^c «5 



C. PLtNII ^IATVR 



.' 



„.,Hoc qui Jcm €ft quo deprehendat foli uitium, quoniarti hon ^uenit niCi 



^nlHoido Jucp per hyemes cgelirigore probamus,no foli.Nec infirmifsimac arbores g«i 



lu periclitantur, fed maximae.uexatisc^ ita cacumina prima inarefcunt , quonia pra^ftn^ 

 flus aelu non potuit eo peruenire humor. Arboru quidam comunes morbi, quida pri^ 



^_^ r^ Communis uermiculatio eft,fideratio,& dolor membroru. Vnde partium 



debi?itas,*focietate nominG quocj cum homin5 miferijs. Trunca dicimus certc corpora, 

 & oculos oerminum exuftos,ac muha fimili forte:itacp laborat &: fame & cruditate.qug 

 fiunt humoris quantitate.AIiqucC uero & obefitate:ut omnia querefinam ferunt,nimia 

 pinauitudine in ta:dam mutant:&: cum radices quo^ pinguefcere ccepere,intereunt ut 

 aniiuaha nimio adipe:ah'quado & peftilentia per gcnera,ficut inter hommes, nunc ferm 



pIebsurbanauclruftica.VermicuIanturmagisminusuequ3cda,omncstamen 



IG 



ferl^idcK aues caui conicis fono experiunt Jam quidem & in hoc luxuria cik cocpit:pra& 

 orandesbroborum dehcatiorefuntin cibo.cofTosuocant» atc]petiamfarinafaginati,hi 

 quocK altiles fiunt.Maxime autem arborum hoc fcntiunt piri,mali,fici:minus quae ama- 

 rsc funt & odorat^.Eorum qui in ficis exiftunt,ali] nafcuntur ex ipfis^ahos parit qui uo 

 catur ceraftes.Omnes tamen in ceraften figuiatur, fonumtp acdunt paruuh ftridoris. bt 



forbus arbor infeftatur uermiculis ruffis piIofis,atC^ ita emoritur.Mefpilus quo^ in fe^ 

 neda obnoxia ei morbo eft.Sideratio tota celo coftat. Qtiapropter dC grando in his cau 

 fis intellioi dcbet,&: carbuncuIatio,& quod pruinarum iniuria eucnit.H^c emm uerno 

 teporc intiitatis &: erumpere audentibus fatis mollibus infidens, adurit laaefcentesger 20 

 minum oculos,quodin fiorecarbunculuuocant.Pruinaeperniciofior natura,quoniala 

 pfa perfidet,aelat(^,ac ne aura quidem ulla depellit,quia non fit nifi immoto aere &: fcrc ' 

 no.Propriii t^amen fiderationis eft, ab ortu canis ficcitatum uapor,cum in fit^ ac nouelte 

 arbores moriunt,pra!cipue ficus,&: uites.Olea practer uermiculationem,quam aeque ac 

 ficus fentit,clauum etiam patitur,fiue fungum placet dici uel patellam. H^c eft folis exu^ 

 ftio.Nocere tradit Cato Sc mufcum rubrum. Nocet pleruncjg uitibus at^ oleis nimia &: 

 fertilitas.Scabies communis omnium eftJmpetigo,&: quac adnafci folent cochIea(?,pccu 



Hariaficorum uitia:nec ubicpjuntenim qucdam airgritudines &: locorum* Verumutho 

 mini ncruorum cruciatus,fic & arbori,ac duobus arquc modis ; Aqt enim in pcdes, hoc 

 eft,radices erumpit uis morbi:aut in articuIos,hoc eft, cacuminum digitos,quilongifsi^ 30^ 

 meatotocorporeexeuntJnarefcuntergo,&:funtapudGraccosfuanominautricp ' '- 



VndicB primo doIor,mox &: macies earum partium fi-agilis, poftremo tabes morbuscj 

 non intrantc fucco,aut non perueniente:maxime($ id fici fentiunt. Caprificus omnibus 

 immunis eft,qua^ adhuc diximus.Scabies gignitur roribus lentis poft uergihas. Nam fi 

 rarioresfuere,perfunduntarborem,nonfcalpuntfcabie,Carterumficadunt,fiucimbres 



nimii fuere,ahomodo ficus laborat radicibus madidis.Vitibus pra^ter uermiculatione 

 SC fiderationem morbus pecuharis articulatio,tribus de caufis. Vna,ui tempeftatuger:* 

 minibus ablatis. Altera,ut notauit Theophraftus,in fupinum excifis.Tertia,cuItur^ im 

 peritia la^fis. Omnes enim earum iniuriae in articuhs fentiuntur . Siderationis genus eft 

 iti his deflorefccntibus roratio. Aut cum acini prfufqua crefcant decoquutur in callum* ^o 

 i^Egrotant &: cum alfere,l2efis uredine attonfarii ocuhs . Et calore hoc euenit intempefti^^ 

 uo,quoniam omnia modo conftant, certo^ temperaroetb fiunt.Et culpa uinitorum co* 

 lentium cum pracftringunt,ut di£^u eft. Aut circumfoffbr iniuriofo idu uerberauit* Vel 

 etia fubarator imprudens luxauit radices, cprpusue defquamauit» Eft Sc quaeda cotufio 

 fakishebetioris.Quibus omnibus caufis difficihus toIerantfrigoraauta?ftus,quoniam 

 in ulcus penetrat omnis aforis iniuria.Infirmiisima ucto malus,maximcfcf qu^ dulcis eft, 

 Quibufdam debilitas fteriIitatenonnecemaffert,utfiquis pinocacumeauferatuelpal^ 

 m^^S terilefcunt enim,nec moriunt . iEgrotat aliquado &: poma ipfa per fe fine arbore, 

 R ncceftari]s temporibus imbres aut tepores uel afflatUs defuere, aut cotra abundauere^ 



Dccidunt enim aut deteriora fiunt , Pefsimii eft intcir omnia cum deflorefccrite uitcm & S<^ 



/ 



\ 



okam 



