OVER DE VOOROUDEKLIJKE STAMVORMEN DER VERTEBRATEN, O 



heeft om sporen van een dergelijk orgaan aan te toonen bij ringwormen, kon 

 het, dan liefst bij Polygordius en zijne archaïsche verwanten, zijn of mislukt 

 5f onvruchtbaar gebleven. 



Het zij mij vergund thans te beproeven in welke groep van ongewervelde 

 dieren men naar mijne mcening inderdaad een orgaan kan aanwijzen, dat op 

 ééne lijn mag gesteld worden met de ruggestreng der gewervelde dieren en dat 

 zoodoende den weg wijst naar de verlangde overgangsvormen die de Chordata 

 met de lagere Metazoën kunnen vereenigd hebbeu. Tevens blijkt het dan wel- 

 licht dat die verwantschap te vinden is bij zoodanige vormen die noch den 

 gespecialiseerden bouw van de gesegmenteerde dieren bezitten die in de Phyla 

 der Arthropoden en Anneliden vereenigd zijn, noch op hun rug behoeven ge- 

 keerd te worden, voordat hunne homologie met de laagste Vertebraten in het 

 oog springt. 



Dat ik het waag de hypothese uit te spreken zonder dat ik vooralsnog een 

 breede rij van feiten ter nadere staving daarvan kan aanvoeren, moge toege- 

 schreven worden aan mijn verlangen om vakgenooten, die beter in de gelegen- 

 heid zijn de talrijke problemen die zicli hierbij voordoen aa,n een voortgezet on- 

 derzoek te onderwerpen, eene aanleiding te verschaffen tot het nader overwegen 

 van een vraagstuk dat voor de morphologie inderdaad van veel gewicht is. 



Naar mijne meening is de slurp der Nemertinen, die ontstaat 

 als een voor instulping vatbaar orgaan (geheel afkomstig, zoo- 

 wel phylo- als on togenetisch, uit het epiblast) en die zijn weg 

 neemt door het hersengangl ion, homoloog aan het rudimentaire 

 orgaan dat men in de ge heele reeks der vertebraten aantreft: 

 de hypophysis cerebri. De slurpscheede der Nemertinen is ver- 

 gelijkbaar in ligging (en in ontwikkeling':') met de chorda dor- 

 salis der gewervelde dieren. 



Na deze beknopte formuleering van mijne hypothese zal ik de onderdeeleu 

 daarvan in het kort bespreken. 



Het is niet mijn voornemen de talrijke structuurwijzigingen na te gaan die 

 de hypophysis cerebri ondergaat bij verschillende volwassen vertebraten, noch 

 ook om haar klierachtig uiterlijk, haar verband met bloedvaten enz. te beschrij- 

 ven. Ik wensch mij te beperken tot de vergelijking van hare allereerste ont- 

 wikkelingstrappen. Immers in die stadiën mag men verwachten dat zij de 

 voorvaderlijke kenmerken meer onvervalscht vertoonen zal. 



Wij zien dan de hypophysis ontstaan als eene opiblastische instulping, die 

 6f aan de uitwendige oppervlakte van het embryo gelegen is (volgens de be- 



