Schit'fncr, Observationes de exoticia quibusdam Hepaticis. 241 



Descriptio: Planta annua e minoribus 0,5 — 1 cm alta 

 erecta vel suberecta, m o n o i c a. Infima pars plantulae putrescit. 

 Costa (caulis) una cum ala non, ut in congeneribus quibusdam, 

 spiraliter contorta , sed torsione vix conspicua. Costa uno solo 

 latere ala membranacea, viridi 1-- 2 mm lata instructa est, quae 

 duplo, marginem liberum versus simplici cellularum strato efficitur. 

 Haue alam cogitatione tibi fingere poteris, si in thallo Metzgeriae 

 furcatae ununi latus decisum esse putas. (Cum Metzgeriae thallo 

 ala Riellae etiam, cl. Leitgeb docente, modo vegetandi et segmenta- 

 tione cellulae terminalis convenit , nequaquam autem cum Mar- 

 chantiacearum thallo.) Ala basin versus angustior apice rotundato- 

 falcata , margine libero laterali subundulata repando - incisa (in 

 nonnullis speciminibus profunde lobatam vidi) margine apicali 

 saepissime incrassata, bracteolis sive squamis foliiformibus acutis 

 irregulariter inspersa. Infra hanc incrassationem, strato cellularum 

 alae immissa 2 — 4 antheridia, oblonga, majora viridia dein [fulva 

 inveniuntur. Praeter hanc alam costa irregulariter disspersas 

 squamas foliolis similes lonceolatas acutas, marginibus subrepandas, 

 inaequales profert. Istas squamas non pro foliis habere possum 

 sed excrescentias costae epidermidis esse puto , quod easdem 

 squamas in incrassatione alae, ut supra commemoravi, inveni , quo 

 loco in Omnibus stadiis intermediis inter forraam unicellularem 

 papilliformem et foliiformem apparent. Etiam in costa diversa 

 stadia evolutionis illarum simul proveniunt , qua de causa pro 

 partibus trichomoideis habere velim. Praeterea suis locis in costa fila 

 rhizoidea reperiuntur , unica cellula effecta , basi bulboso-aucta, 

 cellulam epidermalem costae valde elongatam repraesantantia. 

 Areolatio squamarum alaeque araeolationi Fo sso mbro niarum 

 haud dissirailis. Archegonia in utraqne pagina alae disspersa 

 etiam in latere alae opposito prodeunt. Claro Leitgeb assentiri 

 debeo, docenti, archegonia nunquam in foliorum angulis nasci, ut 

 cl. Hofmeister affirmat; sed quo loco hoc esse videtur, eo tantum 

 efficitur, ut ibi foliola (e. g. in apice costae) congesta sint. Arche- 

 gonii venter amplus magnitudine Ovulum multo superat. Collum 

 archeg. ventre aequilongum fuscum, facile conspicitur. Arche- 

 gonium jam prima juventute cellularum excrescentia annuliformi 

 circumdatum est, quae demum involucrum sporangii format. 



Involucrum amplissimum (2 — 3 mm longum 1,5 — 2 mm latum) 

 pedicellatura , ovoideum , apice subacuto perforatum ibidemque 

 dense papillosum. Cellulae involucri extus convexae ideoque 

 subpapillosae. Involucra obliteratione sporangii sterilia longiora, 

 angustiora. Cl. Montagne nobis docuit, involucra apice 

 proxima juvenilia, infima evolutissima esse , sed egomet affirmare 

 possum , me saepe archegonia juvenilia juxta involucra bene 

 evoluta reperisse. 



Sporanginm juvenile globosum calyptra stylo excentrico 

 praedita involucratum , breviter pedicellatum , pedicello sporangio 

 dimidio fere breviore. Sporaugium juvenile pro maxima parte 

 completum est cellulis leptodermis amyli granis plenis, quibus 



