516 And. Matthioli Comm. 
Hyffopü T P , H 
v. le aü cleoricim, duod Alii Cunilam voca nt ,folium babet byffope fimile :umbellam autem non inrota fpeciem orbitulatam, ftd 
Meli eluti multifidam : Hec Diofcorides, Ex quibus palam cf, non compara[fe Diofcovidem origaniflores ipfim byffopi floribus 
" atperperam Marcellus vertit , cim abfolut? dixerit ,uulla fata cum Hyffopo comparatione , Origano umbellam effe non 
fnrota modum orbiculatam, fed veluti multifidam. 1lud infuper hacin ve non parvam ambigendi an[am prabuit, quod 
Diofcorides lib.4.in Chryfocomes capite prodidit , cim inquit : Chryfocome palmi altitudine fruticat comam babens 
Jpecié ear ymborum, byffopo [Guilem.Veruntamen fi quis pr«flanti judicio Dio[coridis verba accuraté perpenderit, illa fa- 
né nibil eorum [fententia refragavi compztiet, c Hyffopum. quo paffim utimur, legitimum e[fe contendunt. Siquidem in 
€bma in plantis coma, probatiffumorum autorum zefFanazio, nan folitm de floribus, c cor "ymbis intelligitur, fed etiam de foliis, € 
vlamis — ramiufculis, dummodo bec bilari quadam venuftate plantam-totam,velfumma cjus exornent.. Underedle Plimus lib.iz, 
qud, €.25 bal[amofolium proximum vtt 2,perpetua coma veddidit.ltem Virgilius lib.z.Georgicorum perpulchr? cecinit. 19 
llle comam mollis jam tw tondel.at acantbi, ; 
Ex his per[picuum fieri arbitror, Cbvyfocomen coma , bac efi foli, Cr ramufculis b jylfepo effe fimilem yin autem ipfis 
coryubis, quibus fovta [e in univerfum fcatet;: Quamobrem hic nullus quantum equidem fentio, relinquitur amplius dt 
Liiandilocu, Sed quód Hyffopuim communis ufus , verlleitimeha, Jit , wobismanifeffe demonftrat 5ymphytum pe- 
treu à me (ut pero) proximis aumisvepertum, quàd folia ,vulgari byffopo b. aibiebiecs. etn feribat Dtofcori- 
des, Symphytum petreum folio effe origani , Origautm verh folia sud byffopi clarifiümum prabet argumentum, quód 
by[[optm, quo paffim utimur. fit verum. Quintius cm idem audtor tradiderit, H Dyf[opum duorum effe generum nem- 
pencnmanum C bortenfe, c utrung, genus innoffratepafzm babeatur omnibus nori fimile , non tnodo opinionem att» 
£5 bo: Lagitinum effe Hyffoptm, fed omnem quoa, litem dirimit. Huc pratereaalia accedit vatio,quod um Dio[vorides 
co ceaeres, vel finiles plant as feriatim conjundleg, defcribere confueverit.ftatimá, post byffopum flecbadem vep: afenta- 18 
verit, que folio , c [picato flere byffopum notum admodum emaularur, offendi quidem ballucinaticos, qui by[fopum 
boc non legitimum effe bactenusiverunt inficias.. Adde etiam quid idem (ut experientia comprobat) iis omnibus polleat 
viribus, qua: ibi reddidit Diofcorides. Poflrem cikm idem fcribat Diofcorides , Hyffopum mulli non cognitum effe , miror 
fane, cav quidam , qui va!g are noftrum illegitimum faciunt , legicimum non afferant in medium, C pre[eriimcimraen 
folii in bortis Diofcoridi babeatur , fed etiam in moutibus.. Dixi fententiam meam, à qua ne minimo quidem ungnere- 
tedam,quotifa,, qui nobis refragantur utrung, afferant Hy[fepum,quibus umbelleinfint.. Hyopum, montanum in cotni- 
Hvfoà rare Goritienfi Salvatina monte. frequentifnnum nafaitur facie floribus, & coma bortenfi non alfimile, (nifi quod bir- 
maa, futin fylveftriuó, apparet ) rudioribus folu C» afperibribus. C* guftu amarioribus, nec ufa, adeb acribus. Mitefcit tamen, 
Hyffopi fitra n[plantetur in hortit, fitá, bortenfi fimile, exuta fylveftri natura. 14g, dicimusnos,H. Dffopum plantam vulgari effe ye' 
luft. Matc votitie, baberid, bia, fere ad manus, non feiym bortenfe , fed eriam montanum. . Item fruicem e[fe furculis pluribw ab 
NyWopi tétaradice prodeuntibus lignoffs fesquipedalibus : foliis in umiverfocaule oblongisircumqua, per intervalla prodeunti- 
ves ^ qbus, duriufculis odorati , C quflatu fervidis , exiarinfculisg,. Floresilli funt ingaulium fummitatibu picatis,carulei 
Matth, i. Radix multifida C linofa, Tenuium esl partium  ideoó, incidit, attenuat aperit , C abffergit; Adverfatur fer- 
pentium idibus, fi cum fale, Cz cumino tritum exmelle vulnertillinatur: ex oleoinunttum pediculos necat , Crcapitis 
prariginem tollit, Suvat comitiales, quoquo siodois prebeattr, fed valentinsid efficit, in cata, c modo paratis, 
Hyffopi Crienuium o 
viret ex 
Galeno, fum fcriben za 
&Mefues vis dixerint aliqui , quo «m bilem educit additofofili 
—— fale, aut Indo, Ar ipfum pituitam purgare manifeflo experi 
mento conjtat , prafe ) ac pulmone cos iige 
Lyffop erebri, tum n "m 
e pedlus , d". p 
pectus lenta , craffad, pitu ertum - 
ticis, Cr tuffientibus opituletu tit b vontumas yo 
ces inflationes , cib l (P.H j 
er, C febrium bumareg exentit s. Wit. 
flum intevaneorum tineds necat ,m £n adi 
Qr roborat. — Potest eadem C monte 
Jia efficacius praftat : bactenns Mefuese 
/ // NNNM ierunt berbam illam , qua vulgo ab alie 
he een " 1 WWE y ab aliis Gratia Dei, à quibufdam 
"- P" : ; 47 etiam, ut à Forojulienfibus Stanca cavallo,quàd equi ej 
r] 
. mire defatigentur,e[fe Hyffoputn illud montan 
c dnfui fcriptis uentionem fecit.Sed i D 
— dentius ballacinati funt , quam et plur venfirari fit o. 
Ec pus Quoniam s Gratiola berba fic. j de fer: ; xd inci 
dimus , bic locus poflulat , tt de ea aliq uid à amu, Vafcitur 
hac in locibbumidi, py aciptd im pratis ulrgim fis, provenit e 
inpaluftribis. Herba esl qua dodrantalem lrirudinem excedif 
J^ caulequadrangulari , folis by[f p: latioribus , longieribu ffo» 
ATE vemfert inpurpura allacantem , inter foliaerumpente qua came 
N SS COP lem ainbiunt.. Guftu berba bac amariftista €, quoetiam qtdo — . 
MIU 7 (4 
Excalfacit,incidit attenuat.apt-" 
i j i Á j * * 
» JAY AND : dantenus adflrincens [entitur. , 
: 9o i 1 Ü N rit dejicit,alfler git, vulnera glutinat, alvü velementer gie 
