176 EÎJTOMOLOaiSCHE BERICHTEN. 



rupsjes hare soortgenooten opvreten; hij heeft dit bij kweekingen 

 ook in de vrije natuur waargcnoDisn. Hij voegt bij deze mede- 

 deeling de opmerking, dct tot nog toe als «ganz sicher kanniba- 

 lisch» eigenlijk alleen Calymnia ira^ezlna L. beschouwd kon 

 worden, en verwijst naar liioratuur over dit onderwerp in Illustr. 

 Zeit, für Entom. IV, p. 49, 82, 135. 



Bedoelt Zang hiermede, d.it men alleen van Caljjfmiïa trapezma 

 met zekei'lieid weet, dat zij ahaars gelijken» verslindt?.... want het 

 is toch van andere rupsen van het genus Calymnia, van Scopelo- 

 soma satetUia L., Seuta maritima Tausch, enz. bekend, dat zij 

 dikwijls a]s moordrupóen optreden. 



A. J. VAN ROSSUM. 



Kannibalisme bij liepidoptera-larven. 



Het bovenstaande bericht gaf mij aanleiding, enkele feiten, welke 

 ik mij herinner, mede te deelen. Vooraf meen ik echter de betee- 

 kenis van het woord kannibalisme te moeten nagaan. Als kannibaal 

 wordt in den regel diegene betiteld, die zijne soortgenooten 

 doodt en opeet, niet hij die andere soorten, al zijn dit ook naver- 

 wante, op dezelfde wijze behandelt. 



Dat er rupsen zijn, die hare soortgenooten dooden en opvreten, 

 is stellig waar, doch ik heb mij steeds voorgesteld, dat bepaalde 

 omstandigheden ahdan in het spel waren. Aan waarnemingen, 

 gedaan aan dieren in gevangenschap, mag men geene waarde 

 hechten, tenzij alleen practische waarde voor den k woeker. In ge- 

 vangenschap toch gedragen rupsen zich niet zelden anders dan in 

 de vrije natuur, inzonderheid ten gevolge van onvoldoende ruimte 

 (o. a, hot maken van dubbelcocons, het elkander uit een cocon 

 verdringen enz.). Een sprekend voorbeeld, om tot voorzichtigheid 

 in het maken van gevolgtrekkingen aan te sporen, is het volgende. 



Eenige jaren geleden verzamelde ik in Zuid-Limburg een 16-tdl 

 rupsen van Cncullia verbasci L. Zij werden in eenige groote doozen 

 medegenomen. Eon paar uur later bleek mij, dat de dieren elkander 

 oppeuzelden en waren er toen nog slecht 8 over! In Juni 1904 



