122 MASDEA CRITICA PILOSOPICA 



05>goUi, cui cssi anolano e prcferiscono, c cui il disegno, il tcssulo, 

 r orij,'ine, 1' occasione, la singolarita, cc. cc. di lor natura effcmeri e 

 caduchi, rcndon cimenloso c ancipilc per chi li foggia o vcndc, e con 

 drilfo csagerano per chiunquc se ne divcrle , conipraodogl' in fondaci 

 arlatamente corrcdali... c in 2." luogo, a motivo soprallutlo della raol- 

 Iczza, della sciopcraggine, della balorderia, le quail nello Slalo s' in- 

 Iroducono, e vi soffogano in breve, o proslituiscono, ogni scntimento 

 ingenuo gagliardo contcgnoso, insomma civile. E qui udiamo Sallustio 

 Crispo, da cui ricevea precctti di sano e giusto impero lo slesso Ce- 

 sare (1) - Dux, alqiie imperator vitae mortalium , animus est: qui 

 u6i ad gloriam virtutis via grassatur , abunde pollens potensque , 

 ci clarus est, neque fortuna eget ; qiiippe , quae probitatem, indu- 

 slriam, aliasque arles bonas , neque dare , neque eripere cuiquam 

 potest. Sin eaplus pravis cupidinibus, ad inertiam et voluptatea cm"- 

 poris pessumdatus est, perniciosa lubidine paullisper usus; ubiper 

 socordiam vires, tempus, ingenium defluxere, naturae infirmitas ac- 

 cusatur: suam qttippe culpam auctores ad negolia transferunt. 

 Quod si hominihus honarum rerum tanta cura esset, quanta studio 

 aliena, ac nihil profutura, mult unique etiam perieulosa petimt; ne- 

 que regcrentur magis, quam regercnt casus, et eo magniludinis 

 proccderent, ubi, pro mortalibus, gloria aetemi fiercnf. Nam nti 

 genus hominiim compositum ex corporc et anima est, ifa res cun- 

 etae, studiaque omnia nostra, corporis alia, alia animi naturam 

 sequuniur. Igitur praeclara fades, m^tgnae divitiae, ad hoc vis cor- 

 poris, cl alia omnia hujuscemodi , omnia brcvi dilabuntur : at in- 

 genii egrcgia facinora , siculi anima, immortalia sunt. Postremo 

 corporis, et fortunae bonorum, uti inititim, sic finis est; omniaque 

 orta oceidunt , et aucta scnescunt. Animus incorruptus , aetcrnus, 

 rector humani generis agit atquc habet cuncta, neque ipse habetur. 

 Quo magis pravitas eorum admiranda est, qui dediti corporis gau- 

 diis , per Luxum atqiie ignaviam aelatem agunt. Celerum inge- 

 nium, quo neque melius , neque amplius aliud in natura morta- 

 lium est , incultu atque socordia torpescere sinunt ; cum pracscr- 

 tim tarn multae, variacquae sint arles animi , quibus summa <-la- 

 riludo paratur, elc. (2). 



(1) Ih Repuhlicn nrdinaiula. 



(2) Bellum lugiirt. I. 



