^ 



^i. 



^efcöjijumöl^eban w^ttt <ömxmm! 



< rac gti 



<xSi^t 



. ^ 



CtAc^t 



tnï)c onfm mcf |l« 9Conbctlcf/ öoo: tocbocn van G uilüau me Peüffier ^tffcop ^an ^ompeDffté 



tnï^c 50?agdonc fi/n mc&fg^cfcOcn. ÏCant foo fp tfamcng^m^^cn it)anbclcnomï)cnahrr|ï(c 



5ce g^elf ghcn &p ^ompcUicta/ cnDc öorr 



rif cf mt>f tportJcn rcnicè ^ctcif / feo mcrcf tm fp ter jlcnt eer fp öK erupDef en naeuwe mte ^ant ho^ 



DenwOe mu «erre fag^en/ Dattet Scordiumwae* <5nöei?anl)aerDmerfc^e planten g§ejbn&cn 

 !}fé toPe m ^;ancf enjcf enbe ^talien/ petten De mtxi^m te f ennen gbegeucn Dattet jvoa opmeet 

 Sc9r^.ium.;öefe p(ante^eeftg^e^eelt)eg§eï)aente vanfee Cham^drys, met meer fafeladjtigRc 

 tn§jtf(^ DiV ^<pn tPtfpjepDen inben nfc^ t?anDer eerben . Se Waöere^i)noo^birfer/bic^ter/fap^ 

 ix^mm wepniclj g^e^aert/ g^erimpelt/ row enDe groen gfichjif Die tjanöe wi(be 3)?unte, 

 Diofcoridcs, Scordiumfeefteentertparmen&e erae^t/ enDê Doet water maerfem 

 @roen oft bzoog^e m tt>:)n g^efoDên/tro:Dt g§eD:oncf en xt^ix^ De lam loanDe femjntg§c B«^ 

 |ïen* ö:en half loot met ^)omd> water g^eDzoncf en / \^ ^eer goeDt teg^en De pijne mDc m^n 

 DCoojnelifoen/ enDe Den grenen Die ma pijne ^en water maecf en. 0)?et f er|fe/ ^onic^ en6e horfi 

 g^eniengtinccn Ek.auarium,Djijf(wtDeboz(ïaüegrofue etterac^tig^efïupmen/ enDclegoebt 

 teg^en fpanningen v,ao ^enuenw @^eD:oogt enDe g^ejïooten met ^oniclj gBemengt/ ia gocötim 

 g^enomen teg§en aöe iperouDerDen Boe(ï/enDe alfmen g^el>o:fTen ia. 3^ een (|!erone g^cmcngt/ 

 Derfoet De ^icte ^ox\ D net oft t^eüef en Der [verten alfl een wepniclj onjtefen i^. CDïet (ïercfcn ajijn 

 cnDe water g^>emengt / ta ^cer gocDt g^elepDt op tfïeir|in. 90an hupten opg^elepDt tjcrtre* De 

 inaenDtfïonDm \>anDe vïomxnn enDe Doet water mafm:2((a Galenus enDe Aginera oocf fc^g^m/ 

 tg^eneelïoocfDex^arfcIjewonDen. COJet^onicfj g^emengt/fupiiertDe quaDe ouDe jccn^c&m 

 enDe Doetfe ^w^m maer g^eD:oog^t foo Umxm, tgroepen "om io^(xa \>(eea inDe wonDcn, 

 ^ <Sfap van Scordium woïDt g^D:onrfen teg^en De felfDe g^ehefcn : ï9?aer onDer alleontcr 

 ja Scordiun3 Ponticum enDe ^anDiota D'alDer crac^tic^fte. 



^gincta,GaL Scordium taDiuerfcfj van cracfjten/teweten/ bitter/ferpenDefc^erp: ^acrctn 

 purgcret enDe verwarmet ootfD'ingf^cwant/iaetrerwarmet oorf^weDeromaÜeverfilDcDinö^n; 



maer Droogde inDe wonDen oft fweeren g(>efïroept Doet Die (Tupten. ' 



A^e§ectcn ^ilDc 0auic/ bp aucnture om emtg^c g^ettjcf mtlTe vanöc tiaDcre/ Rebben De S)(x\if 

 ri(tcn öBc^f f ten in i(xi\)n Scordion akerum Plinij . Scfc )Jlan(c §ceft öe Hafcf re »an grootte w 

 J)e <^hcDacn{f f ie 'cwiU. ©awie gfieliicf / maer met De Doncfcr-groehe verwe/ enöe rinipcfcn ie ü 

 ten Scordium pft^onjtlie Degrepne g^eüjcfenDe . i^orf §eepfe een wepnic^ Den rcucf^von 

 Scordium .noefttane mi g^ehecl Die wan&e ioo^. S)e Hoemen ^ifn geelgroen Die mnDe 6au« 

 oft Horminu m' niet ongheiijcf/ maer minDeren&e aQe gMiicT op De repe enDe ouer een f!)t)e ^an/ 

 ghenDe/ g§eli)cf Die vanDen gef en ^ing^erftoet-crupDt. éfaeDt ie butpn enDe ronDt. 



'oajitDe @auie ie Den Scordion jeer g^elijcf 'oixxk cracijten/ euDe |eeft De eracljt »anDe "^^^^ cp 

 SÖ?eeDe om tgl^eronnen Weet int iic^aem te Doett (c^cpDm/ De materie neDerwaerte Doojurmctri^ 

 ezenghenDe. '^!xi^\i af De DooDe «mepten enDe naeg^efcooïtm. %i> f eer goeDt teg^cn Mt "^ 

 n?enDfg§e apo|lumafien enDe g^efwiOen / ooef Den grenen Die g^efïooten/ biaeuw ghefmcten/ ert 

 »errecft5i)n/enDebe5)Iet D'inwenDigl^c wonDen enDe quetfiiren. Saer ^i)nDer Diet m Her U gjov 

 g^elijcfmen d'Horminum Doet. .>)ct wo:D( ooef 5fff ^"^^ beuonDen / om Den [teen tcKCfni 

 enDe wt te D:i/uen. 



. ;. Orega. 



JD f ff ptante ie in © riecf e gfienoemt Origanon,afoftgeemegroei)enDewarf op opdititnKtv 

 be/ Bergftac^tig&e enDe ^oog^e wer^euen plaetfen/ De welcf e one nu jeer goeDt om f fnnf"f Jr! 

 fcefd>:i)uingfie vanDe oprechte Jf)ï)fope/ Diewp op een ^nDer pJaetfe vmtaert enDe Betre^nf fWfJ- 

 »anDe welcfeDe D:pe foojten van Orega niet en verfdjiHen/ Dan io gtootte eiï ong^efi)et|ei3Dt wn 

 De croonfene. e^g^cue Dat Oreganum Hcracleoticum g^enofmt wojDt/ie tfelfbe Dat »i^|^P''JJ' 

 gnen \x\, ??eDerIanDt iaerlicf e met «oOe faetf en pleegt gfiebioc^t te woiDen/ enDe inDe '^j»^"^^ 

 cocBf/ want DwozDtvanDenghemepnen man inDe fpijfe g^cBrupeft inDe pfaetfe van peper m 

 ^Teule. 3nDe ??eDerlanDt fdje houen groepet Defe plante e enen »oet fioogfie/BloDere \iWm w ^ 

 tarfffene meerDer Dan Die vanDe ïSJJariolepne / bouen atn De welrfe De bloemen ^ ((n P'JJ"^: 

 g^elijcE ronDe croonfene/ maer in een maniere van efepne aerf ene g^eDeplt in Dtpe Dunne (IJJ^J^j 

 m'et Dett reutf e x>m <^|pmae De OJïariolepne willenDe te bouen gaen / ^\mvfo\\^ Die in pp«"s 

 cnDe -iucanien gegroepet ie. • . .^ 



Diofcor.Orega wrwanttf waerom Datfe in Vi\\x\ g^efoDen eii gfieDtoncfen^eer goeDt ie een ^ 



tien Die ^m (langden off fenijnigfte beejïen gfiebetm jijn» S9?c( fortw verfoDen '(s>\\x^ W''^^'^ 



