Sfory of U)ui. 213 



i ka heenalu ana a Paiea me Umi, i ko Umi noho mua ana i Laupahoelioe, e like me 

 ka olelo ma ka Mokuna III. Eia nae, aole i hoakaka loa ia malaila. 



la Umi e noho ilihune ana ma Waipunalei i Hilo, hele akn la laua me Koi, i 

 kahakai o Laupalioehoe, nana akn la laua e heenalu ana o Paiea me na kanaka o laila, 

 a e hookani ana ka poe makaikai i ka pae o Paiea, a me ke akamai i ka heenalu. Hele 

 akn la o Umi, a loaa he wahi kanaka kamaaina, olelo malu aku la: "O ko Paiea iho la 

 no ia, o ke opu wale ae no i luna o ka nalu a emi iho, aole pela ka pae o ka nalu o ko 

 makou aina, aia ka pae a hala loa i uka i ka pa ala." Ma keia lohe ana o ua wahi 

 kanaka kamaaina nei, hele aku la ia olelo ia Paiea. A lohe o Paiea i keia man olelo, 

 kahea mai la ia Umi, e hele aku ma laila. A hiki o Umi i mua o Paiea, olelo mai la o 

 Paiea: "He oiaio anei, ua olelo oe e like me ka ia nei mea i olelo mai nei?" I aku o 

 Umi, ia Paiea: "I mea wale ae no wau, o ke ku io mai no ka ka ia nei." I aku o Paiea 

 ia Umi : "E heihei kaua ma ke kaha nalu ana. Ina wau e make ia oe, lilo no hoi an ia 

 oe, a aina hoi oe i make ia'u, lilo no hoi oe ia'u." Ae aku la o Umi i keia man olelo 

 la wa, pili laua, ka Paiea pili, elua waa kaiilua, hookahi waa kau kahi, man i ka palaoa 

 o Umi. Pili hou o Paiea, eha waa kaulua, e manao ana o Paiea e pili i na iwi o Umi. 

 Aka, ku mai kekahi keiki papa o Laupahoelioe, a kokua mahope o Umi. Eha waa 

 kaulua, man i ko Paiea. Aole i pan ka waiwai o ua keiki nei, pau e ko Paiea waiwai. 

 No keia kokua a ua keiki nei ia Umi, olelo aku o Paiea: "E kipi ia no wau e oe, o kuu 

 make no ia, no ka mea, he nui loa kou man ohana." No ka mea, he 'lii no o Paiea^ 

 malalo aku o Liloa, a o ua keiki nei hoi, he keiki papa no Hilo a me Hamakua. 



A mau ka pili a Umi me Paiea, au aku la laua a ke kulana nalu, i aku o Paiea 

 ia Umi: "Pae kaua," elua kahea ana a Paiea ia Umi, elua hoole o Umi. Ku hou ka 

 nalu, kahea o Umi: "Pae kaua." "Ae," aku o Paiea. Kaha iho la o Paiea a me Umi i 

 ka nalu hookahi, a kokoke laua i ka moku pukoa i waena konu, liooke mai la o Paiea 

 ia Umi. Paa loa ka poohiwi o Umi. A ike o Umi i kona paa kunihi ae la ia, hala 

 maloko, kaa ka moku pukoa i waho, pae aku la o Umi a hiki i ka pa ala, a eo ae la o 

 Paiea ia Umi. Ma keia pae ana o Umi, ike mai la o Koi i ka poohiwi o Umi, ua pohole, 

 hele mai la o Koi, a ma ke alo o Umi, olelo malu mai la: "Ina e pa ka aina ia oe, make 

 o Paiea ia'u." 



Ma keia eo ana o Paiea ia Umi, ua pau loa na waiwai o Paiea i ke keike mahope 

 o Umi, a koe na waiwai i piliia e Umi i ka palaoa. O keia keiki hoi i kokua ai ia Umi , 

 oia ke aikane a Umi, nona keia aina o Puna, i ka wa i lilo ai o Hawaii ia Umi. 



