I 



e 



7 



a 



i^ 



^ 



ANNOTAT» VALERII CORDI 



thellis dukcrit,qucmadtnodum Vrtica pifciSjnon quodherbs Vrtice rimilitudiiiG ; 

 habeat aut cadem matei iaconftet,fcd quia Vrticae modo ta^am cutcm urat. Man* 

 natn uero inhoc tamuma Z acharo d:fferre,quod illa fupcr alias plantas dC pctras ca== 

 dat : hoc uero fuper hatundines^ut in fcxta dicit,antea quoque negauimus, Scd pr^4 

 tcrquamquodManardoin bacrecrcdendumnonfit, quoniapnmus&: folus iddi^- 

 cat adfux opihionis defcnfionem,muha funt quac oftendunt,a]ias eorii difFcrentias. 

 VidehcctjUtriuf^ materia^confiftentia eificiens, forma, fapor,quantitas , concrctioj. 

 nis caufx dC aha de quibus fupra diximus,cum oftenderemus Sacchari matcriam no 

 eflTe melleum rorcm. Saccharu uero antiquorum anoftro diftinguens in fcptima,pcr^ 

 indenobisnon fatisfacit: priefertimquoddicit,idfugraucrarharundinis fohacon 

 fcrcfccrc, Sedcum tot fint harundinuni fpecics , qux fingulac uerac funt hai undincs, 

 miror ualdcquamnam ucramipfeintelhgat, Vetercs fimphcitcr harundiricm edc d( 

 xerunt,S<:nonfpecjemindicaucrunt, in qua Sacchar gignitur« MuUo autem magiir 

 uiiror quod dicit etiaminmonteLibano,Saccharfupraharundinum foha concre^ 

 fcere,cum tamen nulUis prodiderit unqaam,ex eo monte Saccharum petitu, neduni 

 in harundinibus cocrctum,quibus natura eih montcs cuitarCjSt: inplanis , aquofis dC 

 paluftribus locis nafci, Sed deccpit Manardum Aphrd difcus, Saccharum cum ro (cic 

 do melleconfundens.Rofcidum enim mel,hQc eft Mannam,crebr6 in Libanu mon' 

 temdcIabietiamGalenusteftatur,quodmuhuma Saccharodiftarcantea indicaui*^ 

 8 mus: Ociaua pofitione in Manardo noftrum Saccharum ab antiquorum diftin 

 guentc,af quij iudicc deiyderamus.Debebatcnfmambasresiampcrfcclas QC formS 

 fua adeptas,inuiceconferre , dC non crudumfuccCi dC rudem materia noftri Sacchari 

 antiquorii Saccharo coferrc.Poftquam enfm dC noftrijforma fuam acquifiuit,perin* 

 decandidu dcntibufqp falis modo Fragile euadit: ut non opus iit per fuccu, fed etiam 

 cutm dentiij moleftia attritu, deglutire, D ffereptiam utriufcp S?.cchari pcr cfficiente 

 caufam poncns,impegit uehementer M anardus,quod dicit,uetus Saccharum primo 

 hodurno frigore adghuinari,dehinc fupcruenienii {6]is calorc obdurari, Quod quS 

 iierum fit ipfe melleus ros fole incalefccntc tadus docet : noc^urno frigorecnitti con 

 cretys fuperueniente folis calorerurfum difibluitur , 8C difflucns perit, ut omncs no 

 Uerunt, quimatutino tempore (erenfs seftatis diebus in (yluas prodeunt. Teftantut 

 Ctiam facrae Iiteraj,fole taAam Mannam, quac idem eft quo d mellcus ros, liquefieri, 

 Quare abfurdumadmodum cft,indcrem aliquamindurari,qua emolliatur dC de 

 ftruatur. Soleautemnonindurariconftat,quoniamlfrach'txcam mane antcquam 

 • fol accederetcolIigere,S(: in umbram rcferrecogebantur, alioquin delapfum fuccum 

 & minime rem induratam inuetituri , Porro contrariacaufaMannam feumellcum 

 torem efFicit : afcendentcs cnim e terra dukc halitus in aerem cleuati 4 terrcnopur^ 

 gamur,atquc ferenis diebus calore folis in dulciorem fuccum cxcodi fequcnti nodia 

 frigorc concreti, ante diluculum altcrius , roris aut pruinx inftar deciduni : ut Galc- 

 nusetiamipfeindicathbro tertiode alimcntorumfacultatibusincapitemcllis, ubi 

 acrei quoque mellis meminit, dicens : peritis naturac interprctibus uifum efTe , hali- 

 tusctcrraatcpaquis prodeuntes, folis calore exacfie attemiatos accodos,afrigorc 

 fequentisnodlisinunumcogiacdenfari. DcbuifletcrgoManardusaltiusreinatu^ 

 lO ramax: efticientem caufam confidcrare; DifFcrentiam autem inter antiquum dC no* 



iS 



itrum Saccharuma materia fumptumponens,idco fuamnonprobarcpoiTe fcnten 

 mm no bis uidctur , quoniam argumentum fumit a re , cuius origo authorib 



a 



us exa* 



\ 



de non conftat , Dicit enim,antiquo Saccharo eandem cfl[e materiam qure fit melli; 

 Mellisautemmatcriamrorcmefl^econtendit.Scdnoscontraprobauimus^Sacchari 



matcriam nonefTerorcm» 



.. . , ^ FormanoftrumSaccharumabantiquodiftin^uensfc 



digna haudquaquam fcnbit : quiscnimunquamuidit denfatumaut foleaut ignc 

 Iuccum,aut hquorem anquemcuiufcunque plantx , fotma noftro Saccharo fimi^ 

 lemC Omncs enim fucci & liquores cum igne,ut Saccharum uulgarc denfantur CpiU 

 li,gIutinoii Icnti,tcnaces,minime friabiles , ad contundendum contumacifllmi a<: m^ 



oci^ 



griores cuadunt,ceu flicci Glycyrhiz^,Gentianar,Centaurii,utriufcp Lycii,Hyp..,. 



ftidis , acquotquoc aliiigncdenfantur; Saccharumautem in omn^us his denfatis 



fucci» 



f 



f 



.■■■iiL 



