JOSEPHI BERTOLOXII FIL. HI. D. 



In Bononiensi Jrchigymnasio Dotanices Pro/essoris. 



Cotnmentarius de B up rest e Fabricii , dec^ue damnis 



ab eruca ejus illatis. 



I, 



Later fruclus, quibus delectamur in mensis, praestant pyra, 

 quia grati saporis, et apta stoinacho, praesertim vero qiiia 

 quoquo tempore haberi possunt perfectae maluritatis. Hac de 

 causa cultura arboris , quae pyra fert , anticpiissima , et ex ilia 

 tot laniaeque varietates pyrorum dimanarunt , quae agrlcola- 

 rum sedulitatem summopere exercuerunt, et hactenus exercent, 

 Pyrus est arbor Italiae indigena ; ipsemet sylvestrem inveni 

 in monlibus Bononiensibus. In hoc statu plerumque caespito- 

 sa est , aul formam induit arbusculae , quae altitudinem qua- 

 tuor , vel sex pedum tantum attingit ; sed ope culiurae fit ma- 

 giiae molis, et aevum plus quam seculare ducit. In hoc mitio- 

 ri statu peculiaribus noxis in Acre, et in fructu sive coeli in- 

 temperie , sive inseclonun causa saepe afficilur ; sed cum scrip- 

 tores rei agrariae de liisce noxis satis superquc pertractaverint, 

 animadvcrsiones meas ad graviorem pyrorum morbum antea 

 lion descriptum convertam , qui frequentissimus habetur in agro 

 Bononiensi, et arborem banc cito ducit ad interitum. Eruca 

 cujusdam insecli late corrodit lignum ejus, et destruit, quod 

 qiiidem nuUus rei agrariae periius hactenus cognovit; quare 

 uuUus hominum cogitavit de animali tam infenso ab arboiibus 

 pyri prohibendo. Prauterea nulius ex cultoribus naturalis histo- 

 riae hactenus invesligavit mores hujns iiisecti , quod Biiprestis 

 Fabricii appcllatur a Rossio , et pertinet ad ordinem ColeOpte- 

 rorum, ad divisionem Pentamerum, et ad familiam Serricor- 

 nuuni . 



T. V. 12. 



