78 ENTOMOLOGISCHE BERICHTEN. 



gevreesde pest het hoofd te bieden. Otten vertelt ons eerst 

 de geschiedenis, de epidemiologie der Builenpest, vooral hoe 

 in Eng. Indië de regeering alles in het werk stelde om de 

 verwoestende ziekte te keeren. Even wordt het verschil in 

 besmetting tusschen builen- en longenpest aangegeven ; de 

 eerste erft niet noemenswaard direct van mensch op mensch 

 over ; bij de tweede verspreidt de lijder de smetstof bij het 

 hoesten in de lucht; — bij de eerste gaat steeds een epizootic 

 bij dieren vooraf, bij de tweede gebeurt zulks hoogst zelden, 

 waarvan als voorbeeld geldt de epidemie van longenpest in 

 Manchoerije (1910 — 19t 1), toen in zeer korten tijd 50000 

 menschen stierven zonder eenige epizootic daaraan vooraf- 

 gaande bij met menschen in contact komende dieren. Otten 

 staat lang stil bij al de onderzoekingen en uitkomsten in 

 Eng. Indië — hoe gebleken is, dat ratten steeds door eene 

 epizootic geteisterd werden vóór de mensch aangetast werd 

 — hoe de sterfteverhouding onder de beide rat-soorten TJ/z/j 

 decumanus en Mus rattiis verschilde — en komt dan tot 

 beantwoording der vraag: hoe komt de besmetting van rat 

 op rat, van rat op mensch. Men kan 2 theorieën onderschei- 

 den, n.l. die, welke aanneemt, dat de besmetting direct door 

 contact geschiedt en die, welke veronderstelt, dat zij door 

 een parasiet overgebracht wordt. Hoe ook onderzocht, bleek 

 voor de eerste theorie weinig reden van bestaan te zijn ; 

 noch bodembesmetting, noch voedselbcsmetting gaven aan- 

 leiding daartoe. Geen enkele proef, hoe sterk en ruim geno- 

 men, gaf eenig resultaat van naam. Scherp daartegenover 

 staat de parisitaire theorie; in 1894 werden 't eerst in vliegcn- 

 faeces pestbacillen gevonden, doch in zeer geringe hoeveelheid; 

 wat later kwam SiMOND met zijne ontdekking, dat een vlooien- 

 soort, die èn bij M. rattus èn bij den mensch leven kan, 

 bij pestepidemieën steeds een drager bleek van massa's pest- 

 bacillen. Dit eenmaal ontdekt zijnde, ging het onderzoek snel 

 voorwaarts. Wij lezen van al de maatregelen, die men nam, 

 van resultaten, die men verkreeg — zoo b.v. het volgende: 

 als men in een kampong de ratten verdelgde, de bamboe- 

 daken en muren, de baleh-balch's, de atapdaken, in éen woord 

 de huizen onbewoonbaar voor ratten maakte, dan verdween 

 de ziekte ; kwam een sporadisch geval voor, dan bleek zulks 



