DE LINGUAECM OUIEXTALIIM UTILITATE IN SCIE.NTIAS 43 



sophiae, quae vocalur historiae, bene et feliciter converterunt. Quod quidem 

 in una et altera lingua ab iis factum alii, quos Inter illud magnum philosopbiae 

 scientiarumque pene omnium lumen Leibnitzius, ad caeteras oranes extende- 

 runt; et novam, sinite sic loquar, novissimae scientiae inventionem prolulerunt, 

 quae Elhnograpbiae seu Linguisticae seu Pbilologiae comparatae variis nomini- 

 bus est appellata. Est aulem Etbnograpbia seu Linguistica scientia illa quae de 

 ejusdem Leibnitzii sententia, qui ait « nibil majorem ad antiquas pnpulorum ori- 

 gines indagandas lucem praebet quam coUatio linguarum « ex studio linguarum 

 inter se comparatarum, et per dictionum et verborum etymologias, ac per Gram- 

 inatices structuram vel synlaxim coUatarum de communibiis populorum inter se 

 originibus, et de illis in classes et ordines ex cujusque origine rcdigcndis tra- 

 ctationem habet. De qua largus quidem et mihi peculiaris pateret dicendi cam- 

 pus, et magnam procul dubio orationem compingendam susciperem, si quot, et 

 quam magni nominis pbilosopbi, ac philologi \iri in banc scientiam toto pectore 

 incubuerint enumerare velim. Et essem infinitus si dicerem, quae et quanta li- 

 teris et scientiae historicae ex hoc linguarum inter se coUatarum studio dima- 

 naverint, et quantum mosaicae historiae veritas et veneranda auctoritas confer- 

 mala et commendata sit, praesertim cum buie studio Sinensium linguae cogni- 

 tio et sacri Indorum idiomatis notitia adjuncfa est. Quorum utroruraque idioma- 

 tum Sinensis nempe et Sanskritici studium, ut in Italiam inferrelur, et in 

 Academia nostra institueretur, me auctore consilii et approbante Philologorum 

 et Philosophorum collegio, atque adnitente prò suo in lileras singulari amore 

 Curatore nostro, ex optimi Principis muniQcenlia Lutetiam Parisiorum missus 

 losephus Bardellius adjutor meus, qui utrisque studeat, et doceat deinde: quod 

 quidem Academiae nostrae decori, et literarum bono felix faustumque fore con- 

 fido. 



Quae cum ita sint vos, ornatissimi ac lectissimi quoquet estis Auditores 

 omnes, qui ad scienliarnm ingrediendum, sive persequendum curriculum in 

 hoc augustum voluti Sapienliae templum cupido et prompto animo contendistis, 

 et me atque bos laela et fiorenti corona circumstetistis, obsecro ac obtestor ut 

 severioribus disciplinis linguarum etiam studia conjungatis. Ne, vos, quaeso 

 pigeat cum lalinis et graecis orientalia etiam exemplaria versare. Multa mihi 

 credito in disciplinarum et scientiarum, quibus operam dabitis, commodum ex 

 his derivabunt. Cum vero orientales literae elegantiores et exquisitiores sint, et 

 inter has hebraicae sint insignes laude poeseos, quae et magnitudine rerum, et 

 verborum splendore, et sententiarum vi ac perspieuitate, et magniloquentia et 

 sublimitate propria caeterarum nationum omnium poesi facile anlecellit, incre- 

 dibilem quamdam voluptatem capietis miscentes utile dulci. Sed vos praecipue 

 electum genus, regale sacerdotium, flos ecclesiastici ordinis, et examen Eccle- 

 siae novellum, vos in praeclarissimam Domini sorlem vocali juvenes, vos, in- 



