- 
"PEMPTADIS:QVIN TAE! LITE, T. 6ct 
tione regio miprbo mederi , & corporis colorem emendare: ex 
aceto coctas lieni im pofiras 
prodefle : cum vino veró ftrumas ac parotidas difcutere ; quod & vinculo collo appenfas 
prxítare quidam nugantur; in peffo muliebres fluxiones trita & appotitz: fiftunt. 
Hydrolapathi autem radix aluunt fumpta mouere fertur : quod tamen nobis comper- 
tum affirmare nequimus. ^^ dm 
NT 
n. 
MS 
AW uu Ur. DeTotabona. CAP: XXYÉ X 
t4" ^ Tota bona -— T OT A bona recentioribus dida, Lapathi 
£ Wacheo Vas ab iifdem generibusannumeratur. Caules 
hzc edit complures craffos, foliofos;pedales, vel 
pauló altiores ; cuius ramulis furfum verfus her- 
bacei racemofiadhzrent flofculi , ac deinde fe- 
mina Atriplicis zmula: folia , quz longis inni- 
tuntur pediculis, lata funt & acuminata; forma 
quodammodó foliorum Ari,fed candida ,& vel- 
uti tenui farina refperfa : radix craffa in plures 
quandoque diuaricatur , colore veluti Oxylapa- 
thiinterius lutea. HE 
Incultis locis;ac fxpenumeró ruderatis, fecus 
vias, veteres muros, & agrorum fepimenta frc- 
quenter repericur. d s 
lunioac Iulio przcipué cum flore viget. 
Recentioti ztati Tota bona dicitur: Beleis 
3t gocbe/&C 3Lammeheng o01c: Anglis englif fDec 
turp. Sunt qui fufpicentur 2evosAs 2avor , id eft, 
aureum Olus effe: fed Chryfolachanon Aiüi- 
plicem effe diximus , nifi quis velit Plinij illud 
Chryfolachanon effe , quod in Pineto Lactucz 
fimile nafci refert lib.xxv r1. cap.v111. Germa- 
nis dme vocatur ,& GSuter Ayenricy;id eft, 
Bonus Henricus;à (ingulariquadam vtili facul- 
E77. tate; veluti & perniciofam. quamdam , Malum Mal» 
[/. Henricum appellant: quam Conrardus Gefne. "^ 
. rusin Quadrupedum hiftoria cap. de Boue his | 
deícribit verbis: 
Prouenicapud nos (in Heluetia) noxia quedam 
A : TEN herba; à qua non folüm ipfi boues ab(tinent;fed 
etiam graminecircumcirci nafcente, licet eodem cqui vefcantut . Rufítici quidam apud nos 
z Malum florem , alij Malum Henricum appellant (/Egolethron effe exiftimo.) Caulis eial- 
bus, pedalis;folidus, & fubftantia quádam humida mollique infar&us: ores hirfutipurpu- 
raícentes, in fpicam congefti, vc in Tefticulo canis fere : femine rotundo inftar Mili; guíta 
- . . fubaftringente: radice altiffima;nodis quibufdam exafperata,& veluti fquamaza,longitiima, 
— .. &dquinque vel fex cubitos defcendéte:quamuis raró integra effodiatur. Recens plane frigida 
humidaQue tactu percipitur. vites vicinas corrumpit & frigore fuo ledit. Hacc Gefnerus. 
Sed vtad Bonum Henricum fiue Totam bonam redeamus,calida & ficca hec moderate 
eft, & vnà abítergens atqueexpurgans. ——. i ; ; eral 
Folia cum oleribus cocta atque efitata, lubricam reddunt aluum: .eadem conciía aut 
contufa, recentia vulnera impofita vniunt: fordida veró ac vetera; rum & eiuímodi vlcera 
€xpurgant , & vermes,fi qui in ipfisenati fuerint, interimunt. : X 
linius Chryfolachanum quod in Pineto nafcitur, (anare ait neruos incifos » ficonfeftim 
imponatur : Hocautem fi Tota bona pra'ftare queat, non abs re, nec temieré nomen fuum 
. adepta eft. Ele - 
: T oos De oMalsua, d primum de bortenfi. 
Les —« Cars. XXv1r. rd 
M AL Y 4 genera complura funt: ex quibus fatiua fiue hortenüs. vna eft , reliqua fi. 
AY Rueitres Maluz funt. pr ; : 
-. Satiua (iue hortenfis Malua folia ampla & rotunda promit,in virore albicantia, afperiora 
S maiora quàm (ilueftris : caulem fiue ess re&um, fimplicem;quatuor aut quinque cu-- 
bitos non raró altiorem, cui prater inferiora folia flores & pediculis lg wer c 
* xm 2 l 
EA: 
OR 
uNS 
3-4 
»5 
das Nr ^ S EN RSS 
Ü 
