huiuslibri. mauerim, vt Diofcoridis doctrina ad maius 
1006 And. Matthioli Comm. 
fcentibus,minuuntur: & cum definunt,ijdem finiuntur: quibus folisac per fe manentibus effe& 
qucipfi manent.Talia quidem receptiflima funt caufarum difcrimina,quorum nulli phthor 
ijci poteft. Euidens enim caufa non eft;quoniá morbus ipe permanet,nec ipfaà corpore Pipe | 
continens caufà dici poteft,cum magnaex parte hicadfit: quemadmodum acciditijs, quià rabi ides 
fünt demorfi. Quód fi neq; euidens caufa;neq; continens fuerit,neq; per fe;neqy alterius confortioc 
erit. Quódfi á nulla caufarü differentia phthoropeeon deducere poflumus, confequitur,vt neg; c 
eife Fiteamur. Quód autem alferunc, vocabula quedam in fe non habere partes rerum usn. 1 
nuda & implici pronunciatione fita elfe, fateri neceffe eft. Verüm non omnia;fed perpaucatal RS 
cifci conditionem exiftimandum eft: neq; enim «ucirin hocnomine efoozor» perinde atqja SM 3 
profeztur,fedlonge principem obtinet fignificationem. uemadmodum enim e5oj:, id eft cormps 
nis nomenmutationemin peius fi gnificat:fic hoc verbum «oréiy fumi debet, vt nihilamplius tes lo 
hanc dictionem e6p4 fecum habeat; declaret:neq; prorfusid fignificat, quod omnes palàm Ha 
huic fimileredditur, eajdM yer doe. Si dantà corruptione fanis fieri morbum, concedunt ytig; i. 
Euiuftemodivetbo aci» fübetfe: fiquidem aliquid eft,quod corruptionem efficiat. Omne autem qu 
aliquid cfficin oftenditur perfingulas caufas,que corporibus fübijciuntur;idq; tam in lethalibus venenis 
quáminijsque corporib. ingeruntur. Verüm nonnihil fübiacere caufarum differentijs pro nrbem 
etiam aberrarunt; non exactam diuifionem affümentes. Qui veró fe dogmaticos profitentur, cauf t 
fe partim pra parantem, partim continentem afferunt, vtinguinum vlcus,& inguinariam fcbrim, &qua : 
cHcai tum affiftat, tum etiam feparetur, vtá fradtis przcipitatio. In fumma quoties quidpiam füapre : 
natura caufa facrit, nec vlla diuifione comprehenditur, vitiofum eft, neq; caufz adfcribitur, Mie 
idem genus fortiuntur. Sed quod phthoropeeon caufa fit , nomen ipfum argumento eft, & in pev 
contingunt;apertius oftendirur. Quidaliud caufz arbitrantur effe poftimpreffumà ferpentibusi a 
quàm-exanimante vim,& S eni incorporavirus? Neq; enim frigus; neq; aftu , neq; fe&tioni n 
poris. neq; cruditatem, neq; iud quicquam fimile caufari poffunt. Veriim quoniam caufarum 
tijsgaudent, & aliquas continentes,alias euidentesappellant, ipfis dicendum, vtrog; iftorum mod; 
euidentem quidem caufam effe, quodaffe&tum praccedit,&quod corporis fübftantiam preoccupate 
tinentem veró quod morbis pra entibus adeft, qua feparata recedunt, que cum ipfa cuenerant, f 
ijs hadenus, Statuendum itaq; mortiferam vim intrinfecus manifeftiffimam elfe caufam , ipí 
cipem facere Ícopum oportet. Et antequàm adima decumbantmoribi, varijs modiseft ce 
necvistota corporibus excutiatur. Modó enim reuocari debet ea parte, qua peftis intraueri 
qua alia ,prafertim principatum non obtinente;anté coerccatur,quàm altius irrepens vif 
eius pernicies eluatur retundaturq;,cum iam membratim peruagatura eft.Itaq; venena fi 
bris vomitionibus:fi morfuimpreffa.fcarificatione; affixis cucurbitulis, exuctu, carnis ci. 
nonnunquamamputatione extremz partis,euocantur. Retinentur veró infufione , &impofim 
camentorum acrium cohibentur: hec fimul vtiq; arcere virus & eluere poffunt. Reftinguun 
cuntur meraciore potu;aut paífo nullaaqua diluto,vel contrariorum EOpo- acrimoniaí pr 
-ftremó deiedtio alui; euocatus fudor, &alia quzdam in commune, que membratim demonftrabin 
auxiliantur. Verüim enimueronon lethiferam modó materiam,fed &magnitudinem,&ten p ] 
po confiderare oportet: etenim ab ijs remedia quàm plurimum difcrimé capeffünt. A magnitudinequi- 
dem,cum nonnulla ex venenis, &virofisanimalibus pericula minantur:alia putredines altas,autexterio- o 
tes excitant: alia vehementiffimos dolores;aut caecos cient: alia vix medicamentis cedunt, & magismi- — 
nufvemoleftiasexcitant. Oportetautem ea quz pericula ferunt , peruicacioribus auxilijs expus i& 
minus infefta,mitioribus. Quippeabfürdum fueritin grauioribus, fegnioribus medica: 
in difcrimen adducere: in minoribus verb; vehementium auxiliorum iniuria corpus !a 
Dem 
Ratio tata. (. Vm batlenu tradiderit D bis fumpta , corpntet 
tusde viru- tant,cn leff us defierari poft & 
lentisanima. 
ceps de his etiatn. fibi effe differendum. 
minora,quam illa veprzfentare di 
3 
£ 
poffit. Quarum prima js dari poterit, qua 
Nous ordoffomatibus qua a venenatis morfibus 
i. Verkin enimuero 
geratur, C netot ht 
o PC ue 
veneno[arum animalitim tum indicia tum accidentia, que proprijs ca itibus tradidit Diofcorides: [ 
bus ipfe egit de eorundem curatione c? remedijs,vt yufquifq, iunclim rer ede 
"accidentia , C» curationem confequantur. Quod cr ipfe fec Diofé » 
pus famuntur.. Wienim indicia a eurationibus non difiunxit. Nam 
NES quar antur maius temporis difpendium fier maiord, menti moleffia 
pem 
1n vr 
$5 v 
A 
* 
