VAN DEN NEDERLANDSCH-INDISCHEN ARCHIPEL, ENZ. 21 



en zijn toch volkomen even oud als de numraulietenkalk van Borneo, die deze 

 versteeningen bij millioenen bevat. 



De kalksteen van Goeha is naar mijne meening gelijk te stellen met de 

 étage IV van Sumatra of / van Borneo; de diepei-e étages dor eoceene formatie 

 zijn niet ontbloot, daar ten noorden van de kalkbank alles door gerold vulka- 

 nisch materiaal en horizontale tuflagen bedekt is. 



Maar ten noorden van Radja Mandala, tusschen deze plaats en het basalt- 

 heuvelreeksje Gedieg, komen zachte mergellagen met harde kalkmergelbanken 

 voor, die zeer herinneren aan de /?-lagen van Borneo. De in de kalkmergel 

 voorkomende foraminiferen waren te klein en te onduidelijk om bepaald te wor- 

 den ; er schijnen echter kleine nummulieten onder te wezen. Van de lagen ten 

 zuiden en ten noorden van Radja Mandala stelde ik profiel fig. 7 samen. 



In de residentie Djokdjakarta zijn reeds lang nummulieten uit mergels bekend 

 door de onderzoekingen van den mijningenieur P. van Dijk (Geologische be- 

 schrijving der residentie Djokdjakarta, Jaarh. Mijnw. 1872, I, blz. 149 e. v.). 

 Daar deze nummulieten in groeten getale aanwezig waren, had ik deze lagen 

 altijd voor eoceen gehouden, tot mij in de beschrijving opviel dat de mergels op 

 trachiet (waarschijnlijk andesiet) liggen, en waarschijnlijk jonger zijn dan het 

 andesiet. Aangezien nu, zooals ik hierboven reeds gelegenheid had op te mer- 

 ken, in den archipel de oudste andesiet-eruptie waarschijnlijk overal eerst in 

 eene na-eoceene periode plaats vond, zoo begon ik aan den eoceenen ouderdom 

 te twijfelen, omdat lagen, die jonger dan andesiet zijn, in dit geval niet eoceen 

 kunnen wezen. Ik besloot daarom de gesteenten van Djokdjakarta, die in het 

 museum van het mijuw^ezen te Batavia liggen, en voornamelijk de mergels in 

 kwestie, nader te onderzoeken. 



Uit dat onderzoek is gebleken dat de mergels van de rivier Bawang graauw 

 van kleur en zeer zacht zijn, zoodat ze met de hand gemakkelijk verbrokkeld 

 kunnen worden, en geheel opgevuld zijn met foraminiferen en enkele uiterst 

 kleine gasteropoden en conchiferen. De foraminiferen behooren, volgens een 

 door mij ingesteld microscopisch onderzoek van dunne plaatjes bij doorvallend, 

 en bij de nummulieten ook van gespletene helften *, bij opvallend licht, tot de 

 volgende soorten : 



Nummidites Lamarcki d'Arch. et Haime. 



Tamelijk stompe regelmatige lens, op de oppervlakte met duidelijke puntjes 

 en aan den rand ook met minder duidelijke kromme stralen voorzien. Diameter 



De Djokdjakarta-nummulieten laten zich door verhitten en bekloppen zeer fraai splijten, 

 zoodat het slijpen van dunne plaatjes gewoonlijk onnoodig wordt. 



