618 And. Matthioli Comm. . 
partbenium venfemus , e[fe graveolentem Artemif, am. Quandoquidem minor illa, que Diofcoridi fecunda loco redditur, 
graviter olens, non quidem florem profért in medio luteum, c per ambitum albis foliolis cinctum , Matricaria vel Ama- 
vella modo : (ed candidum, parvum , ac tenuem. Tertius bis accedit error, quod non a[Jentire videatur, duo illa Arteimifía 
genera, qua Ferraria perfimiliababentur, ea e[[e, que à Diofcoride primo locoveprafentata [unt magnitudine tantum,ac 
parvitate differentia. Sed cim porrà feipfum bac im re deceptum deprebendijfet Bra[avolus (ut legituv in fuo ultimo volu- 
mine Venetiis imprefJo) dum longa oratione contendit, Amarellam [eu Matricariam inter Artemifi genera veponendam 
effe , Cotulam vero fatidam Ferrarienfibus Brufciaculo vulgo vocatam , e[fe legitimum parthenium , adeo (eip(um (pace 
ejus dixerim) C fua fcripta confundit, ut nullo pacto (dicam liber? quod fentio, aliis tamen judicandum relinquo )quid à 
tandem decernat, percipi poffit .N am càm a[ferit Amarelle, five Matricarie faccum unciarum quatur pondere bauflum, 
utramq, bilem, ac pituitam dejicere , aperte quidem fatetur banc effe perrenini privatuneavisinesl. — Attamen 
Rue paulb post eorum forte oblitus , argumentis quibu(dam atis, mea quidem fententia, levibus contra affeverat, nil aliud [c Vo 
haüuci- Parthenitm quam fuum Brufaculum. Ruellius praterea quamvis in primis Artemifie generibus plan? Diofcoridi fubfcri 
patio Ta- |j». jy teytio tamen ballucinatus deprebenditur , quod tertii generis Avtemiftam eam effe putet , quam alis Atbanafiam, 
b oer alii Tanacetum appellant. — Siquidem Tanacetum noftrum flolonibus compluribus ab una tantümvadice profilit ,crafiit, 
am ftatu. A/fis, 4c formis : foliis longis, amplis , crebris divifuris diffettis : floribus luteis in caulium cacumine gregatim emicantibu, 
vmi — prp) Artemifia, quetertio ad[cribitur generi, tenuis berbula e$ , uno duntaxat cale, ipfoá, minuto confurgens. Hanc — 
equidem (ut ingenue fatear) batenus in Italia non inveni, neq, ab aliquoinventam vidi, Quin potius eam inventu diffs 
éillimam duxerim;quippe cium tam Diofcorides, quam Plinius (atis ob(curi,perplexed, de ea feripferint,e* caulis.folierum, 
fiorum, feminis, & radicis notas filentio involverint , non modà difficillimum videtur , fed vix etiam fieri po[fe putaverim, 
ut quis unquam banc. Avtemifiam legitime demonflret. Neg, tamen in boc audiendus efl Plinius, qui (ut fupra diximus) 
banc effe Ambrofiam falsó memoria prodidit. Nam praterquam quód vationi confentaneum mon esl,quod Diofcorides duo- 1e 
buszam propinquis capitibus unius Cr ejufdem plante hiffoviam tvactaverit, evidentifiimum est , Ambrofiam fequenti ca- 
Mom pitedefcriptam ,bujustertie Artemifie defcviptionibaudquaquamre[pondere.. Ad bac non in minori, quam Brafavolus, 
— € Ruellius, ver(antur errore Monachi illiveyerendi,qui in Me(uem commentati funt , quippe qui & bunc & illum fecuti, 
fiecor dupliciballucinatione [criptu tradiderimt , Matricariam vulgà vocatam omnino e[e minorem Artemifiam, Tanacetum 
Matrica- ver eam; que unicaulis dicisur. — 1n borum denig, opimivmbus , Vel potius erroribus , ipfe quoque Fuchfius implicatur, vir 
, ras alioqui ingenio , &* eruditione praclaru , adeb ut etiam nemini dubitandum effe ceufcat in [uis de [lirpium hifloria com- 
Povevagd ment aris, quin Matricaria fit alterum Artemi[ia genus . Tanacetum ver tertium : qua in reis forta [e fuit, qui maluerit 
wum, — Cum aliis errare, quam folus retfe fentire.. Ceterum facil credideve nonnulli diligentifüimi fimplicium medicamentorum 
aetati obfcuram , noftre ill iffremvedderent , tertium. Artemifio genusin Diofcoride a[cititium effe , qud in bujus capitis j 
antiquiffimi , k^ ges illa detertio Artemifie genere non leguntur : quemadmodum etiam in noflro ex impreffis libro, in 
m in Diofcoride [ufpecta fit tertia Artemifiaynil mirum vider 
: igandum eft. fi ejus non meminerunt Galenus, € Paulus: quita. 
iofcoridis fcripta Gomafide referre folent.Non defünt infuper doctifiimi viri, inplan 
ds tonii j Artemifietenuifolia caput Drofcoridi acereviffe , atq, adulterinum effe cenfeant , hoc ducti argumento, 
foliaDio- capite de omni Artemifia genere differuiffet Diofcoru dum quippe effet, quid feor fum Artemi- 
fcoridi | eret; Addunt etiam, quàd bujus Artemifie inter [in nufquam meminerint Paulus, Oribafius 
ue anl) anté dixi) illa ex Diofcoride tranferibunt, — Horum fententiam etfi plane probandam 
exiflimem, eum tamen Vu 1 Graci codices bog loco Artemifia tenuifolie caput babeant y illudà, à quibufdam reddatur, 
vobis quoq, adjiciendum, ejusd, ali sardi ntionem faciendam dux : prafertim quód won defint,qui id Artemifia 
genus invenirimadant,. Siquidem Rttellous es auctor , ipfum in Gallia na[ci circa rivulos, aggeresó, item in frumentaceis 
5, Joban- zgris, atq, inibi vulgo divi Joannis herbam nominari, — Vertim cim diffciliimum effe putemyut bac planta ab aliquo £0« 
ces De gnofcatur , d legitime demanflretur , quod nullis fus notis depingatur, nefcio equidem quomodo Ruellio viro alioqui 
Axxemi(, fide digio , in boc quis redi? adflipulari debeat , aut meri pofi.t.Caterüm vulgaris Artemifia paffim, ubiq, provenit, cau-- a 
hiftoria, fibus pluribus , rectis , fefquicubitalibus, rubentibus, rotundi , (lriatid,, Folia gerit abfinthiolatigra, pinguiora, [upina 5 
Anemi. pértecandicantia, fed «ule funt longe minora [betlautev. Flo: esüopiofi fimi in caulium vamufculis vacematim 
fic altera. exeunt, parvi, pilofi, odorati, albicantesó,, e quibus minutum oritur (emen, Radicem babet ligno[uin, multifidamá, mi- 
Antemif. iyi dioit; crafitudine. Totaplanta odore [irat baud ingrato.1dcoó, non defunt, qui placentii eam commifceant, Es &* 
Witt — Dy rera unotantim caulec i per omnia (iinilis. praterqu am quód omnibus fuis partibus priori busmiliar, tenui- 
orá, fpedlatur , quam minorem Arfemifiam appellamus. Urriu[q, recentia folia laico Irino, myrrha, & ficubu trita, 
. utiliter mulieribus (upponuntur ad uterinas affectiones : fiquidem c menfes fecundas evocant. Earundcmradix pota 
adeb uterum expurgat , tit enedlos quod, partus extrabat. Minitr cuim axungia fIrumis ilias, cervicem , c gulam 
vrinntur. Quinetiam ad cervicis dolores efficax est : atquivalentius id pre[tat, fi cum Lellierba in pratis nafcente umpo- 
Aridorum folirti farina trium (e 
matur .Bibitur utiliter foliorum fuccus , ut ipfa berba recens adver[us epotum opium. — | 
dracbmarum pondere ex ytno pota , medicamentum est optimum ad coxendicum dolorem : Adalligatam Artemifiam (ut 
dan putant ) qui defert viator, negant idem lafrudinem [entire.Sufpen[am autem fuper limine domus veneficas pro« 
Artemi- 
fiz vires qui. 
ex Gal. bibere incantationes. Dufim tantàm generum Artemifiam fecit, eorumá, vires reddidit Galanus lib. 6. fimplicium medi» 
camentorum; bis verbis : Duplex quidem es herba Artemifia.Utrag, excalfacit, C" modicà deficcat : & funt, did ad cál- 
falionem attinet, exce[fus fecundi : quid verà ad veficcationem,aut primi intenfi aut fecundi incipientis. Sunt autem & 
modice tensium partium. Iraq, adrenum calculos mediocriter commod funt , & ad foment at iones uteri. 1 Herba, qua 
Bevuuain e. , Artemifía item Latinis, pariter Cr Italis dicitur : Germanis S5efuefy & €an yebans Gurtdf: Hie 
Jpanis, artemifia : Gallis, Armoife, -. 
Artemifia ^ 
Nomina. 
