33 



gecamoufleerd jeugdkloed — lieteii ze zieh, hiertoe uitgenoodigd, 

 nog gaarne voeren, en maakten daarbij nog hot eigenaardig honger- 

 gepiep van snavelsperrende nestjongen. Dit infantiel gedrag werd 

 na enkele weken niet meer waargenomen. 



In „Bijdragen tot de Dierkunde", afl. XXI, pag. 139, mocht ik 

 onder meer de aandacht vestigen op eene waarneming bij Botaurus 

 stellaris (L.), in de Ankeveensche Plassen verricht, toen daar in 

 1913 door Steenhuizen de eerste série foto's werd genomen, die 

 er ooit van den roerdomp met nestjongen is vervaardigd. 



Daarbij bleek, dat de slechts enkele dagen oude donsjongen niet 

 alleen — als alle Ardeidae en Ciconidae — den geërfden aanleg 

 bezaten om het door de voerende ouders op den nestrand uitge- 

 braakte voer zonder voorpikken der ouders op te nemen, maar 

 dat ze deze gecompliceordo cleronome reflex door een embiontische 

 associatie in dier voege gewijzigd of uitgebreid vertoonden, dat ze 

 niet wachtten tot het voedsel op den nestrand kwam te leggen, 

 doch het terstond uit den snavel van de zieh tot voerbraken in 

 postuur zettende ouders overnamen, door hun wijdsperrend sna- 

 veltje om den zieh op een kier geopend hebbenden oudersnavel 

 te klemmen en zoekende bewegingen te maken. 



Blijkbaar hadden ze vroegtijdig geleerd waar het voedsel van- 

 daan moest komen; en dit is te meer merkwaardig, daar ik van 

 de vêle jongen voerende ooievaars en reigers in „Artis", zoowel 

 als daarbuiten, iets dergelijks nimmer kon waarnemen. Wellicht 

 in verband met het feit, dat roerdompenkuikens zieh zeer snel 

 moeten ontwikkelen — met 12 dagen toeh liepen de nog pas met 

 veerstoppels prijkende kuikens bij onze nadering al van 't nest en 

 tusschen 't riet — verloopt de uitbreiding van het instinct door 

 gewoontevorming hier zoo vlug; de kuikens van reigers en ooie- 

 vaars toeh blijven ongeveer een maand, die van Ardea goliath 

 Cretsehm., zooals in „Artis" bleek (Zie: Bijdragen tot de Dierkunde, 

 afl. XXI) zelfs 6 weken op het nest. 



Voorts bleek mij, dat — waar de kuikens in dit stadium, zoo- 

 dra ze dus met +12 dagen in staat zijn zieh voort te bewegen, 

 terstond de vlucht nemen — de voor den roerdomp zoo 

 kenmerkende schut- en afweerhoudingen eerst later 

 optreden, wanneer de vogels ongeveer de volwassen grootte en 

 het eerste vederkleed hebben gekregen. Die schut- en weerhou- 

 dingen berusten dus op aan-geboren, maar niet terstond bij de ge- 

 beerte functioneerende of mee-geboren instincten. 



