311 



houden bij gelegenheid zijner onderzoeking over de functie van de reservestoffen 

 van zaden. Hij sneed zaden doormidden en vond dat de twee helften ieder een 

 nieuwe plant kunnen voortbrengen. Hij zegt dienaangaande het volgende:') »Die 

 im Garten eingepflanzten Halften von Embr>-onen des Roggens mit dem Endo- 

 sperm. sowie der Erbse und der Lupine mit einem Kotyledo ergaben Pflanzen, 

 welche sich von den aus normalen Samen erzogenen nur wenig unterscheiden. . . .« 

 En verder bij het samenstellen zijner resultaten: »Die Halften des der Lange 

 nach durchschnittenen Samens bildet eine, wenn auch schwache doch normal sich 

 entwickelnde Pflanze.« G. Haberlandt") maakt gewag van de ontwikkeling 

 van twee krachtige maisplanten uit een enkele doorgesneden korrel, en van een 

 overeenkomstig feit met betrekking tot Phaseolus en tarwekorrels. 



Splijting van het vegetatiepunf in twee ongelijke deelen. Een verdeeling van het vege- 

 tatiepunt in twee niet aan elkander gelijke helften is bij de door mij waarge- 

 nomen koolstengels het gewone geval. Het is duidelijk dat de verschillende organen 

 die uit het oppervlak van het vegetatiepunt ontspringen, hierbij op uiterst ver- 

 schillende wijzen kunnen worden getroffen. De beide deelen van het eigenlijke 

 vegetatiepunt kunnen meer of minder onregelmatig van vorm zijn, de jongste 

 bladen kunnen op alle mogelijke wijzen worden verscheurd, zij kunnen zelfs worden 

 gespouwen, dat is door een vlak evenwijdig met den onder- en bovenkant in twee, 

 met het oorspronkelijke gelijkvormige deelen worden verdeeld, — zijknoppen, en 

 de eerste aanleg der bladen die zich daaraan bevinden, staan aan splijting in de 

 meest verschillende richtingen bloot. Aan de verder ontwikkelde planten kan men, 

 omtrent de wijze waarop de verdeeling oorspronkelijk tot stand kwam, in bijzonder- 

 heden niet tot zekerheid komen; dientengevolge bleef de wijze van het ontstaan 

 van de zeer vreemd gevormde bladen, die ik nu en dan aan deze planten vond 

 voor mij meestal onopgehelderd. Zoo heb ik onder de genoemde omstandigheden 

 bladen aangetroffen, welke in hun vorm zoo volkomen verschillend waren van 

 de gewone koolbladen, dat men zonder hun oorsprong te kennen aan een geheel 

 ander plantengeslacht zou gedacht hebben ; sommige van zulke bladen waren 

 vertakt maar hadden daarbij het platte vlak verlaten : aan andere was het niet 

 mogelijk een verschil tusschen onder en bovenkant waar te nemen ! 



Het eigenlijke stengeldeel van het vegetatiepunt, dat bij het thans beschouwde 

 verscheuringsproces in twee zeer ongelijke deelen uiteenvalt, verhoudt zich op 

 de volgende wijze : De grootere helft groeit uit tot een normalen stengel, de kleinere 

 daarentegen wordt óf bij den verderen groei geheel onwaarneembaar, zoodat een 

 blad aan het uiteinde van het betrokken stengeldeel schijnt te staan, óf ook er 

 vormt zich daaruit een draadvormig orgaan (y? fig. i), dat den top van den stengel- 

 tak afsluit. Boven werd reeds de opmerking gemaakt, dat hierbij niet zelden een 

 okselknop, welke in den oksel van een der hoogste bladen geplaatst is, uitgroeit, 

 den eigenlijken stengeltop op zijde dringt en zoodoende aanleiding geeft tot het 

 ontstaan van een sympodium; k' fig. i zou bij verdere ontwikkeling waarschijn- 

 lijk tot de vorming von zulk een sympodium hebben jbijgedragen. Het mikro- 



') Untersuchungen über dieKeimung bedeckfsamiger Pflanzen, Landwirthschaftliche 

 Jahrbücher, 1876, pag. 148 en pag. lóo. 



-) Die Schutzeinrichtungen der Keimpflanze, Wien 1877, pag. 79. 



