Z GEOLOGISCHE AANTEEKENIN(JEN OVEK DE EILANDEN 



geleverd *. De eoceene formatie van Borneo werd in 3 étages ingedeeld, van welke 

 de onderste de kolen bevat f. 



Ook op Suniatra werden 3 eoceene étages ontdekt en door mij het vermoeden 

 uitgesproken, dat zij aequivalente vormingen zouden zijn van de 3 Borneo- 

 étages §, een vermoeden dat later, door de fraaije onderzoekingen van mijn 

 vriend Dr. Oscar Böttger te Frankfurt am Main, volkomen bevestigd werd. 



De kolen komen op Sumatra eveneens in de onderste van de genoemde drie 

 afdeelingen voor, maar op dit eiland is nog een é^^, oudere, étage voorhanden, 

 die tot heden noch op Java noch op Borneo gevonden is. Verder is het uit de 

 door JuNGHUHN geleverde beschrijving van het koolhoudende terrein aan de ri- 

 vieren Siki en Sawarna (ia het zuidelijk gedeelte der residentie Bantam op 

 Java **) gebleken, dat daar eveneens eene drieledige formatie voorkomt, die zeer 

 waarschijnlijk eoceen is, aangezien de kolen eveneens in de onderste étage 

 voorkomen, en van dezelfde hoedanigheid zijn als de Borneokolen, terwijl alle 

 jongere dan eoceene Indische kolen van veel geringere kwaliteit zijn. 



Eene fraaije ontdekking van de geologische opneming van Sumatra was ook 

 het vinden van eene uitgestrekte kolenkalkformatie in de Padangsche Bovenlan- 

 den. De aanwezigheid van kogelronde fusulinen alleen liet de ouderdomsbepaliug 

 eerst nog eenigeu tijd min of meer onzeker; maar, toen in 1875 talrijke lang- 

 werpige fusulinen, te zamen met Productus-, Bellerophon- en Phillipsia-soorten 

 in deze kalken ontdekt werden, was de carbonische ouderdom volkomen zeker. 

 Deze formatie is tot nog toe in den maleischen Ai'chipel alleen op Sumatra en 

 op Timor gevonden. Verder werden, zoowel op het ten westen van Sumatra 

 gelegene eiland Nias, als op verscheidene plaatsen van het zuidelijk gedeelte 

 van Sumatra, namelijk van de residentiën Benkoelen en Palembang, fossielhou- 

 dcnde lagen ontdekt, die gedeeltelijk eoceen, gedeeltelijk echter stelligjonger 

 zijn ; en door de onderzoekingen van Dr. Böttger is het gebleken, dat onder 



* E. D. M. Verbeek, Dio Nummuliten des Borneo-Kalksteines. A'^eaes Jahrb. für Mineralogie 

 1871, Seite 1 en volgende. 



f K. D. M. Veebeek, In liet Jaarboek van het Mijnwezen in Nederlandsch Oost-Indië 1874-, 

 Deel II, blz. 13 j en 1875, Deel I, biz. 48 e. v. Ook in de Palueontographica. Supplement III. 

 Cassel 1875. 



§ 1{. D. M. Yeubeek, Jaarboek van het Mijnivezen 1875, I, blz. 126; 1875, I, blz. 135, met 

 vergelijkende overzichtstabel der eoceene-etages op Borneo, Sumatra en Java; eveneens in Geisitz 

 und V. D. Marck: »Zui Geologie von Sumatra", Palaeontographica, Band XXII en in hetGeo- 

 logical Magazine, 1875, page 4-77 etc. 



•* F. JuNGHDHN, Java, Seine Gesfalt etc. Deutsche Uebersetzung. Band III, Seite 163 und 

 folgende. 



