ratio SETA 
PEMPTADIS TERTIJ LIB. [ ji 
fanguinei coloris praegnans , cum dulcedine & adftridione nonnihil mordax. 
Huius veró & alia reperitur fpecies,folio non diffc&o,verüm Lapathi modo, longo, lato, 2. 
fimplici atque indiuifo,per ambitum tamen ferrato: caule breuiore: foribus, femine, radice 
priori con formis. Atque huius Centauri maioris meminit auétor (qui Galenusfercur) libri 
De virtutibus Centaurij ad Papiam ; Crateuam adducens teftem in libro corum quz effo- 
diuntur. V bi dux Cenraurij fpecies referuntur , maior & minor:ac maior foliis defcribitur 
Lapathi.Sed verba ipfa adferamus,qua fic habent : Vnum (videlicet Centaurium) folia ha- 
bet (icut Lapathum hortenfe, minora tamen , in circuitu veró Íciffa veluti ferra ;caulem 
trium palmorum ; fuccum rubrum ; in fummitate caput laminiginofum ; radicem veró foli- 
. dam & craffam. 
Latum ac pingue folum maius amat Centaurium, ac colles herbofos apricos. Copiofiffi- 
mumjnquit Diofcorides, in Lycia, Peloponnefo, Arcadia, Helide,Meffenia, plirbosiné 
circa Pholoen,Lyciam ac Smyrnam locis. Reperitur & in Apulix Gargano, nec non in Bal- 
doagri Vcronenfis monte, fed quod in Baldo monte , vt Matthiolus fcribit ; Apulo cedit. 
Simplicisfolij Centaurium maius Hifpania mittit,atque hinc aduc&z Antuerpiam radices; 
terredue commiffx, fubinde in hortis reuirefcunt. 
JEftate huiufcemodi Centauria florent; radices autem Autumno legi expedit. 
A Chirone Centauro inuentore xerzz/esor nomen habet. 
Quod maius eft, Graci sersie1or v) ue appellant: Theophraftusctiam Centaurida. In 
Officinis nonnullis perperam Rha ponticum dicitur. Rha Ponticum fiquidem Rha eft in 
Ponti regionibus natum ftirps à Centaurio maiore diuerfa.Extant porró & alia huius nomi- 
najnter nothas & affcriptitias voces; tum & apud Apuleium;quarum nonnullz ad Centau- 
rum minus pertinere vidétur;vt funt, vatpxi,uapaon i Ma ptiviov vaso Au urawov Ai jue Ye, zA- 
enia i mne ovior,,«oovIx ei uar eg ac. Vnefera,Felterrz,Polyhydion WASp Toy. 
X At T heophraftus& Plinius;/Centaurium iftud maius, cum & minus , de quó capite mox 
fequente,inter Panacis generareferunt.Prater enim Syriacum Panaces, de quo vterq; feor- 
fum agit; deinde & prxter alia triaequzà Diofcoride quoque defcribuntur , & duo reliqua 
fupereffe oftendunt. Et Theophraítus quidem lib. 1x. vnum zaer/guxr fiue lationis folij: 
alterum Aez/óguo^ov, hoc cft,tenuifolium effe ait. Quz Theophrafti verba ipfe Pliniusred- 
densà Chirone Centauro reperta,& Centauria cognominata,li b.xxv.cap. 1111.Ícribit;ideni 
quoque cap.v r.affirmans; vbi verumque Centaurium latius explicans ,à Chirone repertum 
rpetit,atque inde Chironium vocari addit.Sed Plinium ipfu audiamus. 
Qu uartum;cap. i111. inquit, genus Panaces ab eodem Chirone repertum Cenraurium co- 
gnominatur , fed & Pharnaceon in controuer(iam inuentionis à Pharnace Rege deductum. 
Et paulo poft: 
Huius genera fecére duo,alterum latioris (exemplaria pleraq; lxuioris perperarn habent) Plisj Locw 
folij alterum tenuioris. Cap.veró v1. Centaurea curatus dicitur Chiron,cüm Herculisex: * : 
cepti hofpitio,pertractanti arma fagitta excidiffet in pedem,quare aliqui Chironion vocant. 
folia (ant lata,longa,ferrato ambitu, &c. Et mox infrà: 
Eft & alterum Centaurium cognomine Aegi»,minutisfoliisquod aliqui Libadion vocát. 
Ex his apparet,Centaurium vtrumg inter Panacis genera relatum; & maius Centaurium 
quarti generiszAerUguA^or fiue: Latifolium Panaces. 
Caterüm quod ad facultates attinct: Centaurij magni radix (Galenus fcribit) ficuti gu- 
ftu contrarias qualitates , itain víu contrarios effe&us praftat. Secundum omnium autem 
qualitatum a&ionem ruptis,conuulfis,dyfpnoez & inueteratz tuffi conucnit. d 
Fizc eadem & plura quoque Diofcorides tradit. Conucnit;inquit,radix ruptis.conuulfis, 
fpirandi difficultati,vetcri tuffijfanguinem expuentibus, non febriertibuscum vino , febri- 
citantibus cum aqua drachmarum duarum pondere exhibita: item & ad totmina;ác ad vtc- 
ri dolores. Ducit ctiam menfes ac foetus collyrz forma vtero impofita. Eft & vulneribus 
idonca,recens tufa;aut arida, prius madefadta contufaQue. coniungitetenim ca, ac glutinat. 
Un & carnes coalefcunt, (i contufa fimul decoquatur. 
Eadem, quz radix,Galenusait,& fuccus ipfius efficit; quo & vice Lycij vtuntur. 
De Centaurio minore. CAP XII 
EX IG Y A herba minuscft Centaürium:cauliculo affurgitangulofo, femipedem autdo- 
drantem alto: foliis Hyperici (iue Perforate forma & magnitudine: flores in fammis vif 
5C punico colorein purpura rubent, Lychnidis fatiux floribus minores, qui interdiu & 
€xtorto fole patent, fub vefperam veró recluduntur: Siliquz fequuntur exigua & oblongz, 
Erano Tritici fimilesjin quibus femina minutiffima. radix fubeft parua, dura,nullius Ep 
OCA 
