pe^" PEMPTADIS QVINTJE LIB. IIIJ. 699 
Lope Lm 14 De Naiturtio. QAM xi&. 
Naftariium hortenfe. AN G V $T A  laciniata , ac diffc&a , non tà- 
men magna Nafturtio funt foliola : cauli- 
culi rotundi, pede altiores, flofculis primu al- 
bidis, dcinde valuulis paruis rotundiu(culis gra- 
uidi ;in quibus femen ruffo colore rubens. 
In hortis feritur: quocunque folo prouenit, 
prafercim (i rigetur. 
Q uoduis aüni tempus , excepta hyeme , ad 
fationcm eiuscommodum: celeriter enafcitur: 
citó quoque in caulem affutgit , ac femen perfi- 
cit. quod tamen feris fatum cft, non ita citó 
attolicur. 
Grzcis xépdu uóv:à quibufdatn & xuvoxdpda- 
uy: vc inter nothas voces habetur : Latinis Na- 
ftartium: nonnullis veró mutuatza, à Germani- 
ca & Gallica appellatione , voce Creffio : Ger- 
manis &icf/ & satten frefi : Belgis Tievfje / & Boff 
herffe: Italis NasZurtio, & Acretto: Hifpanis Ma- 
fluercamorritort, & meflurgo: Gallis Cre[fon, & 
CrejJon du Iardin: Anglis d5arbpn reefips / aut 
own erefíps: Bohemis Sab 'aonij Gerícha. 
Nafturtium autem Latinis appellaturh , vt 
Varro & Plinius fentiunt ,à naribii totquen- 
dis, quodjue odorc & feniinis acrimonia fter- 
nutamenta próüocct. 
Nafturtij autem herba acris & mordax cft: 
potenter idcirco excalfaciens ac reficcans : fed 
. minus tamen cüm adhuc virens & tenella cft, 
propter aquez humiditatis admixtionem acri- 
.. moniam cius obtundente , adeó vt cum pane 
vcluti obfonium, vt Galenus ait, loc vti liceat : veluti non raró apud Belgas, qui Nafturtio 
cum pane & butyro menfe Maio frequenter vcfcuntur. Acctariis vcrà & inditur,veluti Dra- 
co & Eruca: atque hüiiis caufa maxime feritur. Facit cadem ad graue illud malum, quod 
Gcrmani Scorbutum appellant: nec minot cft huius, quàm vel Cochleariz,, aut Nafturtij 
aquatilisiin hoc morbo vis & facultas. : 
. Semen Náfturtij multó acrius eft quàm herba. calfacit & deficcat ordine propemodum 
quarto : adütentis facultatis particeps, & inter rubefacientia fiuc Qo) uoc non poftremo 
cítloco: proinde ad coxendicis dolores;aliosQue veteres, qui rubefieri poftulant, conducibi- 
le. Liencm cum melle impofitum extenuare & reprimere Diof. ait: Curh aceto auter ac 
polenta ifchiadicis auxiliatur,& oedemata ac inflammationes difcutit: lepras & impetigines 
abftergit: furunculos,quos Graci do3r/íaz, cum muria ad fuppurationem ducit. Sorbitioni- 
bus admixtum quz afthmaticis exhibentur, craffos thoracis humotes valenter incídit ac 
educit. Stomacho autem,referente Diofcoride,inimicum eft: aluum turbat: lumbricos pel- 
lit: lieném imminuit: menfes cit: foetus enécat: vconerem tamen excitat, 
Ex alto delapfis aut pracipitatis datum confert : fanguinem coagulatum diffolüit , & ne 
alicubi in corpore coéat aut coaguletur przcauet : fudorem etiam mouet, vt recentiorum 
experientiainuentum ac comprobatum. 
De Barbareaá. Gipc-X4X, . — — 
B AnEAREA Rapum ac Napumfoliiszmulatur,quz tamen lzuiora, ac minus afpera 
funt. caulis re&us,ftriatus,cubitalis, qui à medio ferc ad faftigium víque tam ipfe quàm 
eius ramuli flores protmunt luteos, ac filiquas oblongas;teretes, in quibus exiguum & colore 
ruffum femen. radix mediocriterctaffa& oblongaeft. — ^ — 
In campisac hortis in quibus olefa ferátur, tum & alibi veluti fecus femitas ac vias quan- 
doque naícitur. ; 
Tota hyeme viret: flores Maius, Iunius femen largitur. | 
Germani Cant £Oarberenfrant nominant, Latiné Batbaream idcircó vocauimus: Belgis 
: NN 2 3Dinter 
