I 64 

 terit , verum etiam fuperare. Enim vero cum intra fphae- 

 ram vitream thermometri mercurialis bullam inclumTem , ut 

 fphaerae centrum teneret, per tubulum, qui ad latus fphae- 

 rae erigebatur eamdem acre evacuavi , dein in ebullientem 

 aquam immiii , ut aequabiliter calefieret, tandem, mercurio 

 ad 70. fcalae reaumurianae exiftente , in aquam eamdem 

 cum aere caloris temperaturam liabentem , 1 o.° fcilicet fu- 

 pra o immerli : mercurius ad 20. defcendit tempore 14' |. 

 Eodem experimento repetito cum hoc folo difcrimine, quod 

 aer in fphaeram admiflus fuiffet, tempus refrigerationis fuic 

 9' ~ circiter (/). Ex quo patet mercurium , quo thermo- 

 metrum conficitur, fecus ac aquam tardius in vacuo, quam 

 in aere refrigerari , turn quod magis fixus eft , turn quod 

 in vitro thermometrico claufus , fi vel maxime volatilis ef- 

 fet evaporare non poflet : hincque verofimile fluida etiam 

 alia, vel fixa , ut oleum expreflum , vel etiam volatilia , 

 dummodo vafis coercita evaporare non poffint , adinftar fo- 

 lidorum corporum , tardius in vacuo , quam in aere frige- 

 fa&um iri. 



11. Quoniam refrigerationis ex evaporatione ratio in eo 

 fita videtur, quod celerius liquorum volatilium calor per 

 vapores diffipetur , quam ab ambientium corporum calore 

 ejufdem ja£tura reparari poffit ( 8 ) : libuit inveftigare quae- 

 nam corpora calori tranfmittendo aptiora eflent , quod non 

 folum huic quaeftioni illuftrandae , verum etiam ipfius ca- 

 loris theoriae perficiendae aptum videbatur. Itaque cum aequa- 

 lia olei olivarum , alcoholis , aquae , ac mercurii volumina 

 in pocula terrea aequalia , & fimilia infudiffem , & ad 

 eumdem cum ambiente caloris gradum componi fiviftem , 



qui 



(/) Simile experimentum Nevtonus memorat, in quo duo thermometra pa- 

 ria paribus cylindris vitreis cavis , altero vacuo, altero aere pleno in- 

 cludebantur , aitque in vacuo cylindro nihilominus, ncque fere tardius 

 thermometrum incalefcere, quam in aere pleno, fi e frigido in calidum 

 cubiculum ambo defcrantur. Quaeft. XV11I. pod Opticam p- M*. 



