38o 



zaten. Ook dit geval is dus niet scherp gescheiden van de onder A opgenoemde 

 wortels waar het normale aantal wortelknoppen rondom eiken zijwortel meer dan 

 één bedraagt. 



Warming') heeft de wortelknoppen van Scilla Hughii ontdekt. Deze 

 knoppen staan in de oksels van zijwortels en veranderen bij het voortgroeien in ' 

 bollen. 



De wijze van het ontstaan der wortelknoppen bij Dioscorea sativa en 

 japonica is, zooals wij reeds boven hebben gezien, door Sachs aan in stukken 

 gesneden knollen dezer planten onderzocht^). De knop ontwikkelt zich naar het 

 schijnt ongeveer gelijktijdig met den zijwortel waartoe hij behoort, zoodat Sachs 

 den knop met den wortel te zamen met het embryo vergelijkt. Aan de onder- 

 aardsche deelen van vrij groeiende exemplaren heeft volgens mijn ervaring de 

 jaarlijksche vernieuwing eveneens op de door Sachs beschreven wijze plaats, 

 maar in tegenstelling van wat hij beweert, zag ik de nieuwe bovenaardsche stengels 

 alleen uit het boveneinde van den knol ontspringen. 



De laterale wortelknoppen van Neottia schijnen uiterst zelden voor te 

 komen. Prillieux, Drude en Warming, die de plant nauwkeurig onderzochten, 

 hebben ze niet opgemerkt. Alleen Irmisch geeft daarvan een beschrijving en 

 afbeeldingen'^). Deze knoppen ontstaan volkomen exogeen in de onmiddelijke 

 nabijheid van het vegetatiepunt en moeten blijkbaar als een wijziging van den 

 welbekenden, boven reeds genoemden terminalen knop beschouwd worden waarin 

 de wortelvegetatiepunten van Neottia zoo vaak veranderen. 



2e Geval. Eén of meer knoppen staan onmiddelijk boven of onmiddelijk onder 

 de basis van een zijwortel, en moeten beschouwd worden als door 

 metamorphose van zijwortels te zijn ontstaan. 



Deze merkwaardige verhouding heb ik bij Rumex A eet o se 1 la aange- 

 troffen. De wortelknoppen staan hier óf alleen in de bovenoksels der zijwortels, 

 óf één in den boven en één in den benedenoksel, óf eindelijk 2 of 3 achter el- 

 kander in den zijworteloksel, ongeveer op dezelfde wijze als de stengelknoppen 

 van Lonicera caerulea boven de bladen waarbij zij behooren*). De reden 

 waarom Rumex Acetosella zoo bijzonder interessant is, is daarin gelegen, 

 dat men bij sommige wortels dezer plant, waar zich geene wortelknoppen hebben 

 ontwikkeld, juist op dezelfde plaats, waar in andere gevallen de knoppen staan, 

 zijwortels aantreft. Deze zijwortels ontspringen even als de wortelknoppen uit de 

 cellagen, welke de secundaire zeefbundels van buiten begrenzen en zijn dus eerst, 

 nadat de diktegroei reeds in vollen gang was, aangelegd, dientengevolge moeten 



') Smaa biologiske och morfologiske Bidrag. Bot. Tidsk., 3 R. 2 B. 1877, pag. 52. 



-) Stoff und Forni der Pflanzenorganc, Arbeitcn des bot. Inst. Würzburg, Bd. II, 

 pag. 709, 1882. 



") Einige Bemerkungen über Neottia Nidus-avis und einige andere Orchideen. 

 Abh. naturw. Verein z. Bramen, Bd. 5, pag. 507, 1877. 



*) Naar het schijnt zijn de wortelknoppen van Rumex Acetosella voor het 

 eerst door Braun waargenomen, en vermeld in zijn werk Die Erscheinung der Ver- 

 jiingung in der Natur, 1849, pag. 22. 



