32 



gemaakt als draad, waardoor mijn verschillende waarnemingen aaneen zijn ge- 

 schakeld.. Dat ik hierbij niet van Czechs kunstmatige verdeeling, maar van een 

 natuurlijk stelsel, waarbij op alle kenmerken acht wordt geslagen, ben uitgegaan, 

 is om voortdurend het meest overeenstemmende het meest nabij elkaar geplaatst 

 te zien, en om in ieder ander geval onvermijdelijke en tallooze herhalingen te 

 voorkomen. Men beschouwe dit hoofdstuk daarom als een proeve, waaraan vooral 

 een nauwkeuriger onderzoek naar de ontwikkelingsgeschiedenis, dan ik dit heb 

 kunnen uitvoeren, meerder scherpte en klaarheid moet geven of daarin wijziging 

 brengen. 



KLASSE I. Gallen mei onbegrensden groei. Opvolgende generaties van de 

 woners wijzigen gedurende zekeren tijd den vorm der gal, wier eerste aanleg 

 uitgaat van één individu in volwassen toestand. Het aandeel, dat aan de ver- 

 schillende generatiën toekomt, kan zeer verschillen. Terwijl men nog één indi- 

 vidu vindt in de bijna volwassen boonvormige gallen van Tetraneura Ulmi 

 (PI. fig. i) zit er reeds een geheele kolonie in de nog jeugdige bladblazen van Schi- 

 zoneuza lanuginosa (fig. 2) die beide op iepe-bladen voorkomen. 



In deze klasse uit zich de werking der bewoners van de gal niet zelden 

 door het ontstaan van metamorphosen of vegetatieve nieuwvormingen in de om- 

 geving. Aphis Xylostei zuigend aan de dekbladen, de voorbladen en bloemstelen 

 van Lonicera Periclymenum doet door asverlenging de bloeiwijs veranderen in 

 een pluim van gevorkte bijschermen ; maar ook de bloemen worden gewijzigd, 

 het vruchtbeginsel aborteert, meeldraden en stempels worden door 8 lichtgroene 

 lancetvormige blaadjes vervangen, de bloemkroon vergroent. Psylla Fediae werkt 

 geheel analoog op Valerianella olitoria. De bloeiwijze wordt opgelost door bij-as- 

 verlenging; de bloemen vergroenen als boven, de kelken worden dabij symmetriek 

 en zeer groot; uit de oksels der monstreuse groene (onderling vergroeide) kroon- 

 bladen ontspringen takjes, die in inflorescenties eindigen. Aphis amenticola bewoont 

 de "t katjes van Salix alba. De bijassen vertakken zich en dragen een groot aantal 

 kleine blaadjes, die elkander dicht bedekken ; honigkliertjes ( ?) en meeldraden 

 zijn in zulke blaadjes veranderd. De spil van het katje wordt houtig, zoodat het 

 niet afvalt'). Dergelijke verhouting veroorzaakt Schizoneura lanuginosa in de blad- 

 stelen der iepebladen (zie de verklaring van fig. 2). Niet minder merkwaardige 

 teratologieën worden veroorzaakt door de plantemyten van het geslacht Phytoptus. 

 A. Moquin Tandon's") »Laub zengende Blüthen« moeten op deze wijze wor- 

 den verklaard. Het zijn extra florale vertakkingen van bloemstelen of spillen van 

 bloeiwijzen, geheel onafhankelijk van bladen. Bij Chaerophylluni temulum bijv. 

 (I. c. pag. 363 ) werden vele bebladerde takjes tusschen de bloemen gevonden, bij 

 vergelijking met normale schermen bleek het aantal der bloemen en bloemstelen 

 zelve normaal te zijn, van chloranthie was geen sprake Hetzelfde werd waar- 

 genomen bij Heracleum, Daucus, Oenanthe, Scabiosa, Calendula en Matricaria 

 Chamomilla. Ook de hekse-bezems (plicai polycladie, Weichselzopf ), die zoo vaak 

 voorkomen aan Betuia, Pinus, Larix, Carpinus, Ulmus, Abies, zeldzaam daaren- 

 tegen aan kruiden, zijn niet altijd het gevolg van verwonding of van naar binnen 



') Over Aphis amenticola, bij Kaltenbach. Pflanzenfeuide pag. 586. 

 "■') Pflanzenteratologie, Duitsch van Schau r. Berlin 1842, pag. 362. 



