3i6 



Keeren wij thans nog voor enkele oogenblikken tot de gespleten koolstengels 

 terug. Men kan zich denken dat eerst door de verscheuring en daarna door de 

 verwijdering van een deel van het lichaam van het vegetatiepunt, de groei van 

 het overblijvend gedeelte vooral aan den beschadigden kant wordt vertraagd, en 

 dat deze vertraging op den aanleg van die bladen, welke zoover mogelijk van 

 de plaats der verwonding verwijderd zijn, den geringsten invloed zal uitoefenen. 

 Dien ten gevolge schijnt het, dat de normale verhouding tusschen de afmetingen 

 van de bladaanlagen en het lichaam van het vegetatiepunt opgeheven kan wor- 

 den : de oorzaken, die tot het ontstaan van twee bladen aanleiding geven, kunnen 

 binnen de grenzen van het vegetatiepunt over elkander heenreiken, en zoodoende 

 kunnen zich samengesmolten bladen vormen, die in regelmatige gevallen de ge- 

 daante van bekers zouden moeten aannemen. Deze redeneering wordt o. a. ge- 

 steund door het feit, dat ik aan verscheidene gespleten koolplanteii bladen 

 heb gevonden, die met elkander onvolledig vergroeid waren, en daarbij in enkele 

 gevallen een geheel uitmaakten, dat zich met een, door vergroeiing uit twee of 

 drie bladen gevormden, aan ééne zijde open beker vergelijken liet. Ik kom dus 

 tot de slotsom, dat oorzaken, die aanleiding geven tot verkleining van het stengel- 

 lichaam, van een vegetatiepunt in verhouding tot de afmetingen der in aanleg 

 verkeerende bladen, daardoor tevens aanleiding kunnen geven tot bekervorming. 

 En verder, dat men zich deze oorzaken werkzaam moet denken, zóó vroegtijdig, 

 dat de bladvorming nog niet noodzakelijk uiterlijk aan het vegetatiepunt bemerk- 

 baar behoeft te wezen. 



Ik heb, eindelijk, gevallen van met elkander vergroeide bladen waargenomen 

 aan stengels die niet volledig waren gespleten, maar waar het splijtingsproces was 

 blijven stilstaan nadat zich een weinig onder het vegetatiepunt de vroeger be- 

 schouwde, tegenover elkander geplaatste groeven hadden gevormd, gevolgd door 

 het ontstaan van een korte scheur volgens de lengteas in den stengel. Bij het 

 ontstaan dezer groeven naderen pas aangelegde, maar toch reeds duidelijk waar- 

 neembare bladen elkander, en vereenigen zich, zoodat het voor koolplanten, — 

 ook op grond van andere, hier niet nader te bespreken waarnemingen, niet twijfel- 

 achtig is, dat zelfs reeds duidelijk waarneembare bladbeginsels nog met elkander 

 kunnen samengroeien. 



Het moet worden erkend, dat alles wat hier over bekervorming in het midden 

 is gebracht, een hypothetisch karakter draagt en het verstand weinig bevredigt. 



VERKLARING DER FIGUREN OP PLAAT I. 



De vergrooting is tusschen haakjes achter het nummer der figuren aangegeven. 



De figuren, welke op Veronica maritima betrekking hebben, zijn naar 

 nog niet geheel volwassen materiaal geteekend. 



Fig. I. (Verkleind.) Halfschematische voorstelling van den vrijwillig gespleten 

 top eener mergkoolplant met mergholte iiih, nih. De beker as sluit het uiteinde 

 van de ééne helft — het draadvormige orgaan /?' de andere helft af: In werke- 



