i INLEIDING. 



andere familiën , waar ook de sprieten recht vooruitsteken , vertoont het derde 

 lid echter geen spoor van zulke dwarsgroefjes of schijnbare geledingen, en 

 heeft het een borstel , die naar de plaats waar hij is ingewricht , den naam draagt 

 van eindborstel (seta apicalis) , als hij geheel aan de spits staat , dien van 

 rugborstel {seta dorsalis) , als hij op den rug van het derde sprietenlid is ge- 

 plaatst of dien van schijnbaren eindborstel [seta subapicalis) , als hij bijna aan 

 het einde op den rug is ingeplant. Ook zelfs daar waar het derde sprietenlid 

 eene meer rondachtige gedaante heeft, is het niet moeielijk te zien tot welke 

 dezer drie categoriën de sprietborstel behoort ; de schijnbare eindborstel alleen 

 kan soms eenigen twijfel opleveren , maar door hem voorzichtig een weinig op 

 te lichten en daarbij de spriet in profiel door een loup te bezien , kan men 

 meestal voldoende zekerheid erlangen. De sprietborstel is bijna altijd aan den 

 wortel verdikt, om aan de spits haarvormig te eindigen; niet zelden vertoont 

 zich daaraan een min of meer duidelijk spoor van twee of drie geledingen , 

 doch meestal slechts aan den uitersten wortel ; bij eenige soorten waar die 

 leden langer zijn , worden zij duidelijker en zijn vooral daaraan kenbaar , dat 

 de borstel alsdan eenigszins geknakt schijnt. Uit deze verdeeling in geledingen 

 laat het zich aannemen , dat zoowel de sprietgriffel als de sprietborstel eigenlijk 

 eene, hoewel in vorm zeer gewijzigde voortzetting is van de sprietenleden. 

 Somwijlen is de borstel met korte haren bezet en heet dan behaard (seta pu- 

 b es eens) ; zijn de haren langer en daarbij regelmatig of wimperachtig geplaatst, 

 dan heet hij gevederd (s. plumata); zijn die langere haren slechts op ééne zijde 

 (van boven of van onderen) aanwezig , dan heet hij gekamd (s. pectinata). Zoo- 

 danige beharing vindt men meermalen bij den rugborstel : veel zeldzamer vindt 

 men die aan den eindborstel ; het uitheemsche geslacht Ommatius onder de 

 Asiliden levert van het laatste een voorbeeld. 



Bij den tweeden of drieledigen vorm der sprieten , steken deze niet altijd 

 recht vooruit , maar bij een groot aantal soorten , waartoe de eigenlijke vliegen 

 b>.hooren , hangen zij schuin naar beneden {antennae nutantes) of zij rusten 

 zelfs geheel tegen het aangezicht {antennae incumbentes) ; in het laatste geval 

 vormt het derde lid gewoonlijk een min of meer scherpen hoek met de beide 

 voorgaanden , en noemt men dan de sprieten geknakt of geknied. 



OOQEN. 



De samengestelde oogen zyn bij de Tweevleugelige insecten zeer ontwikkeld 

 en gewoonlijk van een ronden of langwerpig ronden vorm , zeldzamer aan de 

 voorzijde een weinig uitgesneden en alzoo niervormig. Zij zijn somtijds voor een 

 grooter of kleiner deel in een eenigszins gezwollen rand , den oogring (orbita) 

 gevat , die naar gelang van de plaats , de voorste {orbita anterior 9. facialis) , 

 de onderste {o. inferior s. genalis) , de achterste (o. poslerior s. occipitalis) of de 



vleugeligen is ook bij onze inheemschc geslachten zeer geleidelijk ; men vergelijke slechts 

 de dicht ineengeschoven schaftlcden van de Bibioniden en Rhyphiden met het duidelijk 

 geringde derde sprietenlid van sommige Stratiomviden. 



