d DE NLIVE : at 
Unufquifque videat quid fuz (anitati, atati, & con(uetudini conveniat : quia , ex con 
modo aut damno accepto, ufus eum docebit, quo modo fe gerere debeat. Advertendum 
tamen eft , càm quiscex nive refrigeratum bibit, interdiu fitim initio excitari : fed elapfis 
feptem aut odo diebus , illam tolli; necinter prandium & caenam ullam fitim moleftam 
effe, aut potum neceffarium. at 
Ex nivofo monte fex leucis à Granata urbe diftante nix huc advehitur: caré autem ven- Vsdexis tü- 
ditur ,cüm propter itinerislongitudinem , tum quia per calidam regionem delata valde /4/" 44v- 
minuitur, ficut é magnà quantitate pauca huc inferri poffit. ; bar. 
Illud admirationenon caret, Granatenfesiftos montes femper nive abundare,camque Gtaumfs 
iftic perpetuó durare, & codem flatu manere, licet ardentibus Solis radiis feriantur: quod moeniwf. 
in Pyrenzis montibus accidere non videmus ;qui fingulis quidem annis hieme teguntur 
nive : fed fub zflatis initium teta diffolvitur ,& liquefcit , ut nulla perfiftat. Granatenfes 
Reges,regià magnificentià menfibus zflivis & fummis caloribus,aquam niverefrigeratam 
potare folebant, tefte noftro Hiflorico Alphonfo dc Palentia, libro quem de bello:Grana- ^P»*/« 4 
tenfi confcripfit. . roses os Palenta. 
Adfervatur nix frigidis & Gccislocis: humiditas enim & calor funt illi adverfa, & maxi- Niok vf 
mé Eurus;qui ventus eft calidus & ficcus. Calcatur nix & premitur dum colligitur,ut diu- ande ratio, 
riüs perfiftat , minusáue liquefcat. Chares Mitylenzus mceliüs confervari nivem dicit, fi 
calcata quercinis frondibus tegatur. Huc autem advehitur cum fttamine , quo melius 
quàm ullà alià re confervatur, & minüsliquefcit. Quod nobis demonfttat Divus Aügu- D. Aveyili- 
finus libro de Civitate Dei, fcribens, Q uis ftramini tantam vim refrigerandi dedit; ut ni- 
vem , frigidiffimam fcu rigentem confervet : quis contràtantam vim calcfaciendi , utim- 
maturos ftu&us, mala, & fimilia ad maturitatem perducat; ut edi poffint ? Ex quo patet 
quàm diverfis facultatibus ftramen fit przditum, quandoquidem contrarios effedus pra- 
bet, nivem confervando, & virides fru&us maturando. Majore autem pollet facultate , 
qun aqua aéri expofita, aut alia res, quia vas cum illà in ftramine repofitum; fuam frigi- 
itatem totodie retinet; ^ ^ UT 0t oq o12did ;055i insi 
Duobus autem modis nunc ficum nive tefrigeratio.: Vno, ut va(a feulagenz refrige- neigen 
randz in nive fepeliantur, quod fieri poteft ubi: nivis eft copia: eaque ratione citis. & ma- ("ive mod 
gis reftigeratur ; quod ctiam glacies praftat.. Altero, faciliore, & cuni paucá nivisquanti- 
tate, implendo vas cà re quz refrigeranda eft, deinde operiendo lance argenteá aut vitreà 
cavá & profundá, ut attingat quod refrigerandum cft, in quam cavitatem nix iniiciatur, 
fubinde liquatam etfundendo,nifi enim illa effundatur, magis adhuc liquefcet.. Ilà ratio- 
nc valdé refrigeratur, etiam tam intensé quàm quis de(iderat , temperando frigiditatem, 
prout quifque cupit. 
Alii refrigerant injedà in labellum nive, quod in eo quod refrigerandum eft ponunt, i11. 
natareqQue aut ftare finunt,fübinde aquam liquatam effundendo. Idem faciunt cum tu- 
 buloé Mediolanená laminà conflato , quem nive repletum in eá re ponunt, qua refrige- 
randa eft, ftareQue permittunt; quod fitin cantharisauturnis. Sed poftremz iflz dua re- 
frigerandi rationes lentz funt, & tard, illasQue diu ante cibum fumendum apparati nc- 
ceffe cft, neque tamen valde refrigerant. Alii nivem in canifirum iniüciunt fupra paullu- v. 
lum ftraminis pofitum (fic enim nix diu confervatur) deinde fupra nivem labrum conti- 
nens quod potandum cft, conftituunt: ex iflà ratione pleraque fequuntur commoda;nam 
nequc effundenda cít liquefcentis nivis aqua; effluit enim per caniftrum , deinde nix non 
tam facile liquefcit: poftremó labrum repleretoon erit neceffe , quoniam qualifcumque 
fuerit in eo quantitas refrigerabitur. fte refrigerandi modus mihi videtur omnium opti- 
muscum paucá nive : alter cum lanceetiam bonus eft. Vnufquifque pro nivis quam ha- 
bet copià tefrigerare poterit, atque etiam magis vel minus, pro fanitatis neceffitatísve ra- 
tione. De qua prolixam orationem habuimus, tametfi meus fcopus duntaxat erat, ut 
affigmarem,optimam magisque falubrem rcfrigerandi rationem effe cum nive: & reliquas 
propter multa, ut diximus, incommoda adjuncta , cum cà non cffe comparandas , quia 
quidquid in a£rc, puteis,aut cum nitro refrigeratum cft , calidum appáret, fi cum nive rc- 
frigerato comparetur. Itaque valdézftimandum cft, quod per artus & tatem, quando 
calore incendimur , cüm adcó ingens fitis nos torquet , utanimo deficiamus, & incenfa 
funt corpora, atque füdore diffluunt, tam facile remedium habeamus, ut cum paucà nive 
biberepoffimus quàm frigidum nobisconvenit, aut quàm rigens expetimus, cam omni 
falu : ,& cum fumma voluptate, quz nec arftimari, nec explicari poteft. Quam ob 
caufam, quicumque frigidum aut rigens fiediante nive biberit , judex effe poterit hujus 
mez orationis. : E 
Ex jam didis conftat quid fit nix, quàm celebrata apud veteres rM ad refrigerandum Fpige- 
3 ^. «um 
lI« 
