288 SiLYESTBi Gherardi 



efl'ectuni , uti vidimus, etiaiii quum de explosionibus agatur istis 

 mullo debilioribus, sed tanien conlinuis), devehi ultra illud in- 

 tervalliim , e quo sucuis vis, nosuis hisce disquisiiionibus pro- 

 sequula , euni revocare nou valeret , seu ex ([uo vis isia evolvi 

 non posset, hoc miniine probat ( id quod notandum est ) siiv 

 gularem proprietateni , qua venas perenues, aereas, aquosas, 

 et vaporosas iiui conipertuin est sub duaiuin vel tiium almo- 

 sphaeraruiu pressioue , iuesse non posse el eliani menioratis ex- 

 plosionibus violentissiinis quoties coniiuuas experiri possemus. 

 Qui veuaruni iilaruin eflectum priiiiuna tautummodo spectaret, 

 proprietateni islam eisdem denegaret; et hunc prorsiis, a ve- 

 ritate abenare quivis diceret. Fieri utique posset ut inter di- 

 scos, apia aniplitudine praediios prae ampiitudlne orificii in 

 ceutro akerius horuni peracti, vena fluida ab aliqua ex istis vio- 

 lenlissimis explosionibus procedeus, quanique fingimus conli- 

 nuam, evolveret sive producetet singularem illam suctus vim , 

 qua fluidam venam comniunem pollere conspeximus; produce- 

 ret, inquani, postquani priniigenae ejusdeni inipulsionis efFectus 

 anteversns fiierit, detinendo discuni mobilem initio experimen- 

 ti vix dissilum ab alio , qui effectus ( sicuti vidimus et confir- 

 matur ) ortum habet antequam vena fluida formani laminae 

 sunipserit , antequam scilicet singularis vis ipsa , cui modo prae- 

 cipiie studemus , suo fungi munere possit . Huic autem opi- 

 nioni suftVagandi gratia si qua possunt experinienta in medium 

 proferri, haec mea et quae se<juuntur analoga (ni fallor) hu- 

 jusmodi sunt; fatendum tamen est et mea et aliorum tentami- 

 na sentenliam banc non ita confirmare ut de ea adhuc dubi- 

 tari nequeat , quum longe aliud sit violens explosio sed sum- 

 mopere fugax , uti ea quam periclitatus sum , atque ejusdeni 

 vis explosio sed perennis, quemadmodum finximus illam ser- 

 monis praecedentis . 



§. 20. Peculiarem consecutionem, quam mox egomet inde col- 

 legi, si qiiis experimentis hactenus cognitis fulcire velit, illo- 

 rum Bonibyi et Cleraentii eum memiuisse oportet, quae initio 

 hujus Commentarii recensui (§. 3), et e quibus patet disci mo- 

 bilis adhaesionem in discum slabilem eo majorem fieri, quo 

 majori pressione vena fluida incitatur . De prioris experimen- 

 tis niilu constat tautummodo ex simplici generalique adnota- 



