\ 



to5 



p r. I N I I 



ADVERSVS r^EONIC» 



r 



\, 



rat Plinius in demonftranda Clemaride C Nam (quod in fupcrioribirs quoq? diximus ) mos ilfc 

 Plinrj, diligcntiumc^ hcrbariorura cflc uideturjquo faciliorem cognofcendis hcrbis uiam often 

 darit,ut/imiIicudincsalFerantpluresaptiorcftj;.Ccntuncuh',ideil,prim3e Ciematidisfoliain- 

 quitPIinius , roftrata funt ad fimilitudinccapitfj penuiaru,no capitis^ut praue Nicolaus fcribit, 

 Non toUit haec defcriprio Diofcoridis {igna,fed auget.Non ideo Centunculus,qui ab Italis di- 

 citur Cleraatidis primum gcnus non eft,quia euidcntiora flgna Plinius quam Diofcorides at- 



tuIitc^NonuidcopraetcreajCurdeltalicacuiufuisherbseappeilarione^barbaropotiusgraecouc 

 quamPiinio ipfiin Italia nato &'educato crcdendumiit. CumpraefertimCfi uerum&cumuc- 

 TaxacDioICf niaepraefarionefateriuoIamus^aberraflreplurimumDiofcoridcnin romanis herbarum appel 



larionibus nemo fanus ncgabit:quod multarum cxemplo manifeftum ficri potcft.ut cum Par- 

 theniumaRomanis Solfequiumuocari,Betpnicamuero Rofmarinum, Abrotonum quotfe 



Abfynthium ponricum,Hedyofmon autem quae i^cnca fit Nepetam,MeIanthium uero quod 

 Gith dicitur,Papaucr nigrum appcllari dixerit : cum apud Romanos diuerfas efle tam herbas 

 quam appellarioncs iftas,non Piinius modo,fcd &^Celfus 3(:CoIumcIIa, ^ noftrorum tempo 

 rumafus,^nomina m pofteros feruata teftanfur: quarc nihil eft quodDiofcoridcn,externum 

 hominem,in larinis hcrbarum nommibus,Piinio fideliorem putemus ♦ Nam cum Clcmauden 

 & Gnaphaiium diuerfas herbas Plinius probe cognoucric: quippe qui utriufquediuerfalTgna 

 cfFcftufc^ prodiderit : & non Gnaphalium , {t6i Clematidis genus primum Ccntunculum co- 

 . gnominaireffalos 6\-&^v{i^ quidaliud arbitrandum eft , niii autltalicum hominemltalicas ap- 

 pellariones multo Diofcoride melius cognouifl"e : aut duas herbas Ccntunculi cognomento 



ficuocarcpotuiffe:utParchcnrjquatuor,Ambrofiaeitemquatuor,HeUines tres,HeracIrj plu- 

 rimae cognominibus clarucrunt. 



t^iwtrXzs autem hcrbas efle &r Ccntunculum , hc Gnaphalium , uel hinc perfpicuum eft .> 



Oentunculus in aruis iaccc:fic Diofcoridis Cicmatis,farmenris,pampinifucfuper terrara lon- 



gis(quod<S(:ipfumindicatnomen)foIijs uirentibus,Laurifpecie,fedbrcuioribus , AdrjcitPli- 



nius ( quo manifcftior herba ffat ) ad fimiiitudinem capiti) penularum roftratis . Pcnula enim 



Pcnulii»^^ pluuialc cft tcgumentum , ucin Hadriano Spartianus , ^in Aiexandro Lampridius teftantur, 



cui a tergo Capirium aduerfus hymbrcs futurum tegmen adncAebatur . Quodnon inccilcxic 



_. T\ Nicolaus:qui capiris fcribit,non capitfj.nam penulae nihil accedit quod caput dici pofljt,cuius 



^ q!adexcmplareffigiariherbaqueat:Sedroftratumcapitiumaccedic.Gnaphalium uero foh- 



Tomentum. um habec molle, brcuc, aibum , tomento fimilc.Tomcncum enim moUc illudlinum,ftupam, 

 TomentcU 



lum» 



lanamuefignificac, quoderiai^num uulgoquoc^ tomcncellum dicicur, quo in fulciencHs,rc- 

 plcndifque cum culcitris,tum mattis ( quas nunc eriam mattarafl*as uocant ) urimur ♦ Ar(| ideo 

 Gnaphalrjc- Gnaphaliumdidaefthcrbaipfa, quod graeco uocabulo gnaphatos ,*ninuta illa Ianafii,arcp 

 lymologia^ (utita dixcrim^confura quaeinfullonica arte excarduorum,autforffcum duAu trahituratqiic 



«xcidir, quaa4 comenriciaquoquc utebancur:ex eo 5^ipfadiifia , quod gnaphos carduusm:. 

 Gnaphaiium crgo herba ita cognominata cft : quodbreuitatc, moUicicc^ gnaphalon,hoceft, 

 tomentura rcpraefcntct . Atcj ideo Plinius & Tomento fimiiem , & pro toraento in ufu effe di-, 

 3dt.Q.uarchaud ncgauerim,potuifl:eDiofcoridcn qua ratione Gnaphaiium interpretaiifumus 

 conrjccreacc^opinarijGnaphalium cciamaRomanis Centunculum uocari:quodillo uclui 



tomento 



ito centones quO(j in ruftica fupelle<SiIc ut raatcae<ondnnari poflent . Sed non ideo cr- 



Unium dicere aeqtfura eftjCum primani Clemariden homo Italus ab Italis Centunculura 



nifle PUni 



uocari dixic. 



^CPe 



D 



A 



G 



I 



N 



E^ 



» 



Poflumus in hoc quoc^ accufatoris ingenium , !udicfjc| prauitatem damnarc t quod libra- 



riorum,imprcflbrum(3^ crrorcs , quibus pleni funt Pliniani codices , Pfinio quoqueadfcriberc 

 npn ueretur. Aut fi id comprobari non poiTe uidear,uel m hoc taxet:quod Plinium fruftra ali- 

 Laginc* quidpofuifl"ecalumnietur,utdeLaginequocj?fabuIatuseft.Lagineanteomnia(qufnifig 



im 



cies 



ediat declinatio,a lacflc gignendo nomen traxifle uideri poteft)fecunda Cicmatidis Jpc- 

 ;noniagine, ut Nicolaus ritubans legit, Fruftra autemaPiinio cadem herba rcpcnta 

 iioneft(utNicolaus carpit)quinec^Plinrjmirum in dcfcribendis plantis ordincm confydc' 

 rat, nec]^ quo paclo bis idem repcri non modo poflit, fed &^dcbcat . Voiuminc.xi . Plinius, m 

 quo de his agit qui intcr arucnfia olera,in ufum quoc^ cibarium ueniunt , Laginem fuo ofdinc 

 commemorat ,defcribitcf z\\i% etiam facultatcs quafdam,non omncs tamen aperit. At.^.»'»"» 



cumclematidisenumerarctfjjecicSjncquis Laginemfecundum eflc Clcmatidisgenus 

 rct,Laginem iilara uocari ab alijs dixit.Tum Laafncs quocfc uires uniuerfas adiecit: u 



gc 



fecundum Cicmaridis apudgraecos genus Laginem quoquecfle . Ncc^ cnim libro.*» • "^ 



CUmaridis fpeciebus di^urws cratjfcd de ea tanwm Laginc qu^ arucnfc olusjefcukftwniqi^^ 



H- 



