

 batn moet tocnDcn met toat^oenbetfop/oftghefcDen oft 

 gheDiltiHecrt toater ban Bugloffe » tonmughe Doen Daer 

 eenighe goeDe enDe foere olie oft toat Boter bp. £>omini- 

 ghe boen baer /Bepfthen bauto bp / als fijft ingfjeben / 

 ftgghenDe Datfe ban beter toerrftt: énbe Eobel fepbt Datft 

 purgeert nae be brachten bet trupben baer fp ban bomt / 

 BhHijtn ben neberballeuben bauto een purgereube hrarht 

 in hem heeft ban De biabens bae r hp op light : in boeghên 

 bat ben bauto/bie gheuomen is ban be ïjoolblabers enbe 

 fiooftn / meer fupberenbe/ ftfjerper enbe larerenbeban 

 ferathten i$/ ban ben gfjenen bit ban anbere blaberen gfie; 

 nomen too|bt. tóierom/ fepbt hP / maerfien rommighe 

 tonffelrjch met ben bauto een infufie ban fioofen/totben 

 é>proop ban fiooftn upt infufien. 3De brjfbe fooite ban 

 bf embe/Banna toerebt 6radjttghlycB/maer6t Den bnpek 

 jjaefl toeetft : Dan en iö gheeit opjerfite mitt een ghe^ 

 menghbe /Banna : both brinae fuir tig aio be flïjene bie 

 «iMenug gljebjuptfate/ bit be /Banna bp het £>eanmtotf 

 nium/ 'ffiurbithmbe anbere brachtighebhig0enïaebe te 

 boen/ om bit toat te bebtoinghrn. 



«I Algul, Agul, Alhagi, Trunfchibiniigeen gDetoaiS baet 

 bieban #erften hun /Banna op bergaberen/ met beeft 

 roobe boojnïtenjs / bp be ttoee boeten öooglj / omtrent 

 aieppo ootfe toaffenbe / met ronbe bunne tcere tacbjg= 

 Seng. ^eftboojncn 31111 toatafthgrauto/afti oocnjijn 

 be blaberen/ bie ban ©ertftenjS gras ghelritlt/ omtrent 

 benoojfp^ongft berboojnen boojtHomenbe. 5De bloem 

 iss peerfrh/upt roobe hoofbefienjJ tpjnptenbe: baer felepne 

 rooDehautohenjs naebolgljen / ntó Die ban ^cojpioibeö 

 oft Colutea étojpioibeia / berbult met roobt faebt. ©e 

 toojtel i$ bjupn/tamelgcB langh- ®it ghetoauifttht fitft 

 öoth om berfthepben anbere trupben. 



fyct 15 Djooglj enbe heet ban arrbt. 



<ècn ijanDtg bol ban befeblabeeen in fonttpn-toatet 

 gfieftiben/enbe bat toater ghebjontben/maetfit ben buprfc 

 toeecü/enbe fupbert het gantfche Iithaem. 



®aerban bomt bata €o(ta ftbfnft bat be /Banna 

 ^eremtabin op bt ^Ptfïelen pletght gtbonbrn te toojbm. 



158J 



Suycker, Tabaxir , Olijf-Honigh, Ghemeyncn 

 Honigh , Indiaenfchcn Honigh , Liducnlcli 

 Wachs.ende eenighe gemenghde Wijnen, endé 

 fueteoft fuere Drancken. 17. 



SVyeker. 'C Bhtnt bat hebengbaeglis fittr te lanbc 

 «elicnt enDe alftfiniS güebjuprbclrjrii ,p / mttbm 

 naems^efcer^eenentraenoft Tap ban een uptlanDtfrf 

 f" ' «"« öooj Hm obertooebighe DorljtVgy tfai er 

 ftjbtnbefinoofeu oft hlep.ic fvueetgaetöcns r taan d? h i2 

 men oft netpqptn / fonDer Die te qüctfeii oft tobben ) 

 ti aent oft toeet / enDe Daer (lolt oft Dieft Uioj Dr Dpoi fntte 

 Der êonne:enDeDitis feergoeDt suptfter/ enbe ful "0 

 ÏÏj?;"2« «> ««nfiWt frfjnnen gfjeftent te Jj ub Cn 

 /Baer t gtiene öat top heDensDaeghe merft hebben/ 

 toojDt upt De ftlbe aietpqye.i me : pjdetortt atelwrtt- 

 toant menplncfet Deft Ijalmen op beqïaemen tnW/inm 

 boutotfe tn etn perffe / enbe 't fap bat baer u r t tooé,"t / 

 toojbt bergabert / enbe boo f be ftrar ht bed KSé 

 baer Man |,proop / <Brof jbapükt} enbe Daér nae Se? 

 frhepDen foo?tenban fqnenDe tolt êuptfter ghemncr&t' 

 Onbe Dit is De eenighe torifeom 5>u P c6er te firnn Z „ 'tt 

 toeten upt De halmen oft Itrclen ban Dit fttet / alp % { e , 

 gheper(l5niibe /0 ft in blcpne fluelioftenfi ghefneöen/ enbe 

 op tbierfoolaiigij gljcfoben / totbatalleDerjochtmlifnt 

 boo> het toer berojoogljt 5 n.ibe een bjoogl, f ap J o« « 

 bit 5,upclier) naeljcm laet 111 Den boDcm ban ben Mt 

 oft iiettl. fommighe bJiilen noeljtaiiö ftg a h fll 0^^: 

 M>u V ttitt upt be toojtelen ban bit a.et in 3 nDftn nhe- 

 maetbt toojDt : Dan Dat en w too niet / al ift faee&c bnt 

 in 3nbienmee(talft De ujojtelen ban óet een foetat hl 

 tigh fap ban Ijaer gheben. laoojtjs foo roojDt Dit filet ia 

 berTrrjepDen bjemDe fanDéiimet alleen bnn 3nDien/ oft 

 in De «FplanDen ban g>. -arijomau / JBabrea" tfanA* 

 nen/ enbe eiber» ghebonben / maer oocu toe! naerDec 

 bp onft ghetoetfen / alein Calabjren enbe ^mlien f bare 

 bat gemepnl.jcft omtrent «.inte Catfianinm Dagl giie^ 

 plutlit oft gijttoeben tfeegfjt te tooien: ) hoe toél Te 

 bieban ïSenegien hun ^>upcfter meeft berDer/ Wtoetoï 

 upt «pptris enoe «leranDjien Ijaeftn : 'ttoelrft fn d'Vc 

 nae fijn enbe Wit inaetben. V}it ^.uprftcr-fiiet frlb^ «mft 

 ooeft toel elDersin Dehoben ban Itaten/aï Z amS 

 ban niet foo Deel /oft ooclt met toe! foo Toet /ba men 

 baer êimcüer upt fouDe bonnen haelcn. ILobet noeint 

 bit fiiet Arundo Sacharina Inflica, hl onfe tael smka 

 Ri«; enbe fepbt bat het fthtint te toefen aljj een mitu. 

 bel-foo^te tulTcöen be ^irfthen enDefiieten. ^efteelcii 

 groepen feben oftatfit boeten hoogjj/ meer ban tenen 

 bupm bieb / met Dichte bnouptn / niet hol/ maer nol 

 boog rpongieachtigh margfj/ baet een feerujete notlï' 

 tighepbt in fchtiplt / m 't iLatrjn Saccharum enbe Suc- 

 charum , tn't 3taiiaenfch tmtm , in't franfeh Suc- 

 etc; m onft tael s»yika gneheeten : om ben toilfe hnti 

 toeltb foet rap beft pijpen ie .3taHtn enbe %ut , , San 



r^S *iï\ a ^ m T e 8Ö ef0 ff'J«i tobben /enDe 

 Cannamefc,bat ijl ^onigö fiiet/ heeten. ét WaDerfl 

 3nn.bH> boeten langö / rmallet Dati ban 5,naenrrft 

 fiiet/ touto/ in belenghbe gfjeftreept / enbe Kt beel/ 

 met oberbloeDigheftfteuten / banbettoebontlier groen/ 

 ooeb beel rmallet ban be gfiene baet be ^upehet iroo' 

 ben bpbeboofiiooperiafin ghetoonben 31)11; toant bat 

 en snn ghten blabero ijan S»upclter-fiiet. ^eaèrath^ 

 tighe bbeme 10 totjt uptBjJtfpïtpbt / eenigijrinfi bie 

 **n t jfeoïtó-raeWBfelncI. 3Pe too?tef i?ghenoea n 

 Bfjelritb Die ban t fiiet/ maer foeter / Caparbtfnhcc/ enDe 

 met too houtacfttigh : toaerupt bat fp?uptoi fttóeten / 

 bïennt 3gn om to r/aetbe re Peften/ ale fp afohetoe- 

 ben 3nn : tpbe too toöjbt bit rtupot alle iaét bernlirté 

 enbe Uertoenigftbulbight. ©eft fiahnen groenen net 

 ben eerjten feer toel in ©jancbrtïrb enbe ^ebérlanDt/ 

 maer boo* be grootefeoube too "fterbenfe : toant fiito- 

 gheeten toel tenen boehten gtöhbt / maer een toarme 

 foröt. atngaenot het . ènpröer / f,et 3ubiaenfrn^r 

 W nu ter tubt het befte niet / fepbt ben Welben iobel? 

 toant het /Babete enbe Canane-^upeftet gaet a/ft 

 anbere in toetigöepbt enbttoithept nene te boben. /Bare 



enbebltntbenbe is als hout/ als het teghen een fl&ermeten 

 toojbt •• mare ütjit/fttt toet/ ftettoit/tnbe fllmftetenbe 



ataaaaa* als* 



