r(3 ATTI 



iinmqnam non reperiatur in plano normaliter Meridiannm BQAP se- 

 cante ut fìngimus ; quocl reprjesentamus per BTO; cumque planum boc- 

 ce indubitanter secet Tense ambitum equatorem inter , & parallelum 

 ON , velati in linea GO, qure erit qadrans circuii maximi Telluris tura 

 fine lapsus grave pnndum aliquocl linese istiusmodi attinget , ut in T : 

 per T sit Meridianus QTM;, secans parallelum in T, ?equatorera in M. 

 Cum verte.v X tempore lapsus paralleli arculum describat , ab arculo 

 punfti O ad sensum minime discrepantem , proindeque arculum TO 

 verticalis OT sine sensibili errore exxquantem, ut constat ex Geome- 

 tria Infinitesiraorum , nam normalis Meridiano in punfto O est sinuil 

 tangens circuii verticalis OTP , &. paralleli OSN , notus erit pollicum 

 numerus arculi TO , quo dedudo ex GO quadrante plano verticalis 

 DTO, ex quadrante scilicet perimetri Telluris cogniti, innotescit nu- 

 merus pollicum arcus ST . Quapropter in triangulo sphaerico GMT re- 

 dangulo in M ex noto angulo AGO Latitudinis , & hypotlienusa GT 

 fit notus arcus MT ; quo subtrafto ab AO, seu MS, exurgit TS me- 

 ridianam declinationera quaesitam e.vhibens . Vocata latitudine AO=f, 

 arca TO ;^ é ex trigonometria habemus Sin. MTz^Con.iS^; cognito ar- 

 cu MT in promptu est TS; sed brevius . Ex T dufta H normali adO, 

 & MR parallela CA , erit HO sinus versus arcus s notus . Ergo in 

 triangulo HOQ reftangulo in O, cum notus etiam sit angulus RHO la- 

 titudinis , notus etiam erit arculus exiguissimus OR, seu TS . Si lem- 

 pus descensus gravis per altitudinem 340. pedum supponatur 4"|, ut 

 esser in decedenter ab aeris resistenti»; declinatio meridionalis ascen- 

 derei ad pollices 7 cum una linea circiter. 



Hrec pene incredibilis in Austrum promotio, quam diximus h^esi- 

 lationem , augebat, nec ad eam infirmandam satis erant experimenta 

 a nonnullis Ci. Italis capita, quorum milii per Bonatum copia fecit , 

 utpote minus interse cohoerentia, & iis opposita, qu?e diligentia ma- 

 xima Bononire Gulielminus sumpsit , nobisque aperuit; quibus nec vo- 

 la, nec vestigium Meridianae declinationis apparebat. Rem nobis Gu- 

 lielmino suadente penitius introspicientibus , atque ad severiorem tru- 

 tinam revocantibus tandem clarissime affulsit Trajeftoriam e Verticali 

 primario omnino expungendam , rejciendamque in aliud planum per tan- 

 gentem paralleli transiens, & vergens ad Polum . Sic enim arguimus. 

 Corpora quamdiu Telluri neduntur , duabus urgentur viribus gravita- 

 te , & vi centrifuga , qua scilicet corpora recedere nituntur ab axe ro- 

 tationis. Ex his igitur componitur vis & diredio gravium quiescentium , 

 sive , ut ajunt , penduli ; at corpus libere cadens , velocitatemque tan- 

 gentialem inertia retinens descendit a gravitate absoluta sollicitatum per 

 suam diredionem . Ergo Trajeftoria in plano existit ; ubi jacent ambae 

 direftiones & velocitatis tangentialis , & gravitatis absolutae , extra 

 quod direcT-io penduli vagatur, in Austrum protendens. Sed ut clarius 

 res pateat exprimant CX , XZ QFiq.Il.^ diredìionem & proportionem 

 virium gravitatis, <Sc centrifuga-; completo parallelogrammo CSXZ dia- 

 gonales SX est direcflio penduli, Cum corpus labatur vi CX , minime 

 SX; rrajeftoria transiens per tangentem paralleli in X, liaud erit in 

 4ano cum SX, seu cura penduto; sed cum CX . Verum enim vero 



cum 



