27 



de deuren, die uit- en vèrgezichten geven op allerlei belangrijk 

 verschiet in de dierlijke psyche (C. Lloyd Morgan: Instinct and 

 experience. London, Lee. ed. 1913, en F. J. J. Buytendijk: Proeven 

 over gewoontevorming bij dieren, 1918). 



Waar alle waarneming aan het 1 e v e n d e dier van zooveel belang 

 kan zijn, verdient het zeker aanbeveling, dat er op dierpsycholo- 

 gisch gebied — niet het minst ook door do „veld-ornithologen" — 

 eens wat meer en nauwlettender waarnemingen, zoo mogelijk ook 

 proefnemingen, worden verriebt. Instinct en gewoontevorming bij 

 vogels kunnen om te beginnen bij nauwlettend en critisch waar- 

 nemen in de vrije natuur of in Zoologische tuinen worden nage- 

 gaan en vergelijkend bestudeerd. Voorts met bohulp van allerlei 

 apparaten der experimenteele dierpsychologie — problemboxes, dool- 

 hoven, enz. — worden „uitgelokt" en aan empirisch onderzoek 

 onderworpen. 



In de vrije natuur en uit vrije beweging kan gewoontevorming 

 optreden of „uitgelokt" worden als noodwendige aanpassing aan 

 ingrijpende wijzigingen in het milieu of de levensgemeenschap van 

 een bepaald gebied, of het optreden van andere een bijzonderen 

 prikkel uitoefenen.de facto ren. 



Hier zij — om een enkel voorbeeld te noemen — herinnerd aan 

 het ,, spotten" onzer zangvogels en vooral aan het verwerven van 

 een soort „roofvogelschap" door de Kea of Nestorpapegaai van 

 Nieuw-Zeeland, Nestor notaUlis Gould. 



Oorspronkelijk van vruchten, nectar en insectenlarven levend, 

 leerden de Kea's aan de bloedige, vettige schapenhuiden der slach- 

 terijen den smaak van bleed en vet kennen, om voorts ook op de 

 le vende schapen neer te strijken en al doende vrij spoedig de plek 

 op den schapenrug „uit-te-vinden", waar het niervet gemakkelijk 

 voor hun lange houweelvormige bovensnavels te bereiken viel. 



Bij nauwlettend, critisch waarnemen van dieren in de vrije natuur 

 of in Zoologische tuinen zullen allerlei bruikbare gegevens verza- 

 meld kunnen worden, die wellicht ter gelegener tijd „koren op den 

 molen" der dier-psychologen van professie kunnen blijken, maar 

 ook voor den niet speciaal zieh met de psychologie der dieren bezig 

 houdenden zoöloog van belang kunnen zijn. Zoo mögen hier dan 

 enkele merkwaardige instincten en gewoontevormingen vermeid 

 worden, door mij in „Artis" en in do vrije natuur waargenomen. 

 Van VaneUus vanellus (L.) is bekend, dat do vogels aan de voorzijde 

 van kop en hals merkwaardig gecamoufleerd zijn, bij 't opvliegen 



