100 And. Matthioli Comm. 
V. PINVS MARITIMA. VLPINVSMARITIMAITI, 
quam fjluefirior,actobafliot.Catera que plurimi Iniufce hotninis fetitentie tefragatur.[i quis aidité defiderat legat epi- 
es Jflolam priorem noftra ad Clariff. Medicum Vlyffem Aldrouandum-itienim plura (an veperiet, que ante à nemine de pine . 
Plinij lapfus. ej» picos yog; funt explicata. Ceterum non potui non admirari dixiffe Plinium, fcandul.is ? fino ad contegendas domas 
ex onmibus, quavefinam fanduntsarboribus aptiffimas effe, chem laritem non ignot.tret thater iei preflantia, duritit 
firmitate,nulli equiparandam effe. Praterea fcribit Theophraftus (nos id quotidie yidemus ) quid pini interitu eft ,vtic- 
Tedz confi- dafiat.Cuius verba funt bacloco fupra citato.Morbum piis accideretalem Ideiincole narrant cittn non  folinn cor. fed et- 49 
deraio, —— Mars externa caudicisinted, yfiuerit , tutie firangnlari quodammodo;quod [ponte accidit vbersate arboris lar- 
giffimasquo ad quis coniettare pofiit:teda enim totum efficitur.Ergo bec pini propria affettio efl. Quare auteya pius teda. 
fiat. feribit idem Theophraflus libro vx.cap.xv de caufis plantarum , fic inquiens. Pinus enim Yadicem agit tedatotamte- 
fertam,vt anti dicium efl.Ratio eadem,que in animalibus eft, quid pars alimenti, qua ferbuerit; excoclas. fit , quoniam 
purgatiffima eft afidet:e? colle&a,denf[atad, pinguedinem reddit.Reliquum ver) farfum tranfmiffum , partes , qua fupra. 
terram eminent, nutrit : non per illam pinguedinem (ubiens , fed per alios quo(dam meatus. Nam quain tedamomnitx. 
partemutata funtobefr iuntur,vt dictum ef:cion enim nullum tranfitum babeant , fpiritus ffrangulantur, fitt 
animalibus accditque vltramodum pinguerint :bacille. Ceterum quod teda opus it ad picem conficiendam, non defuit. 
fanératio , qua etiam artefieri poffit;ita vt pinus non fua vtique fponte, fed artificio teda fiar. Id cnim idem docuit Thet- 
phraffus libro xx.cap.x.de bifforia plantarum, his verbis.1dei vbi arboris caudicetm cortice diffoliarint , quad parte[olaris 
binis aut ternis a terra cubitis fa fü ifiuxum iftuc fierinon fine teda vno cian plurimum anno affrmant. 
1da, ciem fecuri detraxerint, fecundo iterum anto teda locum expleri: tertio pari modo.Poff hac ob cam patilatinatiüt- 
eifüram arborem extenuatam;putrefattama, humi facile à flatu profterni,tum eius cor extrabi( boc enira tedam maxim 
prefert)nec non & radicem effodi:hec etiamille. Quibus palam eft contabefcente pino,tm fBonte,quàm arteferi oritij, 
tedatn. Quamobrem putauerim bacin re non parum cacutifz Plinium:quippe qii lib.xvs. cap.x. vi reftnifevas enutatrat. 
avbores.tedem propriari; e per fe effe arborem cenfet;cum inquit.Sextum genus e Teda proprie dicha , abundantior fw. 
Plinijeror, ^sUfimreliqua-parciorsliquidiord, quam picea. lammis,ae lumini facrorum etia gata. Et libzodem cap. xvin Nun 
ait;celeb is arborum dictis quedam in vniuer[um d, uncis indicanda funt.Montes amant creda, larix, teda , c (&* 
qni T odein WR Rescue uiae e eus - ; e 
propriam ar. tere, quibus tina gignitur:bac Pli erum fi quis Pliná defenfar diceret pertedamnipfum bocim loco nan aliud mzelget 
borem effe quémpuan. anus uM tov y Het pti tibns (vt puto )vanam effe offendit, quid cun eo capite Plin.refni 
«enfer. E PEINT CEGE ecu 
; QL Arboresomues per genera deferibat; &r primum. m genus aciat nullo pacto 1éda act tit y 
lli er- ci a CAR: uS. P d 0 ptum pro reda accepilje Tüeiur 
Marcelli er E 1 edfriprt. Hi forc Maneliavordfttcs quim hac Diofiridsesp pi 
L7- f m AST. SASC i- 
rorPinum aü qe 2 - eS o a 271 
tedam inter- ZI fedath ] . In bocetiam Ue rem ' Adamus Lonic.Ruelli jj infuo epl 3 iffor cvolumi- 
prerantis. — geyybificham. potius quam veram arborem protedapin-ciffe videtur.Sed azimaduert, duertendum eff, non à pinu tantim fieritee 
pu dam.fed ex alis erii platisrefiam fundentibussmempe Larice, £y picea: a quibus nos in Ananienfibus fyluis pinguifimam 
ie nij: — excifamus.Sed m bis "ara admodum tedaefl... Quapropter dicebat Theopbrafius libro quarto cap. quinto dehifloriaplat- 
morbo vo. PfRaoquiüdin Ponto ex fyluefiribus defint pinafler, abies, atquepicea., c omnino que tedam in fefe gerunt. Quibus lare 
lentis. pater, alias preter pinum arbores effe quain edam contabefcunt. Sed quid id morbi magispino eueniat, quam ceterity 
propria piti afedioe[e creditur. Quo ft,vt rin loe Plinium erraff crediderim , qui nen pini , ed larieis martam ef 
| 1 5 : - - j j git, vt 
? 
