^- 



f 



• 



^7% 



c 



C. PLINII NATVRALIS 



De drdinc natutae \\\ fatis5&: dcflore arborum,&: conccp tu,&r gcrminatione. 



&:partu,&: quoordincflorcant^ 



Cap. 



Rdo autcm naturx annuus ita fe habet . Primus cfl: conccptusjflare indpicntc ucn 

 to fauonio circitcr fo-c rijdus Fcb ♦ Hoc enim maritantur uiucfccntia e tcrra, quo 



o 



ctiam cqusc in Hifpania,ut diximus.Hic cftgenitalis fpiritusmundi , a foucndo didus, 

 ut quidam cxifl;imaucrc»Flat ab occafuaequinodiali^ucr inchoans.Catulitioncm rufti;? 

 ci uocan t,gcfticnte natura femina accipcrcjco^ animam infcrcnte omnibus fatis.Conf 

 cipiunt uarfjs diebusjct pro fua qu^Cp natura, Aha protinus,ut animah'a:tardius ahqua, 



& diutius arauida partus gcrunt:quod germinatio idco uacatur. Pariunt ucro cum floi? 

 rcntjflosqp illc ruptis conftat utricuhs^Educatio \x\ pomo eft:hoc &: gcrminatio, Arbo^ 

 rumfloscftpIeniucrisindicium&:annircnafcentis,flosgaudiumarborumTuncrcno 



uas,ah'asq^ quam funt,oftcndunt:tunc uarijs colorum piduris m ccrtamcn ufc^ luxuri* 

 antScd hoc ncgatum plcrifcpjNon cnim omnes florent,&: funt triftcs quacdam, qu^q^ 

 nonfcntiantgaudiaannorum^Nam nccg iIcx,picea,Iarix,pinus,ulIo florccxhilarantur, 



natalesue pomorum rccurfus annuos ucrficolori nuncio promittunt:ncc fici atcp capri 



fici , Protinus cnim frucSum florcs mVnunt . In ficis mirabilcs funt &: abortus,qui nun* 



/ 



t '' 



lO 



\ 



quammaturefcunt*Ncciunipcriflorent.Quidam carumduogcncratradunt» Altcram 

 florcrc,nec fcrrc*Quac ucro non florcat,ferrc protinus baccis fubnafccntibus,qu3cbien 

 nio hacrcant.Scd id faIfum,omnibus^ i)s dura facics femper. Sic 8c hominu multis for^ 

 tuna flne florc cft» Omncs autcm gcrminant,etiam quae non florcnt,magna &: locorum 20 

 diffcrcntia^Quippccumcx codem gcncre quac funtinpaluftribusprioragermincint, 

 mox campcftria,nouifsima in fyluis.Per fe aute tardius piri fylueftrcs quam cartcra.pri* 

 mo fauonio germinat cornus,proxime laurus,pauIo^ antc aequinodiu tiha, accn Intcr 

 primas ucro popuIus,ulmus,faIix,alnus,nuccs*Fcftinat ct platanus.C^tcr^ ucrc cocptu 

 ro,aquifolium,tcrcbinthus,paliurus,caftanca glandcs.Scrotino autcm gcrminc malus, 

 tardifsinioIubcr.Quibufdagcminaturgcrminatio,nimiafoHubcrtatc,autinuitantisc^ 



r 



li uoluptate,quod magis in hcrbis fegetum cucnit, In arboribus tamcn niniia gcrmina 

 tio clailefcit.Sunt aliae naturalcs quibufda practer^ uernas,qug fuis conftant fidcribus, 

 quorum ratioaptius rcddctur tcrtio ab hoc uoIuminc.Hybcrna aquilg cxortu,a?ftiua ca 

 nis ortu,tcrtia Ar<fhiri*Has duas quidam omnibus arboribus cbmmuncs putant,fcnti^ 3^ 

 ti autcm maxiftic in fico,uitc,punicis:caufam affercntcs, quoniam in Thcifalia Maccdo 

 nia^ plurima tum ficus cxeat*Maxime tamcn in i^gypto apparct ha?c ratio» Et rcliqu^ 

 quidearborcs,ut primii cocperc,continuant gcrminationCtRobur, & abics,&: larix ini» 

 tcrmittut tripartito,ac terna germina acdiit:idco &: intcr fquamascorticii fpargiit:quod 



pmnibus arboribus in germinatione cuenit,quonia pr^gnantiurumpit cortcx^Eft aute 

 prima earum incipiccc uere,circiter x v»diebus Jtcrii gcrminat tranfeuntc gcminos folc, 

 Sic fitjUt prima cacumina impcHi fecutis apparcat,gcniculato incrcmcnto.Tertia cft ca* 

 rundcm ad folftitiii breuifsima,ncc diutius fcptcnis dicbus» Clarc^ & tunc ccrnitur cx 

 crefccntium cacuminii articulatio* Vitis fola bis parturit, cum primu cmittit uua, iterum 

 cum digcritEoru qu^ non florct,partus tantu cft &: maturitas» Quaeda ftatim in gcrmi 4^ 

 nationc florct,propcrant^ in co,fed maturcfcut tardc,ut uit€S, Serotino qu^da germii: 

 natuflorcnt,maturatcp celeriter,ficutimorus,quc nouifsima urbanarSgcrminat,ncc ni 

 a cxaiSo frigorcjob id difla fapicntifsima arboru.Sed cum ccepit, intantu uniuerfa gcr 

 minatio crumpit,ut una nofte pcragat ctia cum ftrcpitu* Ex his quaehycme aquila cxori 

 cntc(ut diximus)concipiunt,floret prima omniu amygdala mchfe lanuario^Martio ue< 

 ro pomu maturat* Ab ca proxime florent armcniaca,dcin tubcrcs,&: prascoces.III^ pcrc 

 grina£!,hac coaflae^Ordinc autc natur^,{ylucftriii prim^ fambucus,cui mcdulla plurimat 

 & cui nulla,cornus mafcula : Vrbanarii malus , paruo^ poft , ut fimul uideri pofsit,pi^ 

 lrus,&: cerafus,&: prunus.Sequitur laurus,illamcp cuprcflus,dein punica,fici. At uites ct 



olcae florcntibus iam ij s gcrminanttConcipiut Vcrgiliar ii cxortu ♦ Hoc fidus illar li cft» 50 



Florct 



\ 



