IN 



PLINII NATVRALEM 



cum tcrttaspartesbiberint, calidalauaretun&: mare. Sed quarenunc non plures nofcantur 



balneo rudantibus dimidium ex relido itcrum 



dedit 



X 



balneo reliquijpro fummo 



EX LIBRO 



lAOQV 



Cap 



ufajr^nifi quod eas agreftes literarucp ig 

 periuntur,utpote qui foli inter illas uiuat.] Et hic 



potior^Sed quare nOn plures nofc 



Pfa qu^ nunc dicetur herbarum claritas, medi fa eft,quod eas agreftes literarum^ ignari experi 



qui fbli 



Vt radicem 



tantum gratia gignete eas tellure. ] S 

 at dixi{re,medicin2 tantum gignentc eas tel 

 .Gratia, docflulus quifpiamde fuo adiecit» 

 Tantum ab excogitandis nouis,aciuuanda 

 mores abfunt : fummumcj opus ingenioru diu fpanise proxima parte.) Atqui Lufitania remotiC 



fyiueftris rofae,quam cynorhodonuocant^ eblan 

 ditam fibi afpedu pridie in fruteto , ttiitteret filio 

 bibendam in ladeJnLufitania res gCrebaturjHi 



hocfuit,5^c.)Codices uetuftiiuuanda hab 



adiuuanda:&: diu iam hoc,non diuin hoc? 



fima eft aRoma, nonproxima.Recurrendiim eft 

 ad archetypa,ubi fic legitur:ut radicem fyltieftr 



OmniumcK uitam clariOrcm feccre cognomi^ rofx,quam cynorhodon uocant , blanditam fibi 



nibus herbarum.)IlIiclegitur,omnium utiqp 



fpcdu pridie in frutedo , mittef et filio bib enda 



Cap 



Pompeius Lenscus , Magni Pom- InLacetania res gerebatur,&:c» Nuncprobe qua 



pei) Iibertus.)Pompeij non additur in emendatis drant omnia . Eft enim Lacetania regio Py 



€xemplaribus,nec refert addidifl^erfatis eft , Ma 



Hiipaniac parte , qu^eprima 



gnilib 



Atm fubfcripfere eftecftus.) Deeft fe Roma uenietibus offert.Deprauator exln La 



particulanecefTaria , Legendum, at(^ ita fub 



fecit,in h^cAdcR prajccdentibus uerbis 



€tt. Veru dC pi(ftura fallax eft cx Coloribus tam pro fua fapientia attexuit.cadcm autoritate regio 

 numerofis,prxfertim iti aemulatione naturae, mul ni nomen aliud, quod tum libitum eft,fin 



tumc^ degenerat tranfcribentium fors uaria.] 



ligione ulla erga ucterum monumenta , nec Ic 



Recflior eft antiqua fcriptura . Verum dC pidti- dorum refpedu,quos opinor omnes pro fung 



ra fallax efi, 8C coloribus tam numerofis , prajfer- habuitEt talium operam typographi nonnun^ 



tim in ^mulationc naturac , multum degcrterat ampla merccde conducunt,ne non habcant fiml 



rranfcribentium fors uaria* AtcK efflgic qui^ les labraladucas» Alius eft quem nos in priori 



dcm tndicata,^: nudis plerunque nominibus d 



uolumine eiufdem nOmfnis diximus.) LegendS, 



fundi.)Scribo : aliqui ne effigie qufdem indica- Alius eft quam quos in p.u.Tria enim dracuncu- 



dC nudis plerunq^ nominibus dcfuncfli 



D 



li genera monftrauit cap.i ^ 



tnmcu 



tamen tradita perfuafio in magnaparte uulgi, lum exeuntis e terra.)0 temeritatem.quorium al 



leflcijs 8C herbis id cogi • In eo nancj fozmina- tinebatpriorem lecfiionem mutare, exerentis f< 



rum fcicntiam prapualcre,) Malo ueterem lecflio> terra. Sed belle penfatum eft damnum fcilicet 





nem:uenefic!js SC hcrbis id cogi,camc^ nij foemf" 



fcribendo,in terram fe condentis , pro 



narum fcientiam praeualere.Sic enim interdu hac? ram condentis 



Cap 



/^ 



Stomacacemc 



parelcflicaparticulaPliniusutitur.utfupra zzAi" diciuocabant,8£rfceIetyrben.Eimalorepertas 



bro,z4.capitisinitio:Eamquo(^num,quamIa- xilio eftherba.]HaudmuIto minusdetn'metia( 



mium fnter genera earu appellauimus ♦ Sic enim cepiffe bonos Iibros,dum confunditur lecflio m 



sendum indicauimus.VuIgus caftiga- eptis diftincf^ionibus , quam dum deprauatur 



torum quf cquid rarum eft,pro deprauato d 



iijs f nnumeris hic quoc^ locnjs StT qui proxime fc 



fuocjmoxarbitratumutarefibipermittit. Eade- queturteftes efTepoffunt. Non folum cnim fen 

 inde lecftio pafHm recipitur,etiam fummatibus in fus obfcuratur , quoties aliquid perperam diftin 



literisuiris taliautminutiora diflimulantibus 



(ftum eftjfcd etiam deprauandi occafio nvK 



Hinc fit,ut fexcentis locfs apud autores Latinos, de faepius contingit. Veterum codicum lecflio 



ctiam nunc, fuppofitum fit pro,etiamnum, aduer 



eft. Stomacacen mcdici uocabant,6^ fceletyr- 



bium pro coniun(flione:quamuis hdc ipfum etidi ben ea mala.Rcperta,8(rc. Miror quidcm quac 



h J 



dicatur,ficut hodiec^tfed perfaep 

 iuoloco pofitum reperitur, idc^ deprauaforu ( 



nominis cfTet caufa,nifi forte confint 



uclutprdpfnquamdicauere* No enim 



dixi) op 



Multicp Circeios agros , ubi habita de appellatanl cam,quon{am ihi plurfma nafcerc 



ilIa.)agrosredundat,nec eftin andquis exem 



certum cft ♦ Etiam tu lib^ra Britannia fuit quf 



plaribus.Sunt enim Circeij oppidii in Latio mari dzibC hic quondam ambitus , nominibus fiiis 

 timum,&: antf qui Latij finis. Tum etiam cum ti adoptandi.) Scquamur 8C hic archetypa uetera, 

 garctur Acgyptus illajnon tamc effet^poft ea flu- ^ ftatim multum lucis acccdet. Mirorq^ nomini* 



minis limo inuecfla.) Incorruptior eft 



caufam,nifi forte confines oceano Britanniae 



<flio:cum etia quae rfgatur Aegyptus illa non cf^- lut prcspinquae dicauere.Non cnim inde appeli 

 fet , poftea fluminis limo inuecfl:» . Tantum enf m tam eanl , qucjniam ibi plurima naf< 



Aegypto,aggcrenteNiIo acceflit, utPharoS 

 ilila , quam Homerus aetate fua unius dici curiii ; 

 conunente abeflie fcribif,poftea litorali Urbi AIc 

 ndria^ ponte iungeretun Inde &'pIcrofc^ 



cft,ctiam tum Britania libera,Fuit quidem bC hic, 



6^C^ Non fortafHs crederet aliqufs cum haec no 



friuola quo(^ cxiftimentur») Vetus le<fiio me 



lionnun.c fortaffis alfquibus curam noftram fri" 



deo cxifiimare.)Lcge addcndo , ita uideo ^id^^ uolam quo* exiftimaturi 



Cap 



j 



Lauda 



