62 



waarin de zenuwen eindigen, saam te hangen. Deze setae 

 kunnen dus niet worden beschouwd — en 't zelfde is even- 

 zeer het geval met vele haren van andere Crustacea, o. a. 

 met de zoogen. „reukharen" der voorste antennae — deze 

 setae, zeide ik, kunnen dus niet worden beschouwd bloot 

 als aanhangselen van de buitenste huidbekleeding , maar 

 zij zijn aanhangselen van 't corium , waarin zich de uiteinden 

 der zenuwen bevinden. Dit laatste doet er ons toe beslui- 

 ten , in de setae organen voor gewaarwording te zien ^ 

 eenigszins vergelijkbaar met de huidpapillen der hoogere 

 dieren. Dit neemt niet weg, dat zij nog voor andere ver- 

 richtingen dienstig zijn; zoo zullen zij door hare trillingen 

 voortdurend versch water langs de kiewplaten doen stroo- 

 men, en aldus hulporganen voor de ademhaling zijn. 



Bij de mannelijke exemplaren vindt men aan de binnen- 

 zijde der binnenste kieuwplaat van het tweede paar pleopoda 

 een aanhangsel , even als dat bijv. bij Idotea het geval is. 

 Men heeft dit orgaan aanvankelijk voor een penis gehouden ^). 

 Later vond men een werkelijken penis, waarin de zaadlei- 

 ders uitmonden. Nu werden bovenbedoelde zijdelingsche aan- 

 hangselen als „accessorische Copulationsorgane' ^) geduid. 

 Daar zij alleen bij 't mannetje voorkomen, zullen zij zeker 

 bij de sexuëele functies eene rol spelen. Men weet ech- 

 ter niet of zij bij de paring zelve dienen, of wel bij het 

 daaraan voorafgaande gemeenschappelijk rondzwemmen , dat 

 soms eene week of nog langer duurt , (zooals ik ten minste 

 bij vele andere AnqjJdpoden en Isopoden opmerkte, bijv. bij 

 Asellus , Spkaeroma, Gammanis). Ook moet ik bekennen, 

 dat het mij nog niet geheel duidelijk is, lioe die aanhang- 

 selen bij de mannetjes van Eurydice , Idotea en verdere 

 Isopoden dienst kunnen doen. 



') Vgl. o. a. E. BRANDT, „die Jtmyen der gemeinen Klappenassel (Idothea 

 EntomonJ" . In „Mélanges biologicpies Jirés du Bulletin de l' Acad. imp. des 

 Sc. de St. Péiersbourg" . Tomé. VII. Zie bijgevoegde plaat, fig. 12 c. 



■-) Zie bijv. carus u. gerst aecker, „Ilandbuch der Zoölogie', II p. 385. 



