03 DE P.ATIO.NE NUMMORUM, PONDERUM ET MENSI- IIA« L .M l.TC. 



::=:3oo , essenl ■veteres denarii pares ponderc dcnariis carolingicis, (pioil 

 nemo dixerit. 



18. Supcresl igitur nl allalo Eldcfonsi Icsliinonio , si fieri possll, u- 

 taniur nou iani lit inde eruanms quol solidi sub Mcrovingiis fiierinl in 

 libra, sed ut ipsam nierovingicam libram defluianius; \ix eniui dubilari 

 potest , qiiin si auclor in Gallia scripsit , andquae librae nomine earn 

 inlelligal , quae iisu fuerat anlequam Carolus Magnus pondera , monetas, 

 pleratpie Vetera Francormn inslitiila mularel. Cum aulcm legilimum ca- 

 rolingici denarii pondus fuerit granorum 34 , sc\i granimatum 1,8059; 

 oum vetus libra iuxla Eldcfonsuiu acquavcrit pondus recenlioruni so- 

 lidorunt aS , seu denarioruni 3oo; cril libra antiqua par grauis 10200, 

 sou grauimalibus 541,7706; alquc idco fcrme duplo gravior (juani libra 

 extremis romani imperii temporibus, el quinta jiarlc gravior (piaui libra 

 (Airoli Macni. 



19. Libram a Carolo Magno fuisse inimulalani dubilari non potest. 

 I'-lsi enim locum ex charta Caroli Magni, qwi » sexaginla solidos Jiostri 

 )' ponderis inemorat n, omitlamus utpole nimis vagum et suspectae fidei ( i) ; 

 jHjrspicuum aliud , licet posterius, extat testimonium. « Haec paclio de- 

 » sponsationis fuerat inler imperatorem et regem Daciac , ut qiiatluor 

 » millia marcarum cum filia persolverct, Ubrata ponderc publico, quod 

 >' Carolus Magnus insliluerat etc. » (2). Adde , inter pauca aenea 

 jiondera, quae supersunt medii aevi, unum exlitisse, quod adhuc anno 

 MDi.xii circiter Achilles Malleus Romae habebat , cuius imago postea 

 a (irnlero edita banc praefert inscriptionem : Pondus Caroli (3): quae 

 inscriplio satis probat Carolum Magiuun aliquid in ponderibus innovasse. 

 Doleiidum sane est neniincm comparationem liuius poudcris cum rrceu- 

 lioribus j)onderibus insliluisse. 



20. Sed res inde indubilata efficitur , quod unlversus rei nummariae 

 ordo sub Carolingiis ita cum libra carolingica cobaereat, ut eodem tem- 

 pore ulrunique stalutum diceuduni sit. Rem mouetariani autem a Carolo 

 Magno fuisse mulatam satis conslut. Pondus librae sub Carolingiis ita 



1) I'rivilct-ium Caroli Majjni imporaloris Osnabriifjcnsi Erclcsiac dalum etc. an. 804 ( Monu- 

 mrnU Padcrboncnsia ex Uisl. Rom. Franc, etc. .\raslcloilami IG72, p. 3-21 ). 



{i) Chronica Slavorum, scu Aniiales Hclmoldi I'rcsbjlcri etc. lib. HI, cap 2 (Opera el sUJio 

 Iti-incri Reinecii : Francofurli 1581; p. 119). 



(:i^ Jaoi Grutcri Corpus Inscriplionum etc. ; p ccxxii [ Aoisldodami , HOT ). 



