131 



van den apicaalhoren. De var. horridum met rechten apicaalhoren 

 omvat vormen, die altijd min of meer bedoornd zijn, terwijl lon- 

 gipes met gebogen apicaalhoren zoowel bijna volkomen glad als 

 met dorens gewapend kan voorkomen. In de door ons bewerkte 

 planktontabellen is geen onderscheid gemaakt tusschen de beide 

 vormen in den zin van Gran en Ostenfeld, zoodat onder de v. 

 longipes Bail. ook de var. horridum kan begrepen zijn. 



Wat de geographische verbreiding der door Cleve onderschei- 

 den variëteiten betreft, behoort arctica Ehr, zooals de naam reeds 

 te kennen geeft, in het hooge noorden thuis ; het is een zuiver 

 arktische vorm, die in de Noordzee niet wordt aangetroffen. Ma- 

 croceros, tripos en bucephalus behooren tot de planktonorganismen, 

 die in het gematigd gedeelte van den oceaan de beste voorwaar- 

 den voor hunne ontwikkeling vinden, terwijl longipes een bewoon- 

 ster van noordelijker en kouder streken is. De noordgrens van 

 het gebied van deze variëteit valt ongeveer samen met den zuid- 

 grens van de arktische variëteit, terwijl zij naar het zuiden toe, zoo 

 b. v. in de Noordzee, hetzelfde gebied bewoont als de drie andere. 



Door het warmere water van den Golfstroom kunnen de meer 

 zuidelijke vormen zich in het oosten van hun verspreidingsgebied 

 langs de Noorsche kust verder naar het noorden verbreiden dan 

 in het westen. Terwijl dus macroceros, bucephalus en tripos in het 

 Noorsche plankton nog geregeld aangetroffen worden, loopt de 

 noordwestgrens voor deze soorten ongeveer over de Far-Oer. Hier 

 toch werd tripos door Ostenfeld, wiens waarnemingen over het 

 plankton der Far-Oer over een geheel jaar loopen, nog aangetroffen, 

 macroceros en bucephalus al niet meer. Over 't algemeen is bucephalus 

 in het verspreidingsgebied minder algemeen dan de beide andere. 



De verschillende ondersoorten van Ceratium tripos s. lat. zijn het 

 geheele jaar door in haar verspreidingsgebied te vinden, maar in 

 hoeveelheden, die met het jaargetijde soms zeer sterk wisselen. 

 Een maximum van ontwikkeling bereiken de vormen, die voor 

 ons van belang zijn, in den nazomer, Aug. — Oct. In die maan- 

 den vormen zij het hoofdbestanddeel van het Noordzeeplankton, 



