§ 4. 



Toen ik Spatularia onderzocht kende ik liet belang van 

 den loop der slijmkanalen nog niet. Vandaar dat ik alleen 

 kan zeggen dat de mandibulaire tak voor het spuitgat den 

 schedel verlaat, langs den voorrand van het hyomandibulare 

 loopt en vervolgens tusschen onderkaak en hyoid. Hij ligt 

 onbedekt in de witte huid en valt direct in het oog ; zijn 

 wanden zijn verbeend. 



Zenuwen. 



Daar ook de hersenen voor zoover ik weet nog nergens be- 

 schreven zijn, laat ik hier eene korte beschrijving der onder- 

 vlakte met den oorsprong der zenuwen volgen. In verhouding 

 van de ruimte der schedelholte zijn de hersenen geweldig 

 klein. De schedelholte was in het voorste gedeelte bijna ge- 

 heel ledig, slechts door eenige weinige fijne bindweefselbalken 

 en vaten doorkruisd. Het achterste werd evenals bij den steur 

 opgevuld door eene zwarte massa. De pia mater is een stevig 

 bruin lederachtig vlies dat de hersenen onmiddelijk omsluit. 



De lobi olfactorii zijn weinig of niet van de voorhersenen 

 afgesnoerd, zwak of niet gestreept, meer chagrinachtig (fig. 5 

 ol). De olfactorius heeft twee wortels een ventralen en een 

 dorsalen die nagenoeg even dik zijn en gezamenlijk door de 

 pia mater omhuld worden. Hetzelfde vond ik bij den steur 

 en een ontstaan uit twee wortels wordt door Stannius vermeld 

 bij de beenvisschen, door Wiedersheim bij Gymnophionen en 

 den kikker. 



Tusschen de wederzijdsche helft der voorhersenen (vli) ligt 

 aan de basis eene vlakke overlangsche groef. Eene dwarsche 

 sleuf scheidt hen van de tusschenhersenen. Uit deze ontsprin- 

 gen de optici (II) die boven de sleuf door een dunne com- 

 missuur (chiasma) vereenigd zijn. De basis der tusschenherse- 



