^^ 



C. iPLINII JSATVRALIS 



ftioiuni,RufcmoLatmorum.flumcn Atax e Pyrenaco Rubrcnfcm pcrmcans Iac5:Nar 



bo*Martius,dccurnanorum Colonia x i i^M.j^aflCa rnari diftansTluinina, Araris,Lirta* 

 Oppida de csetcro rara,praE?iac^ntibus ftagnis, Agatha qubhdam Mafsiiienfium,&:re*' 



Vblcarlim Tedlbfaoum^atCK ubi Rhoda Rhbdiorum fuit , urid^ didus multo Gal 



harum fertilifsimus Rhbdanus amnis,ex alpibus fe rapies peir Lemahulacum,fegnem'q^ 



r 



deferens Ararim,nec mlnus feipfb tbrretem I(aram,&: DruentiamXibyca appellant 

 diib eius oramodica,exhisalterumHifpaniehfe, alteriim Metapinum : tertium idemi^ 

 amplifsimum Maftalioticum* Suntautores, &:HeracIeam oppidum inoftioRhbdant 

 fuifle.ultra fofta ex Rhodanb C.Marij opere & nominc in figne ftagnu : Aftromela op^ 

 pidum,maritima Auaticorum,fiiperqp campi Iapidei,HercliIis prsehorum memoria:Re iq 

 o Anatih'orum,&:intusDefuuiatium,Cauarumcg,Rurfus amariTricoriij,&:intus 

 ricollorum, Vocontiorum,&: Segouellaunorum,mox Allobrogum.at in ora Mafi 



Graecorum Phoceenfium foederata^Promontorium Citharifta,portus,rcgio Cama* 



m»Dein Suelteri,fupra^ Verucini.In ora autem Athenbpolis Mafsilienfium 

 JForum lulfj ©(Ttauianorum coIonia,quac Pacenfis appellatur,&: clafsica: amhis in ea Ar 

 gentcus.Rcgio Oxubioru,Ligaunorumqp, (uper quos Suetri, Quairiates^ Adunicates, 

 At in dra oppidum Latinum Antipolis .^Regio Deciatium:amnis Varus^exalpium 

 rhonte Acema profufiis.In mediterraneo colonfc, Arelatefcxtanorum^ht^raefeptuma 

 norum, Araufio fecundanorum Jn agro Cauarum, Valentia,Vienna Allobrogu^Oppi 

 da Latina, Aqua^ (extiae Salybrum, Auenhib C^uarum, Apta lulia Vulgientiu, Alebc^ 20 

 ceriorum ApoIIinariii, Alba HclUbruni,AuguftaTricaftinorum:AnatiIia,Aeria,Borss 



niannicb,Macina,CabeIIib,Carcafum,VolcarumTe(ftofagu:Ceflero,Carpentoracfic 



Meminori3:Ceniceh{es,Cambole<fli,qlii Atlantici coghohiinahtur^Fbrii Voconij,Gla 

 iiUrn,Liurj,Luteuahi,qui &: Fof orieronienfcs,Ncmaufi^im Arccomicoru,Pifcenap, Ru;^ 

 tfcnijSanagenfcSjToIofani Tcdlofagum. Aquitaniae contcrmini Tafcbdunitari,Cono:^ 

 liienfes, Vmbranici: Vocontioru ciuitatis foederatae dub capita , Vafio &: lucus Augu^ 

 ftiOppida uero ignobilia xix»ficut xxiifj .Ncmaufienfibiis attributa* Adiecit forrnulac 

 Galbaimpcrator ex inalpinis AuanticosjatCj^Ebroduntios^qiioru oppidu DiniaXon^ 

 gitudincm prouinciac Narbbnenfis cccIxx.M.pafC Agrippa tradit, latitudine ccxlvim 



ItaIia,Tiberis,R6ma,Carhp 



t 



Cap^ V 



Talia dehinc,j3nmi<:j eius Ligures,mox Hetrurfa, Vmbria,Latium ^ ubi Tib 

 ttia.Sc Roma tcf-rarum caput xvi\miLpafIiinteruallo a manWoIfcoriim poftcalittus 

 &Campania?,PicCntinum,acLucanumBrutium^:qu61ongifsirhcirimeridiem,abaI^ 



pium pene lunatis iugis,in maria excurrit Italia. Ab co Grxcidt ora, hiox Salentini, Pc^ 



dicul!,Apuli,Peligni,Frentani,Marrucini,yeftini,Sabini,Piccntcs,Galli,Vmbn;Tu 

 fci, Veneti,Carni,Iapides, Iftri, Libvfni» Nic ignoro ingrati ac fegnis animi exiftimari 

 pofie merito,fi breuiter atcp in tranfcurfu,ad hiihc hiodum dicatur terra, omhium terra 

 rum aliimna eade &: parcns,numine deuni ek(fla,qiiac ca^Ium ipfum clarius facerct,fpar 

 fa congregaret imperia,rituscp molIirct:&: tot fjbptilorum difcordes ferascp linguas, fcr 

 rrionis commercio contraheret ad colloqtlia^ & humanitatcm homini daret, b^uiterc^ . ^ 



una cunetarum gentium in toto orbc patria fieret.Scd quid agamCTanta nobilitas om 

 nium locorum,quos quis attigerit,tantarerum fingularum populorumcp claritas tenct. 

 Vrbs Roma,uel fola in ea,&: digna tam fefta ccruice facies,qub tandem narrari dcbet o^ 

 pereC Qualiter Campahiac ora per fe , felixcp illa ac beata amCirnitas C ut palam Cit, uno in 

 loco gauaentis opus cffe natura£?,Iam uerd tota ca uitaliS ac pcrenis falubritatis cseli tcm 

 pcncs eft,tam fcmles campi,tam aprici cbllcs,tam inrtbxij faltus,tam opaca ncmora,tam 

 munifica fyluarum genera,tot montium afflatus,tanta fi-ugum &: uitium olearumb fer 

 *''-tas,tam nobilia pccori uellera,tot opima tauris colla,tot lacus,tot amnium fontiumfaK 



ertas totam eam pcrfund^nMbt maria,portus,grcmiumcp terrarum commcrcio pa^ 



is undic5:&: tanquam ad iuuandos mortaIcs,ipfa auidc in maria procurrens.Nc^ in 50 



genia 



u 



