io6 



De knoppen der Begoniabladen zijn van tweeërlei oorsprong. In de eerste 

 plaats') kunnen zij uit de Uladstelen (en misschien ook uit de dikkere bladnerven) 

 van afgesneden bladstukken ontstaan, in de nabijheid van de benedenste, naar 

 den stengel gekeerde, wondvlakte (rt/'fig. 5). In dit geval verkeeren bijvoorbeeld 

 Begonia wa rs z e wi c z ii en B. ricinifolia. Deze knoppen ontstaan ge- 

 woonlijk eerst wanneer de betrokken bladstukken beginnen te sterven en te ver- 

 rotten, 't geen van boven naar onderen plaats heeft ; zij neipen een overeen- 

 komstige positie in als de adventiefwortels {a7{i) der Begoniabladen, welke eveneens 

 in de nabijheid der basale verwonding gevormd worden. Aangaande deze kno])pen 

 is weinig bekend en zij zullen verder buiten bespreking blijven. In de tweede 

 plaats kunnen er op de Begoniabladen een aantal knoppen ontstaan, gedeeltelijk 

 reeds onder normale omstandigheden, wier aanhechtingspunten in hoofdzaak door 

 den bouw der bladen zelve bepaald worden. Naar 't mij voorkomt is op dit ])unt, 

 namelijk op den samenhang tusschen den bouw van het blad en de verspreiding 

 der adventiefknoppen, nog niet genoeg de aandacht gericht, hoezeer het bijzonder 

 duidelijk in 't oog valt vooral aan hand- en vinnerigc bladen. In fig. 5 ziet men 

 de schematische voorstelling van een Begoniablad met de daarop verspreide ad- 

 ventiefknoppen, overgenomen uit de onderzoeking van Regel. Een groep van 

 knoppen is geplaatst op den bladvoet. dat is daar waar de steel in de schijf 

 overgaat en de hoofdnerf en bijnerven uit elkander wijken; deze knoppen zijn 

 verreweg het krachtigst en hebben aan bladstekken de meeste kans om uit te 

 loopen. Alle overige knoppen zijn op de hoofdnerf, de bijnerven en de zijnerven 

 van de handnervige bladschijf geplaatst; zij zijn des te krachtiger naarmate 

 zij dichter bij den bladvoet en dus op een (likker gedeelte van de nerf gezeten 

 zijn, zoodat de zwakste knoppen het meest nabij den rand en den top van het 

 blad staan; zij bevinden zich zonder uitzondering juist boven de punten van 

 samenkomst van twee nerven. Hieruit volgt dus dat de knopvorming op de 

 Begoniabladen gebonden is aan de plaatsen waar de nerven uit elkander ont- 

 springen, en dat de omstandigheden daarvoor des te gunstiger zijn naarmate de 

 nerven zelve krachtiger zijn. Daar wij dezen regel ook in een geheel ander 

 geval namelijk bij Nasturtiuni officinale zullen leeren kennen en ook, 

 hoezeer minder duidelijk bij eenige andere bladen, geloof ik dat hij op de hand- 

 en vinnervige bladen der Dicotylen van algemeene toepassing is. 



Op grond van deze beschrijving is het duidelijk dat wanneer men uit een 

 bladschijf van een Begoniablad een willekeurig stuk snijdt, aan het ondereinde 

 (fig. l), dat is aan het naar de middennerf of bladvoet toegekeerde gedeelte 

 daarvan, de krachtigste nerven zullen gevonden worden ; bevinden zich nu op 

 dit stuk knoppen, al is het ook slechts in eersten aanleg, dan moeten de krach- 

 tigste daarvan eveneens op het ondereinde geplaatst zijn en zij bezitten blijkbaar 

 de grootste kans om uit te loopen. Moeten er geheel nieuwe adventiefknoppen 

 ontstaan, dan is ook weder het punt van samenkomst der dikste nerven, ni. a. w. 

 het ondereinde der afgesneden stukken de daartoe aangewezen plaats. 



Terwijl het optreden van knoppen op de bladen der meeste andere planten 

 bijna uitsluitend aan de boven- of buikzijde der bladschijven gebonden is, kan 



') H. Vöcbting, Ucbcr Organbildung im Pflanzenrcich, Bonn 1878, pag. 98. 



