i43 b ' 



[ Bcfchrijvinghe van deDjCögl^êftetv;!;. 



Orukqrijiis een platte Jboom-bjurïu/ als bc baubJ ban 

 Cptiftto t bojrtnn't ia. «iT.ipttcl urfiliicöcu. 



f Soffera.oft Sofw,ifl'frn lieefrcrarbttgl) gfjcbJas ' bjp 

 oft bier botten «oogu/ met êenm rechten frijben (teel/ 

 Teer gljctacfit / irWblabteiti als Die ban jtïprtup / maet 

 nlcpncr/aitiiatgroerï' acnlanghe ribben teghen öcn nn- 

 betenobetgheboeght/ altijbt paecm'tghctal/ borhmet 

 meet ban. ttoaelf aen ecu ribbe/ aen b'cen fijbe rrfjoou 

 gtocn/ aeu ö'anDei bonrlicrcr / fbsacr ban reiichV Ijaet 

 feiben bep abonbrs mtrcrfeenbc oft boubjcnbc / enbe 

 bep fmojghenflbJcberom ontlupcficnbc. 3Dc bloemen 3ijn 

 £>afTraen-gecl / foubrr veur ii / Deel bp ten fjanghcubc / 

 met beele bjacphenp berrterc. ©e jjauvocn ;.j:i tonbt/ 

 tenen bing{jrr langh / met bede ronbc wat irigbcbcmUJbe 

 faben. i?et blocpt feet langlj. 3Dc baoitcl ie' houtigtj / 

 ghebefett. I?et en ip bc Sophera ban flilpinup mif ; tm* 

 merö als fommighe berfekcren : Doclj mp bunebf bat be 

 bclcjrinbinghe / bit ijp baer ban gheefr / üan bcfe niet 

 bed en bcrfrljilt. Sophera , fepbt bp / ip een hetfrerarft' 

 tigh gljcinap/ iti<Cgpptcn ghcmepn / anbcrhalbcn boet 

 Ijoogh / be <5alega albrrghcliichfte /met harbt tarfeen/ 

 blaberen alö JRpctup-loof/ borbbuntier / beelin'tghe* 

 ta\ / ban bepbc fijben aen ör fijO-|teeI6cnss tojafieube. 

 tpe bloemen 51311 fafFraen-geel / bie ban ben €affie- 

 boom gljclnrftv foiiber teiitfi/ baer SSejuie haubröenp nae 

 bolghen / bijf oft fes fab? keus bebbep.be/bie ban Jjepünn 

 oft f tnigncrfi fteelgehjcu: borh be menfehen ff Sjaöclgrö/ 

 iat bed fftniiiiijij- 



5 Ierazouni 10 «n cetbacte fomte ban ïilabcrcn oft 

 3Lótu,6; bJicap beifrjje bomucn in tfanbicn banbe I>in= 

 bertf glicevne geten wojben/ om batfefappigb cnbtfoct 

 3ijn/atóberfr|jc geulen oft «ftbottri. 5Dtt gciuaö bjenght 

 beele bunne ftcd&cnp boojt / nut fmalle biabtren dïjs 

 ïilabcren/ bichaehtigfj / toat fpit#/ altijbt typ bp een : be 

 bloemen 3ijitgceft bc ijaubjen jün tonbt fid?d3-rjebirjp/ 

 enbe groot. l?ct faeöt ip ben Aftragalus Monlpellienfium 

 fect giiciiifft- 



4 Dorycnium , ban fommtsjhe booj een foojtc ban 

 IBmbc gjjeljouben / ipnac (jet 2.5. 23octu bcfrijjeben / 

 inibtp bat onbetbe tE>i(tden cttciucuc booj bet 3Dojpr= 

 nium ghebouben tootbeii/ Die nochtans gijecn bjembe 

 noclj ^uoifchc erupbtii en 3'rin. SToch ban anbet gbcüiap 

 beTOinbcngljdtjiiicnbe faiten usp in 't bolgljenbe €aut- 

 telbjeebcctpjdieu. 



Ander klimmende gfoewas , als Winde vanWeft- 

 Indien , met haer mede-i'borten ; Wónder- 

 bloemc van Peru , Wijngaert van Virginia , 

 ende dierghelijcke. 30. 



D<ün atrbt ban be ganbJ-tnmben té gljcinepnïiïffe 

 fulcftii / batfp Ijnn acnbe buftaenbe booimn/ fta= 

 nen/ latten enbe anberebingijen bafi mactften : baer- 

 om rullen lup naeljrt Jjauuj-gijfüJflö be IDinbeii enbe 

 Jjaer mebe-foo^tcn bcfebjüben / in fonbnbcpbt nu be 

 bmtfit ban foüimigfte TOinben be «ïrVDten m gijebaente 



fljelijtbt: booj allen De 1©e(t-3nbifcbe : baetbjpetteltjt= 

 e foojten bnbocgtjen fullen / fonnnigïic be felbe in gije- 

 baente bet bloemen / fomnügrje t'n blerijtinglje oft oirü 

 iBinbiiiglje bttranthen gfjclurlieaüc: tube ban fullen mp 

 alberbequaemfte tot be ücfrijjijbinglje ban 't ÏJeyer/ 

 bat fttljaeube biiftaeubtbtugbeuooc&bletUt/ in'tbol- 

 flfttnbe <ff apitel nomen. 



c Weft-Indifchc Winde, in't Hatijn Conuoluulus In- 

 dicus ,oft Convoluulus peregrinus , in't 5»paeuftjl Buenos 

 n»rks grjerteetni / Utrigljt ttr|t tüice blabeten / ük ban 

 Campanula csrulea , Daet 3t>oboneU8 ban betmaent 

 fiteft / gijelijfhenbe / maet grooter enbe bitaer: baet nae 

 horacnbtt beele fteclen upt cenerjanbe tooitel / Ijatr fel^ 

 ben om be brjftaenbe trupben oft ftaaen menigbbu^ 

 öighliirfi ombmibenbe 'alD D: ^tcftenbe IBinbe plccgljt: 

 be bielcht fp oorii ban blabeten ghelrjcat ; ban bic 3tjn 

 grootet enbe fae ijtet: maet aeu bc jïcelftcnis nomen fom- 

 migl)e lioetKarfetige boottiftenjS/ norljtaniö met foo fröttp 

 alö bie ban èteaenbe TOinbe. 3De bloemen 3iin groot / 

 luit / tracé / bjp oft meet b!> een / bos moigfjcniS open 

 rtaenbe/tcgfjen ben nacljt bttnenff jjenbc/ taütBmmu r,tn.hv, 

 batiö <©oeben nacht / toebnitbenbe* baet ben^paen- 

 Cchcn naem ban bomt. ®t faben jfjn ban ons ïjiet in 

 ftljtlDcrij öljelttlt/ te bJtten een unop gljemaecbt ban bijf 



blabe«ii/«mu.-emee,n bunmbjcca.be langö enbe bjctbt, 

 mallianbcriii ombaiteaiK / alfmen in b^alappcijsrict: 

 oacr m tóflö bcflotcn ern biiiijoccïiigij bdcfacljtiglj fatöt- . 

 fcoofJ/uiljojiDcubc b?p ürcnicn ató groo.tefctVutcn/üjupi:- 

 öfcijr,iaiiuj. ©au uienfagl)battcr bjpblotmeu bantod 

 gtje |wli;ciiö aen een bick tarhslicn balt afbanghenbe 

 gljeujcrft toarm. <CnDe .birTgI)fli)the febni Ijceft ;£\ ^,.- 

 111011 Couaracn €lufiiipgcfonöen; Bicl'c ,ï>out|tuss1Lopo5 

 görgijcbtn l)ebbcnbc/c,en fttupcls baet ban boojtbonicnbt 

 gljcficn Ijccftmct btdcranclicn/ bie baerfclben om cca 

 btiftaenbc latte blochtcn / met bccle boötnen ; bicaubers 

 :nct en Uiarcii ban beojojprel.3 ban bJojtelcn/ omtrent be 



De bloem van de Weft-Indiaenfche Winde. 



Ifcd 

 ;oisö 



Hl 51 



Icben boojtfiomenbe : be ibelcfic fonbtt ttoijffcl in bet 

 aerben bertooitclt l'oubc lubben / Jjabmente met aerbe 

 bebetfit. 3De blaberciibJarcn feet gtocn/ biebanlülocb^ 

 licnölüinbegljtlijcfe/ maer langöcr/ enbe meeftnantigft/ 

 als föcpl-blabctcn / in een langlj fpitp tpnbcnbe / als be 

 blabeten ban ^tcucnbcïBinbe. 3De bloemen en sijn niet 

 boluomengfiebjojben. 33efe foojte betfchtlt metcfeeliitö 

 ban bebolgluube foojtc / bic baet fclben ncrgljcng om 

 rn üitnbt oft blcrljt/ anbcrss ban bloemen be Mocfip&cnsi 

 ÏDinbc fect ujel glieïücbt. 



C Vremde Klockskens Winde , ban ^tt CttUÖ ümibilts" 

 Convoluulus, non Convolvulus flore oeruleo , o|t ban 

 23aul)inup'' Convolvulus peregrinus czruleus folio obton- 

 go, gijcljeeten/ beeft een bunne baojtel/met Ijarbe fafelm- 

 gijcnlangljfi ber aerben berfpjeubts toaerupt fpjupten 

 lai!g{iU30jptgbe fmalle blaberen/ bijnae aljï bie ban löiU 

 gljc/ bourlicrcr groen / blinclicnbc / boojtiJaertö gbe- 

 ntepnln'cb botacbtiglj/ bjat rupgl) / ttoce bupmbjeebben 

 enbe een half langii / met een btcfie mibbel-ribbc booj- 

 tcglheu / baet anbere riib-3enubjen ter fiibcn upt bet« 

 fpjcpbt 5ün. «Pacttuff:hen fpjupten beek (tcelen/langiy 

 tupgl) / tonbt/ bun / maet ftatbt / enbe taep / met bede 

 cben ianghctaclicubcrncrt/ bie baet fclbcn fonber hulp 

 niet opjeebten en bonnen ; nocötansS en batten 't gljtne 

 bat bp fiatt ftactuict/ enbe bjmoenhaet öatr niet om/ 

 ban onber tot bobcn toe met bccle blaberen ongbefcljicb^ 

 telijcb beüjftffen 3rjnbc/ bic omtrent bet tfop allengöP&eniï 

 iilepnet bjojben c:ibc rupgbet / ban rmactb bjoogh? 

 acijtigb/ enbe bijnae grafatbtigl). l©tbcnoojfpjongl) 

 ban cldtblabt boint gljemepnlijcb een bloem (nptgefon* 

 bert alleen een oft tbjee onber(te blaberen ) upt eên rupgft 

 groen . in biif boecben gljebeplt fjuppbtn Ipjuptcnbt / op 

 een iaugb ftcclbcu ftacnbe : enbe bat blocpen bncrt bjp 

 5>omcrfröe maenben langh. 5üt bïocm felf i$ in bijf 

 hocc&en bcrbcplt/alöbicban MotliplicnsSïOmbc/aenbe 

 aberecljtfe fijbc met beele gcelarljtige firalcn ban onber tot 

 bobenberbcplt : ban binnen bioibt elcfeen hoetb mtbbcn 

 booj gljcfncbemfoobattet tien bonbicn frhnuen te roes 

 ten : ben gconat ip boogh geel / in ftcaleu cpnbcnbe r 

 bc Jjclft iri lirljt geel / enbe bijnae toit / oocb in incrcfeeï 

 bjebe ftralen cpnbcnbe: tfop/ bat ip tit helft ban be bloem/ 

 enbe noch meet / is blaubi / be banbeu enbe 't paptet 

 toetüjcnbe/alpmenfc bijijft : ban binneu flaen bijf geele 

 bjacpen / bojt / met foo bed langhachttghe nopfunst / 

 om beranben blaubj: 't UJclcbbef<! bloem fterberciert: 

 baet tuffchen 3tjn tbjec fecr Slepne blcctbe / baprp- 

 aöeuiiifc pjicmbtnp. tDcfe blocmriecfet niet oft bJcp^ 

 nigh j eubs ip 't gljefitbt btftacgbclntbet ban benreueft. , 



