235 



welke de gereduceerde indigo blauw kleurt, is het juist de violette kant, welke tot 

 de oxydatie van het indigoblauw bij aanwezigheid van zuurstof aanleiding geeft 'f. 



Een andere bij die gelegenheid opgedane ervaring, verdient hier nog vermelding, 

 omdat het niet bekend zijn daarmede aanleiding tot een onjuiste beoordeeling van 

 de proef zou kunnen worden. Wij zagen namelijk, dat in die buizen, waarin wij 

 de indigo met een zeer geringe overmaat van hydrosulfiet gereduceerd hadden, bij 

 het blootstellen aan het licht, ook zonder de aanwezigheid van zuurstofafscheidende 

 organismen een blauwkleuring kan intreden. 



Uit eenige eenvoudige proeven schijnt te blijken, dat dit verschijnsel berust 

 op de aanwezigheid van een kleine hoeveelheid inactieve zuurstof, die zich onttrekt 

 aan de werking van het hydrosulfiet, maar onder den invloed van het licht geactiveerd 

 wordt en zich dan met het indigowit verbindt. Men moet daarom zorg dragen, 

 een niet al te geringe overmaat van het hydrosulfiet toe te voegen, zoodat ook 

 deze, eerst door het licht vrij komende zuurstof gebonden kan worden. Het niet 

 bekend zijn met deze feiten is waarschijnlijk de reden, waarom Pri n gs h ei m - 1 

 indigo met hydrosulfiet voor het onderzoek van de chlorophyll-functie 3 ) als onbruik- 

 baar verklaart. 



Ten slotte moet ik hier nog bijvoegen, dat men bij alle proefnemingen mei 

 indigo als reactief op zuurstof zeker moet wezen, dat zwavelwaterstof en zwavel- 

 ammonium geheel afwezig zijn. 



Xa deze uitwijdingen terugkomend op de beschreven proefnemingen met 

 Chlorococcum, wensch ik er op te wijzen, dat zij het antwoord geven op de vraag, 

 of levende groene cellen in een medium vrij van vrije zuurstof onder den invloed 

 van het licht koolzuur kunnen ontleden, en wel. gelijk wij zagen, in bevestigenden 

 zin. Het is echter zoo goed als zeker, dat de onder deze omstandigheid werkzame 

 bladgroen-lichamen, zuurstof in vasten, zwak gebonden toestand bevatten, overeen- 

 komende met de prikkelzuurstof' der gistings-organismen, welke, volgens mijn 

 ervaringen, daaraan niet door hydrosulfiet onttrokken kan worden. 



Zuurstof af scheiding door Chlorococcum bij aanwezigheid Tan een koolzuurbron. Het 

 is duidelijk, dat onder de boven beschreven omstandigheden de zuurstofafscheiding 

 door Chlorococcum wegens gebrek aan vrij koolzuur niet lang zal kunnen voortduren. 

 Om dit bezwaar op te heffen, heb ik gebruik gemaakt van een tweede organisme, 

 dat aan de gelatine toegevoegd voor Chlorococcum tot koolzuurbron moet dienen. 

 Ik heb daartoe een van die vormen gekozen, welke in de laatste jaren onder den 

 minder juisten naam van Toruia herhaaldelijk in de gistingsliteratuur bespreking 

 hebben gevonden ' l. Xaar mijn oordeel behooren deze organismen tot het geslacht 



') Uit latere proeven is mij gebleken, dat de vernietiging van de bladgroenkleur- 

 stof juist staat onder den invloed van de roode helft van het spectrum. 

 Berichte der d. Bot. Gesellsch. Bd. 4, pas. 87, 1886. 



') Dit schijnt het eerste geschied te zijn door Regnard, Comptes rendus Dec. 1885, 

 bij proeven, welke overigens als volkomen mislukt moeten beschouwd worden. 



') Zij zijn vooral dor.r E. C. Hansen te Kopenhagen aan een nauwkeurig onder- 

 zoek onderworpen en in een vijftal soorten onderscheiden (Sur les Toruia's de M 

 Pasteur, Meddel. ir. Carlsberg laborat. 1883 No. 3). Duclaux beschrijft ze onder 

 den naam van >-Mycolevüre« (Chimie biologique, pag. 249, 1883;. Men vindt z. 

 vuldig als kaamhuid op alcohol- en suikerhoudende vochten en kan ze ook gemakkelijk 

 uit de lucht in gistingslokalen opvang 



