Indiacnfche endc andere Vremde CruyderL. 



1485 



feite ghctoont / maffcnDc am De Dupntn enDe op be Dlerghtiijrh ghrmao haclt. 3!>en namt Mambu bomt nut 



fabelathtigbe plactfcnban bt Jlbjiattfflje mot jUiDDe 

 Iaubtfrlje Zn / bit b.in ghcbacnte / grootte tube gljc- 

 liichberbJighr halmen 't unirtcrlicnbe g>rb<niautbum 

 heel gljclHtii is : maft fp frbtllcn ban brugjjbcn foo bcil 

 alp |)ct gliriiin'n fiiet ban ben «Calmup. Ooojto foo 

 hccftfegrafarbnghc blabtrp/ enbe ren bloem Den anbereu 

 niet heel onghclncit. 



q Iuncana van Salamanca iö in Bet J&ijborgbfel ban De 

 Kiefen btfrlncbrn. 



^ Riet-pijpkens teghen de enghbotftighcydt 31511 ban 

 eentghTDc|i-;3nbiatnfrh fiiet/ hupten enbe binnen met 

 een «êoimue bcftrtbtu / barr fap ban "STabarh bp febrint 

 te meten / fmart / fmarr ban rcuch : enbe Daer buojbt 

 Den bjaubt ban b'etn epnb tn gheflehen / foo bat ben 



Ijcr bolgliniöt Bambou mat oürr rtu. 



^ Riet van Bengala, alB pniarbixtupght/is foobtrb 

 aio ern niauö bpe 1 fto oft febrn baDrinrn langh/ binnen 

 bol enbe hnoopacljtigl) als tiet |;irr!anDffrti Lïict : tnbt 

 hier ban maeelirn fn Diacghfrocbcn om alle gl)tü)it|jt 

 mtbe tcliriitcn birfterrher ;uubau tenigl) anbrrhout; 

 enbe bie Ijettrn fp Bambou. 3?it fitet Uiojbt in 't bier 

 glitltpöt / enbe ghrbo ihm foomeu vuti I enbe bie bouui 

 bluft langh : enbe 't foubceer bjehm / Dan fnn plop bet* 

 lirfent>an Dtt Ötct/nubts Dat !jrt bieb 10/ maerhe 11 fp Jjuu 

 maten tnbt mcetblothcn t Dart fp bun Jiojtn / fins / 

 ©lic/JJotcrenDeanberc bicrgljelnche bingbrnmcbc üpt= 

 meten :enDe Dat ban alltrltp grootte. JRcnbmbtban 

 Dit fiictopbetlt plactfen ban -JnDitn :maer m JJrngala 



rooch langhs D'anDet epnD in Dm monDt Iiomt : enDe maft Dat cpgentlnch tnDt albermrtfi. TM fiitt m bupght 

 Dien roorh trerht alle flnmertglje buple enbe cttet achtigbe fitj) nimmetmter Dan boo^'t bier/ alp gtjefepbt 1.0: eubc 13 

 bofhtigbtoen upt De bojft / enbe ghenetft De gijene Die gbcfpie!;elt met tint en füiart 



bojt ban aDtm 3ijn. ©aerom hrcten ütfe pijpbens Tubuli 

 adafthma. 



r Indiaenfch Riet dat heel voos is , in 't Hath'n Iuncus 

 Indicus porofus , is een tiuonDer gljeflacljt ban fiiet / upt 

 *g>oft-^nDicn oft upt De cplanDen Daer omtrent liggljenr 

 be gfjcbjogbt. l?ct febunt als booi teenen oft nifrn te 

 (treeften in De lanben Daer bet maft / mibts bat Ijrt foo 

 taep/ bupgljfaem enDe fterrh itt. iet is blrecftgecl/ glat/ 

 met ettelgcfte leDm afgljtftficpben / Die fointrjDts met 

 ïtenbaet enjtfft/ fomtrjbtp bier ofr meer boeten hoogb' 

 foobitft als erncn Jtfperge: ban binnen foo boos enDe 

 ghegaet /Dat foo boanncet itmanDt het een tpnD am 

 Den monDt houDtnDe / baet aen blacfi ' Den vu mat tntt» 

 nen oogbenblithtijbtB aen D'anDet epnb gbcbocItbJojDt: 

 t vceleii noe|) mcrchclrjcftet i0 alfmen aen (jet epnD baat 

 fpeerlifdo oft aiiDcrenattigbepDt ffrnelit: uiant meufal 

 Daer terftont bobbelen aen Tien bomen alfmen aeu De an* 

 Der fnDe aeffemt oft blaeft : Dat fecr bicmbt om ften ts. 

 IPat Dit bom een ghcuias ie / en bonnen top niet fcg 

 gfien. apaerom (tact het bt gftene/Die inbjemDe lanben 

 repfen/noctltoetc onDtrfoernen/oftDit een rijs oft fiiet/ 

 oft fooitc ban Stenen ig. One bet gbeboelcn ban fom- 

 migbeiöhetDen fteelbaneen obfruasalsonfelöinDe/ 

 oft j&nular/DieDe boomm bclilimmen (tan/ enDe upt tli > 

 lien bnoop oft libt fnn blaDcrcn oft frjD-tarfttn pleegbt te 

 icljieteu: fooDanigljgbeVoas fommigbe bc peper- boom; 

 iieus feggijen te loefen. anöcre gbelooben bat Ijet beu 

 Itttlban eenigb bjoter-gherbas is ■ om bntmen bijnaetn 

 beu ftetl ban onfe plompen oft jBcer-bloemen oocb foo 

 beel gaeten fiet / enbe bijnae De fclbe booftgbepDt aen- 

 mertbt/ Dit Dit taep nis fieeft. 



f Indifch Riet van onghelooflijckc lenghde tD0}Dt fn 

 fjet epIanDt s>amatra rjbebouDen / Dat lirl) felben om 

 De bijfiaenDe boomen foo bletbt enbe inmat J enDe foo 

 betre bmppt / Dat een ban befe fiieten fomtijDts meet 

 ban Dip l)onbr rt babemen langlj toozbt / foo Dat Ijit 

 bcgtjinfel noclj (jet epnD Dart ban niet te bmben en is : 

 't vuclcli foo taep enDe fiettb is / Datinet huppen oft ton? 

 nen meDe fotiDe bonntn btnben. 



f Andct Riet van BengalaisnittDitbttDan bietDupm- 

 bjrtDDtn / feet boooU opftljicttnDc / boos enDe Doojga- 

 tigij/ foo taep enDe bupgljfaem, bannen fjet een epnbt bp 

 ïjrt anDet fouDc mogljen bicngbcn/fouber tt bjehen; noch- 

 tans is bet bjclharot enbeftiif. ^Daer maethtmen tns» 

 brns ban / om in De banbt te Diagljcn / enbe om te fttaf- 

 fen De gbene Die imfDam bebbcir r ube al bt (mm bic baet 

 mebe gbcdagben 19/ froilt/cnDcfrljcpt ban bet bcm. 3Ptt 

 fiiet en bjccrlit nmunctmeet / bot hiep» bat bet oocbis» 

 l?ctiS fraepbenö ghrfptchelt; cnbebcrfrbcpDcnbertoigij 

 ban fijnen cpgljen aerbt/ gbemengbt met ruit/ geel tnbt 

 froart. $itrom toojDt bit fiiet beel gljeforbt/bcel 3nDi eu 

 Doo: berfonbenenbe brrliotiit. 



y Rotan is een gbeüacbt ban fiiet/ oorb in Bengala 

 toaffeiibt/ met Dirhrr ban ben hlcpnen biugbet ; 'tutltii 

 bupght als Wi IgDc rnfe« oft STteneu/bau gbcbar.: te enbe 

 maecbfrl als bet boojg.irnDf . &ut matrhcufe babtlu 

 ban tot Ijun ft ijepen ' enbe beele foojten ban boibcu 

 enbemanbebeiio/fftrfratpgbfbjrpDt. fT)en bheft bet foo 

 blcpn alfmen bJil. l.irt iBanhirhalbcf.1. langn- tPirvuoit 

 oorb beel berJjanDtlt: marr tsvuit enbciurtgbefpicbelt. 



f 4Tteüas/eeu ouot frhii!bcr/ nne bat piiotiup upt fiï* 

 nt 3nDrea berbaelt. ftlnuft Dat in be ciincre 3nDus foo 

 D.tlicn fiiet m.tl't ' Dat mirt mtnffiien t fclbr mrt 0111- 

 batten en honneu/foo Ijooglj oft langu ale ctuen fret Ijoo : 

 gljen maft ban een rcjjip: enöe fegljt oattcr tbjeeberlrn ib/ 

 't iBanncben fonbcrbjurbt/enbe t ïByfhcn eenebcetne 

 oft nuclcum boojtlncngbenbe. 



f Riet van Atabien ende loodfchelandt töOjbt ban De 

 Xrabcn ' als JJelloniuo frljinft ) grjcbiunrbt om baet 

 bjojpftocben/iabelnnen / frbitljtcu enbe liebtt (ancien 

 banteinaetlien. <Cen anDet foojte ban fiiet vuojbt al» 

 Datt alleenliicb gfjebeficljt om baet pnlcn ban te maecben/ 

 Die feet Diet enDe vnrerDt 3011 ; foo Datfe ban De gtoote 

 ï^eeten alleen gljebocbt enDe gbcDiagijtn uio^Den. Ctn 

 anber foojtt / ban De Curcben / <5riecben / ftrmrnen / 

 perfen/5trabtn/3Jobeu enDe «?gpptenaers gfjelnuprht 

 booi pennen om intbe te fclrtnbtri / Vnaft oocb loei in 

 <Ü>nècbenlanbt ; enbe is een recht Schnjf-Rict, albaee 



«l BoomachtighRiet van Indien, ban CfufiuS Atundo Elegia gbebeeten/ botfj niet De Elegiaban ©obouciis bo* 

 Indica atborea gbenoemt/ is foo groot/ battroee flucben ren netmaent. 



baet ban / Die te HepDen tuften bp Den boogb-gbeleerben 

 39. ptetetpaaurB / ncffenSDen fiofban be «cabemie/ 

 luttel min Dan Dettigft boetm Iangfj 3Ün ; enDe ff brjnen 

 noefj beel langljer gbebJeefi te 3ijn : mant fp 31111 aen 

 het onberfte epnD feftien oft febmtien Dtueerfe Dupmen 

 bjeeDt in 't omgam / aen 't bobenfte totl biertien. £>p 

 3ijn metnegbmtienbnoopmoft leben betbeplt / Die tlcb 

 boel een Detbenbeel meet ban eenen boet betre ban een 

 ftaen : Dan fjet fjoutfclf is brjnae een fjalbè Dupmtaeeb^ 

 be Dicb. ©it fiiet bjaft aen ben Zeebant ban 5BaIa= 

 bat /tupghtiLinfcboteii ; mDtiSDaet Mambu aöehec- 

 ttn : enDe als bet noth teetmDt gtotn is/ Dan UJojDt bet 

 ojtboghen oft ghehromt / om De bangbenDe beDDehens 

 «allanbins gfjtnonnt tt bjaghen. let roojbt oocb bp 

 beétper-boombens aJjefMt /om Die oberepnb tefiou- 

 bm- <£luuus bttft Ijet gbefien ban bupten beel met toobe 

 ILacbe beDecbt/ binnen berbult met »nil oft 3nDifclj- 

 blaum.feoo Dat bet te gbelooben iS/bat DuSbantgb fiiet 

 inSnDienDtcnftelncbis om beele Dingfieninte beruae 



^ Ghevult Riet, oft Pijl-Riet, in't ILatijtl Fatda Aran- 

 do, in 't 4BtiecHs Naftos , is Toxica Theophrafti , om Dfit 

 het met nierglj ghebult 10; enbe om bat o e blcpnfteban 

 Dcfefitctmin»fien/^>pzicn/ enbe oocb Cartatrjtn Dten- 

 ftelnrb 3011 om Daer ftralcn oft bJojppnlen ban te maec^ 

 ben. li^tt ujoiütupt biembc lanben gfjcbioght: enDe be 

 ouDelieDtn boopeh De (terebtfte enDe oubtftc ftotben/ om 

 baet op te fttunen als fp gacn oft ftaen. üit fiiet is glat / 

 enbe beel fonbet bnoopen/recfjt/ ftctcb/ enbe niet fumet. 

 <Ctn foojte is bjupn/ tos/ tnbeb'aubet witter. 23epDe 

 3ün upt Den tönDen mat btrjbantiglj i , Daerom boiibcn 

 't fommigbe booj gbem fiiet/ maet booj be miDDcl3cnu- 

 me ban em gtoot blabt. j t©e fcbellcn 3ijn Dun / maet 

 batDt. X'innen ;miff bol mergho- 



^ Ander Indiaenfch Ghevult Riet , in't tLatijn Amnda 

 fatcla Indica,mo^bt oocb gljttuuncht om op te lepnen oft 

 fteunen/enbe om fchtcljten enbe mojpprjleu te maetben : 

 enDe beeft beele hnoopbens oft hmebens enbe uptftaenbt 

 bnobbelen / feet Dicht enbebaft / houtacbtigh/ ftatbt/ 



tm/ enDemtffcf)ieu om pijlhoberö te maecfien/ nuatsi effen/ glat enDeblinchcnbe /met tos gtjcmarBcrt / in De 

 Dat Ijet foo Ittfjt ip/ foo groet enbe foo fterch. lt>ojen fjcb -- Iengbbc ba ftanieüjupn/ Douchet bol tanDtn tube berbm 

 ben v»p ban &uj>tfir ghefpiolitn Datrwu npt Dtt oft als ttn fcgfje. 



3iiiii4 fl)en 



