471 
HYMENOPTERA. 
BOMBUS. 
472 
alas, sciitelli [ninctis 2, peiriljiisrjne, feriugineis, Iiis basi ni- 
gris, alnloinine niulo, riito, lasciis 4 llavo-alljis, duaous an- 
ticis late intenuptis. $. 
Hab. cum piioribus rarissime, duo tantum specimina ad 
Wittangi d. 17. Jun., unicunujue ad Kengis d. 27, Maj. in- 
veni. (Lapp. -Botn. boreal. rariss.) 
Fem. Priori itcruui puullo uiiuor, et a ceteris hujus ^eiieris mihi 
cogiiitis ilistiucta. Affiuitas et similitudo N. boreuUs , a qua 
taiiicii, praeter inaj^uituiliuem diiiilo uiiuoreui , differt etiam clypeo 
toto uigro (iicu iriar^nuc rufo) , seutello puuctis 2 (nec Huea cou- 
tiuua) rufis, et ahdumiiie iu tuiKio uigricaute (iiec ferrui;iuaitte ), 
Caput et tborax ut in 'Novi. boreuU, inargiiie colI.irts iutcrdum 
rufo-inaculato. Alidonicu laeve, uudum, ui[;iuul, disco iuterduni 
uigro-fusco, fasciis flavo-albidis, tit iu iV. boreali coustruclis; 
veuter ulger, fasciis 2 aueustis, abbreviatis, tlavis. Vaiiat etiajn 
abdomiuis dorso prinio scguieuio rufo-niaculato. — Alae, pedes et 
reliqua ut io N. boreali, arcolae cxtcrioris basi tautuui miuus 
dilatata. 
Ohs, Spet ies relrquns Scaridiuaviac indigeuas , scilicct : Nom. 
ruficornem Fahr. {Apem ruficoruem iAy**,)^ N. fiaia^n Taimi. 
Panz,, N. striaiam FAnu. Billb. , N. rujipetlem Fahr. , N. 
Roherjcoiianam Fakr. , N, SoUdaffi/ns Farr. , A^. Fabricia- 
nam Fakr. (Apcm Fahriciaiiam Lin.n. ) , JV. ciitgalalam Faur. 
N, germanicam Fahr. PaN'/,. , A'. minuiam Fauu. [N. fiir- 
vam PaNZ.) ctc iu Lappouia frtistra quaesivi. 
£l>eoIii!!). 
Latr. Gen. Crust. et Ins. 563. Fai.l. Fabr. Apis Linn. 
Genijs, alis, liabitu, moiibtis Komndde siinile, sciitello nie- 
tatlioracein trnncatum exceilente, al>iloininef|Ue conico distin- 
ctum, unicam sub se coin|)reliendit s^ieciem Scandinavicam, 
scil. Jipeol. voriiynlnm Fabr. seu .ijiem viirieynlum LiN^., 
f|uae in Ericetis arenosis .Sueciae inediae in copiila passim 
frefjuenter occurrit, in Lapponia forte liospes. 
Meg^illa. 
Fabr. Piez. gen. tiS. Fali. Apis Linn. Panz. 
Corpiis majoris magnitufJinis, oblongo-ovale, valde obtu- 
suin, hirsutum. Instrumenta cibaria lere nt in Aulliophnro. 
Cljpeus aer|ualis, subconvexus. Ociili niidi. Anteiinae tlio- 
racis diinidio parum loiigiores, filiforincs aut extroisum sub- 
crassiores. Abtlomen ovatiim, in femina noii pollinigeriim. 
Alaruni area costalis ab apice alae longe reniota, panim iil- 
tra areolam extensa. Areolae geminae exterior et iiiterior 
siibaefjualiter magnae, subquadratae, nervo extiino arciiato 
aut obtiise angulato ; cum nervo areae speciilaris alter s. in- 
terior in medio baseos areolae interioris insertus. Neryi au- 
tein duo ordinarii infra angulos arearuin excurrentes, in at- 
liiiibus generibus pleriimr|ue obsoleti , in lioc omnino nulli. 
Pedes pilosi. Color niger, liirsutie saepe grisea. Molu valde 
agilis, volat celerrime. Huhilutio in Horibus libenfissime la- 
biatis, aromaticis, ex. gr. in Lavandiila , Hjssopo, Salvia 
etc. sub terra arennsa iiiilificiins. liifferenlin se.rns: mns: 
rljpeo saepe albo-macnlato, abdomine convexo, piloso , aiio 
intiexo , pedibus aefpialiter, liatid dense pilosis , femoribus 
intermediis vel posticis plerumqiie crassioribus, a feniinn: 
clypeo non colorato, abdomine subdepiesso,, siibdeninlato, 
acnleo sursum pungente, pedibus posterioiibus femoribiis 
simplicibus , tibiis tarsisque extus liirsiitissimis , pollinigeris 
dignoscitiir. (Spec. Scand. 6 in museo adsiint; in bis: Me- 
gilln .iiervnrmn Fabr. (an .ipis .icervoriim Linn. et Apis 
rctusn LiNN.?), M.i-mnculnla Fabr., M. IlnverlhnnaKiRB., 
Apis Dumelorum Panz., Lnsius Snlviae Panz.) 
Obs. Qii3iiii|Udm uulla .specicrum jam euumiTalaruni ut Lnppoii-ac 
incola hacteuu.s coguita est, tameu geueris (lcscriptioufTtj iu Fnmin 
bac Lectorilius dcsiderari uolul, cum milii pioliabile vidcatiir uuiini 
Tel alteram earum olim essc dctei^eLdaDi etiam iu terris arcticis. 
B. Apiariae societafes ineuntes; Mascuii, feuiinac 
et neutra. Thorax (villosilale dilrila) sublililer punclula- 
tus. Sciitelluin rolundatuin , aeqiiale. Anlenn.ie tlioiace 
paullo breviores, dislincle fraclae. Abilninen rillosiini 
aut liirsuluni. 
GO. Itombiis. Fabr. 
Latr. Gen. Crust. et Ins. 573. Fabr. Panz. Fah. 
Apis LiNN. 
Corpiis aut maximiim ant majoris magnitiidinis, late ob- 
ovatiiin, liirsutlssimiim. Ca[)ut parvum , tlioracis (lorso ele- 
vato, convexo liiimiliiis. Os lingiia elongata. Mandiljiilae 
doiso siilcato aut striato. Clypeus inaequalis. Ociili elon- 
gati, |iarum exserti , nudi. Oeelli in linea transversa recta 
dispositi. Antennae tliorace paullo breviores, iiliformes, fra- 
ctae. Alaiiiin area costalis ultiina lanceolata, ab apice alae 
remota, at ultra areolam distincte extensa. Aieolae geminae 
exteiior et interior siibaeqiialiter magnae, irregiilares, illa 
trapezilormis, liaec angiilo interiori dilatato. Area specula- 
ris ad insertionein latissiina. Nervi dno ex angulis aiearum 
exciirrenles valile ob^oleti. Tibiae apice bicalcaratae, poste- 
rioies cuni articiilo taisoruni priino (lilatatae, retro-compres- 
sae, longe ciliatae. Color niger, hirsutie in fascias versico- 
lores saejje disposita. Motu agilis, volat cum susurru. Sa- 
liceta Lapponiae, alinquin deserta et mortiia, sono bombi- 
lante viva et laeta tempore aestivali copia inilividiiorum fa- 
cit. Hiitiiliilio in (ioi iliiis praesertim Saliciini , Gei nivali.s, 
etc. per oinnes regiones Lap|ioiiiae, ipsas alpes nivales non 
reformidaiis, niel sediilo colligens ; individiia fieqiienter oc- 
curruiit. Gregarius in terra, in acervis lapidiim, sub radici- 
bus arboriim, ut et siib miiscis nidilicat, celliilis aggregatis, 
monotlialamis succo mellino albidiore") repletis. — Sexus 
Iriplej- ad tempus adgregatiis. Differimt : mns niedius, an- 
tennis longitiidine fere thoracis, inandibiilis parvis, ad apicem 
angustioiiliiis, bideiitatis, baibatis, tibiis tarsorum(|iie articnlo 
iniino niiuiis dilatatis; \eminn maxima , antennis longitudine 
diiniilii thoracis, manilibiilis coclilearilormibiis, apice rotun- 
dalis, -I-dentatis, tibiis posticis tarsoruinqiie articiilo primo 
extiis di.>tincte dilatatis, hoc angulo basali prodiicto, aculeo 
ani leliaclili, vabie piingente; nenler (feinina aboitiva) mini- 
nuis iiiiaie sae|ie diiplo, femina triplo aiit quadriiplo ininor), 
antennis, mandibiilis et pedibus ut in femina. (Spec. Scand. 
31 in ]Viii.seo ineo niimeiantiir, pleiaeque ad oinnem sexiim 
determinatae, in pratis iloriferis, et in hortorum Sueciae me- 
diae et meridionalis plantis aromaticis et Kibibus coUectae.) 
Stibdiv. i. 'riiiiracis liirsuties tota iiiixra. 
1. B. la|tHl»riii§; hirsiitus ater, abdominis segmentis tri- 
bus analibiis lillvis, alis hyalinis. (J. J. J. 
Fabh. Piez. 347. 25. J. Kjusdem var. quadruplo minor. 
5. Apis Inpiilnrin LiNN. Fn. .Sv. 1712. 2. 
Hab. in Laiiiionia, Collect. D. D. Kolstr()M1i et Dkut- 
scHi. — Nidiiicat in lapidum acervis, copiose (in Siiecia 
temperatiori) nu-llihcans. (Lappon.-Scan. Ireq.) 
Mas, Fem. et Nfuler. Feiiiiua mafiiia, circitcr 8 liu. louca, 
ma.s et iiculcr subacijuales, triplo aut i|iiadriiplo niiuorcs fcDiiiia. 
Totii.s uigcv ct iiiiiro-liirsutiis cxcelito auo iu marc lutco-tlaTO, iu 
fcuiiua ct luMilro fiiKo. 
S. B. alpiiKis: hiisiitus ater, abdomine basi anguste ni- 
gro, alis fiiniatis, apice liyalinis. 2. ij. 
Var. a. 2 J. Iiiisutie abdominis fiilva. 
Fabr. Piez. 343. 2. Ahrens. Fn. Kurop. Fasc. 10. Tab. 
17 (alis jiisto fiiscioribus). Apis nlpiun LiNN. Fn. Sv. 1719. 2. 
Var. b. 2. hirsntie abdominis tlava. 
Billb. Ennm. Ins. p. 111. forte? (e nndo catalogo non 
nisi conjicleiis Synonymiam Clar. auctoris airerre possum.) 
Hab. in lloribiis praesertim Saliciiin variailim in Lapponia 
sylvatica Toriiensi et Lulensi sat viilgaris; ad Juckasjervi 
IVequens, a die 21. Jiin. iisi|iie ad 13.Aug. quotidie fere vi- 
siis. — Adscendit etiain in alpes et in sumuio alpiuin jugo 
|iarce lectiis. Oeprehenditur qiioqiie in solitaiiis alpibus, ex. 
gr. ad Finkrog et in Lyngentind ISoidlandiae septentrionalis, 
nec non in Joclielljell Finmaikiae occidentalis captus. Inter 
Alten et Kaiitokeiuo Finmarkiae veisiis aiitiimnum non nisi 
larissiine lectiis. — Var. a. fieqiientior et in Lapponia syl- 
vatica Siiecica plerumque occurrit; vaiietas vero b. vi.x nisi 
in alpibiis nivalibus Norvegiae et in siimmo jugo legitur. 
(Lapponia et Norvegica et Siiecica; vi.x e\tra.) 
Fern ct Neuter, .Maiiuitudo pracccilciilis, iutcrilum paullo miuor, 
Mecuudiim scxum pari uiodo variaus. Totiis uiuro-liirsiitus , abdo- 
miue aiit lutco-seii fulvo-aut tlavesceuti birto, abdiimiuis sci^meutu 
primo nic;ro. Alae fuscediile tiuctae (uou vero ui^ricaiites iit iu 
figura AuRK.Nsil), apicc ultra areas iiiayis byaliuae. — \'ariat etiam 
rarius thoraii.s summo margiue autico et postico grisco.birto. 
") Succus metliuus, quem couficiunt Vornbi colorc pallidiore et 
sapore mitiore differt ab illo, quem pracparaut Apes mellificae. 
