1002 And. Matthioli Comm. 
Hirudi H Irudinesrarb in aliis aquis inveniuntur,quàm in paluftribus lacuftribus &» [laenantibus : ; 
been tiffimis fontibus, C arenofis c  faxofis fluviis non um ips bipes !" yen Wiss inni, 
noxa, — Quamobrem caveant, quipaluflres vel [agnantes aquas bibunt,ne birudines fimul ingerant, cau del * 
viatoribus nonnunquam evenit : nam, e[Latis tempore calore cr fiti defatigati, dum aquam, cuicug Fas. à 
verint avide potant (epe imprudenter hirudines bauriunt. Quofit, ut fubinde non modofibi pia INN 
Hirodi- (ut tradidit Diofcorides) fed etiam (ut Avicenna inquit) cruenta expuant,ac pra timore melancbolici -— ^ 
— anteaquam aliquod offeratur medicamentum , invefligandum est, an animal ori ventriculi,an gula pres. ^ : 
1 faucibus.1d quod facil intelligi potest ex eorum;qui birudines hauferintrelatione : quoniam ubi fuclionem f sna 
mirum ibi birudinem fixam e[fe fignficatur. -.. Quid fi ori ventriculi affixa fuerit,auxilium preflat muria pus. 
fatida tem laferpitii lachrymas, quin & lixivium cum (ale & aceto, aut raphani domeflici fuccus cum uH 
crudum bauftum, quod per fe tantum hac interficit animalia : conferunt infuper ea omnia, qua aluitinea; yi | 
necant.Si verà guttur medium ab birudine obfideatur , proderit acre lixivium gargariz.are, aut aquam, PL qua ali | 
cum aceto inferbuerigtvel chalcantbumyaut muriam cum lixivio, aceto C finapi fimul commiflis; — Sed fieaf, | 
ambitui bereat,opem irificam feret (ut Diofcarides docet ) calide balneum;aqua frigida in ove contenta, Sip, | 
rudo ab aque calore propul[atayad frigidam in ore contentam decurrens, facile unà cum ipfa aqua expletur, Interdgs | 
contingit, quàd flatim fub ligue radicibus.vel in primis faucium partibus adbarefcit, ita ut deprefa lingua vider, | 
fit:tunc rojirati forcipibusfacilé extrabi poterit,vel quovis alio inffrumento, quod cui, in promptu fuerit, | 
EMÉqoGr Anis, ledio, Det /gur, dyaguisutAayr, —— | VERATR UM ALBUM, THA. 
PSIA,ELATERIUM,AGARICUM NIGRUM, 
x CAP. — XXXIII, 
jedide etiam iis,quz etfi ferendi auxilii gratia tradantur,non minora tamen Ceteris veneris 
pericula fzepius adferunt. Qualia funt album veratrum, thapfia;elaterium;agaricum nigrum: iui. 
dem ea ftrangulatus concitant,aut immodicas deje&iones movent.Quibus ea medentur,que in fungo. 
rum mentione & fimilibus retulimus.Nimios autem deje&tionum impetus, medic. isq 
menta fupprimunt,coercebimus, Neqsnegligenda que parum quidem nocere videnturjinterim very 
vitam in difcrimina agunt.Quo in pum eus fylveftris ruta;gith;nova glaciespappi recentes;fores 
autem funt ejus fpina qua cactos dicitur.Eos qui fumpferinr,fola vomizio recreat, 
L] 
j ; : p» 
Divifio Xtant quam plurimi Diofcoridis codices, in quibus caput boc de Veratro allo, Tbapfia, Elaterio Agarico nig, à 
Re c pracedenti capite fejunctum non legitur.V erm cim antiquifimus manufcriptus codex, bac proprio [T 
piti dicaverit videaturq, abjurdum de bis differuiffeDiofcoridem unà cum birudsmbuscum quibus nullambalen cogn 
tionem.nea, tidem curantur vemediis, non temere [aturos duximus, fi illa à nobis feorfum proprio capiteab irudimbu 
diflinctogractarentur.Sciendumitag, esl quód cum badtenu fcripfiffer Diofcorides omnium venenorum indicia, quepta 
ta; vel devorata, bomines necant,vel [altem agros efficiunt:quin Cr univer[alia & particularia antidotatralidi[t qui 
bus iliorum vis frangi ac deffrui poffit : citm praterea fciret aliqua in medicum ufum baberi medicamenta alyum ductie 
tia,qua fimpliciter pota, nullis antidotis infranata,vel majori menfura, vel pondere, quàm par [it fumpta non iima 
bomines interimunt,quam qua proprie venena vocantur, Medicos illud boc loco admonere voluit, quid inpropinands | 
$fce medicamentis minimé cacutiant fed in boc omne fuum [ludium,omnemá, diligentiam impena lant, Verum quamvis 4 
inter eaomnia, qua in medicum ufum veniunt, paucorum tantüm meminerit : nempe tbapfia, albi veratri, elaterii e 
agaricipon tamen ob id fuerit infimulandus,quàd nefciverit prater bac,alia plura efe medicamenta, quemxam infer- 
2 vepo[funt,aut majorem quam illayaut equalem. Quippe quod illi fatis vifum fit,fi tantum borum exemploimperites Mee 
dicos,diferimen noxamá, docuiffet qua omnia in univerfum medicamenta alyum cum labove ducentia plerung fumen- 
tibus adferunt cin (ut modo diximus) vel largius quam deceat; vel fuis antidotis exuta fumuntur. Sed ut barumrer 
frudiofis in omnibus, quantum poffumus, fat isfaciamu, prater eaqua à Dio[coride tradita funt,nos alia quies H 
dere decrevimus,quibus quotidie paffim utuntur Medici. — Cujufmodi funt cyclaminus,veratrum aigrum.uplun m 
zurpetumytitbymaliomne genus, [cammonium,colocyntbis rr yonia at byris,ricinutbymelea Cr chamelaa, Qué gs 
quidem cim hac catera Medici frequentifimo fint ufu, ad corpori excrementa exigeuday & ad vonnitum quaa xm 
ciendumyin quàm plurimis bominum affecibus, mibi (ane negligentie adfcribi po[fet, fi hac prorfus filentio inv ecd 
prafertim cum (epus eveniat quorundam circumforaneorum imperitia, ac temeritate ( pharmacapolarnunt pr dee, 
qud eorum errata (ape ac fapiusimprobaverim ) ut vulgaribus ac vuflicis,nec non C quandoq, Le eame 
pinentur pharmaca alvum ducentia.qua plerung, [umentes in magnum difcrimen ducunt, quoniam ntc m * t 
ponderant nec infranata exbibent,nec ad egrorantium temperaturam.atatem, fexum confuetudinemá, epi aficanar 
Albive. fit,ut egrotantes, quiineorum manus incidunt, pracipub jj qui natura funt imbecilles, magnis nonnunquam 4p 
ratri alio jpcomimodis quibus nifi periti propriis uccurrerent vemediis, facile interirent. Albi AP dapes. 
moxas 4M Elaterti aut Agarici nigri, aut Cyclamimi fequuntur vomitus, ingentia alui profitvia, intehinorum 2 je 
auxi, gulationes C refpirationis anguflia : quibus de binc tanta fuccedit. principum facultatum imbecillitas, t 5 n - 
vis momento agri animi deliquio corripiantur graviter fpirent,C frigido [udore madefcant. Poftremo, " ar $9 
curatur, oborto fingulru, illico vel fuffozati, vel convulfi intereunt. .— Hia primsam auxiliantur VE e dio unt 
ties diximus) crebrà concitata , & fua clyfmata, quorum fapiffimé fuperin meminimus * : i: rid 
antidota, qua in uuver[um amnibus adver(antur venenis, prefertimá, Theriaca, cui (ut prid s vret virt at a 
zur ) vit peculiaris inel, modà adulserio vacet, ut [umpta posl medicamenta dejedoria , ade * ads d frs dn 
hil per alvum exigant. Ceterum privatim Albo veratro confert aqua mulfa largius fumpt 4 d 7 "i ino deindeatte 
Cyclmi suy, dra; parum pondere poti vel devorati, traduntá, hac propria albi veratri effe dani courritum, & t 
gans ducunt lauri bacce, duarum drachmarum pondere, fed propria facultate nigrum piper in p jdecado, aut melleptt 
Elaterio praterea opem fert Andromacbi theriaca ex baccarum lauri arici mte 
ilia, dem pondere potum, à ; nigti 4, 
cuc nuni fcrapulorum pondere : verüm proprium eju remedium est menthe fuccw, Thap[ia denique pup aate 
