72 CANTINI — DE lUDTCIORCltt ORIGINE 



Suprema apud Aegyptios in Regibus erat potestas, qui saluberrimis legibus 

 conslitutis, curam omnem, laboremque in eo adhibebant, ut jus summa aequi- 

 tate populo diceretur. Cum igilur totum Aegypliorum imperium in triginta 

 Nomos, seu praefecluras tribuerelur, in singulis aderant Magistratus ad causas 

 dignoscendas, et publicum bonum promovendum. Quilibet Noìnus curiam, vel 

 praetorium liabuit, quo Senatores conveniebant deliberandi, vel judicandi cau- 

 sa. Senalus bic suarum legum peritissimus, deialas sibi causas audiebat, iisque 

 peraclis, quae tantum ad veritatem investigandam naturalis aequitas jubet, 

 sententiam ferebat; et qui causam obtinuerat, a Praeside, ob adeptam victoriam 

 aureo monili induebatur, quod ille assumpserat, cum initium duceret ludicium. 



Omnia erant in ordine judiciario plana, et expedita, quae tamen scriptis 

 tradebanlur, ne verilas malorum hominum fraudi concederet. Nullum patrono- 

 rum oflicium, nullus eloquenliae apparatus, ne ludicum animi commoverenlur; 

 nulli demum litigatorum sumptus, ne pauperes in jure experiundo divitum op- 

 primerentur potentia. ludices autem largo vieta donabantur, ne eorum fldes 

 pecunia perfringeretur. 



Pauca haec de ludiciorum forma apud Aegyptios, per se satis ostendunt, 

 quantum ii a vitiosis ambagibus abessent, et quanta aequitate populo jus dicere 

 consuevissent. 



Nec surama deerat Aegyptiis in Legibus ferendis prudentia. Lex edita de 

 mutuo sit exemplo. Nam in quo Graeci, et Romani ab aequitate recesserant, 

 vel nimis vexando debitorem, vel parum creditori indulgendo, id aequissimum 

 fuit Aegyptiis, quantum eorum mores ferebant. Vetabantur enim mutualam 

 pecuniam recipere, nisi debitor loco pignoris creditori tradidisset patris cada- 

 ver, quod summa religione domi asservabatur, et tam sacrum erat illis. Si quis 

 autem debitum solvendo, redemptionis tempus distulisset, notabatur infamia. 

 Qui vero obiisset, nec adhuc soluto debito, patris corpus recuperasset, funeris 

 iaterdictione plectebatur. 



Caeteri etiam populi, ut Assirii, Persae, Carthaginienses, judicia exercue- 

 runt, minus aequa tamen ratione. Eorum enim corruptissimi mores, et religio- 

 nis prae caeteris populis intolerabilis, et barbara superstitio, siculi puerorum 

 apud Carthaginienses innumera sacrificia, quae horret natura, ab iudiciis san- 

 cliorem ordinem, aequitalemque aliquando dimoverant. 



Quoad aulem Romanorum iudicia, eorumque leges, quibus amplissima 

 Respublica regebatur, plura perpendenda occurrent in praelectionibus nostris, 

 quae, Deo dante, Vobis, lectissimi luvenes, hoc in anno Academico libentis- 

 sime tradam. 



